Heppiedepeppie en Cosplay toegevoegd aan online Van Dale

Uitgeverij Van Dale heeft 750 nieuwe woorden toegevoegd aan haar online editie. Daarmee zijn ze nog niet officieel in het bekendste woordenboek van Nederland opgenomen, maar het is een begin.

De favoriet van Van Dale-hoofdredacteur Ton den Boon Beeld anp

Hoofdredacteur Ton den Boon heeft er samen met zijn collega van de Belgische Van Dale dagelijks ongeveer anderhalf uur werk aan. Met speciale software worden verschillende media gefilterd en geteld. Worden woorden regelmatig gebruikt en zijn ze gangbaar geworden, dan is er een goede kans dat ze 'de Dikke' halen. Of eerst de online editie.

Het meeste werk heeft Den Boon daarna aan het moderniseren van definities en vinden van woordbetekenissen bij bestaande woorden. "Het geeft een zeer sterk beeld van waar we ons mee bezighouden."

Jaarlijks komen er op internet zo'n 2000 woorden bij. De meest recente papieren versie van Van Dale verscheen in oktober, twee keer per jaar wordt de online editie bijgewerkt.

Beklijven
Den Boon: "De nieuwe Van Dale was nog maar net uit toen in Duitsland het dieselschandaal de kop op stak. Daardoor hebben we nu woorden als sjoemelsoftware en sjoemeldiesel, die denk ik ook nog wel even beklijven zullen." Als ander voorbeeld noemt Den Boon de 'vluchtelingencrisis'. Die speelde in oktober al wel, maar had toen nog bij lange na niet de vorm die het nu heeft. Een plek op papier haalde het woord daarom nog niet, online nu wel.

Verse vangst (een selectie)

- Belastingnomade
- Palmeneiland
- Klimsparen
- Familiebank
- Gedragsaanwijzing
- Gutmenschen
- Cosplay
- Flexiloon
- Heppiedepeppie
- Superoudere
- Researchjournalistiek

Van Dale Online

De economie speelt de laatste jaren volgens Den Boon een belangrijke rol bij de aanwas van nieuwe woorden. Zo komt Panama Papers er als eigen naam niet in, maar woorden die er verband mee houden wel. Een schermbedrijf bijvoorbeeld, of verhullingsproduct. "Maar ook flexiloon, suikertaks en klimsparen komen van economische begrippen. Zoiets verschijnt in de krant of wordt door de overheid gebruikt. Dan worden woorden voor ons interessant."

Van de 2000 nieuwe woorden die er jaarlijks bijkomen is er volgens Den Boon doorgaans maar zo'n 150 spiksplinternieuw. Anderen zijn vertalingen, samenvoegingen of bestonden al, maar hadden simpelweg nog geen definitie. "Zo hoorde ik vanmorgen op de radio over invallen bij drugsbendes en werd er gesproken van 'klapdag'. Bij de politie blijkt dat al tien jaar een vakterm. Dat wordt dan opgedolven door de media, waardoor er een begrip van moet komen."

Ton den Boon Beeld .

De taal beweegt
Een van Den Boon's persoonlijke favorieten onder de woorden die dinsdag toegevoegd werden, is het eerder genoemde woord 'sjoemelsoftware'. "Een woord dat goed klinkt, ritme heeft en met die twee s-en prettig allitereert. Bovendien heeft het een breed betekenisprofiel. Sjoemelsoftware kun je overal tegenkomen. Van auto's en koelkasten tot telefoons."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden