Plus

Help, ik heb vakantie!

Het vakantiegeld is weer binnen. Maar waar gaan heen? Keek je vroeger in een folder van het reisbureau, nu is online het aanbod overweldigend. Hoe voorkom je vakantiekeuzestress?

Wat gaan we deze zomer doen, en waar? Beeld anp
Wat gaan we deze zomer doen, en waar?Beeld anp

Wat gaan we deze zomer doen, en waar? Een coast-to-coastroadtrip met de camper door Amerika? Midzomernacht in Zweden? Snorkelen in Indonesië? Een Oost-Europese stedentrip? Olifanten redden in Thailand? Of gewoon weer naar die ene leuke camping met dat grappige barretje in Zuid-Frankrijk?

De mogelijkheden zijn letterlijk onbegrensd: vliegen is steeds goedkoper geworden dankzij de opkomst van lowcostairlines, en Airbnb en aanverwante sites hebben ervoor gezorgd dat je ook voor weinig kunt overnachten op populaire locaties. Zo kan het grote googelen beginnen.

Daarmee begint voor veel mensen de vakantiekeuzestress, terwijl vakantie toch juist leuk moet zijn. Daar begint het probleem al: Het! Moet! Leuk! Zijn!

VKS
Wat doe je aan vakantiekeuzestress (VKS) en valt het te voorkomen?

Volgens Jeroen Nawijn (39), onderzoeker duurzaam toerisme en transport bij het NHTV in Breda, is het een typisch modern probleem: "Mensen krijgen steeds meer informatie over allerlei zaken en worden bewust of onbewust gedwongen al die informatie mee te nemen in hun keuzes. Er zijn veel beoordelingssites, van TripAdvisor tot Yelp voor hotels en activiteiten Daardoor kun je over-geïnformeerd raken, net als bij studiekeuzestress."

Is VKS dus een typisch First World Problem? Nawijn: "Vakanties zijn per definitie een luxe goed, al beschouwen veel mensen in Nederland het als een vereiste. Het is een probleem van de ontwikkelde delen van de wereld."

Dat VKS een luxeprobleem is, onderschrijft ook Corno van den Berg (47) van reisblog Droomplekken.nl met 155.000 unieke bezoekers per maand. Maar vroeger gingen mensen naar een reisbureau en kregen folders mee, nu krijgen ze veel meer informatie. Ze weten meer én ze willen meer: ze willen de hele wereld zien, maar ze hebben niet genoeg geld, te weinig dagen of moeten rekening houden met de kinderen. Dat ze steeds hogere eisen stellen levert ook stress op."

Budget
Het vakantiebudget is uiteraard een belangrijke factor bij het maken van een keuze, maar dat werkt bij Nederlanders vaak op een verkeerde manier door. Nawijn stelt het nog voorzichtig: "Nederlanders zijn bij hun keuze wat meer gericht op prijs in vergelijking met andere landen."

Van den Berg is meer uitgesproken: "Doordat 'we' in Nederland altijd het goedkoopste willen, blijf je zoeken op sites en ook dat levert weer stress op. We creëren een reiscultuur waarbij goedkoop het belangrijkste is en ik ga toch liever voor kwaliteit. Ik wil ook wel goedkoop reizen, maar ik hoef niet het goedkoopste."

Je moet je er dus bij neerleggen als je in het vliegtuig hoort dat je buurman toch nog honderd euro goedkoper uit is geweest? Van den Berg: "Je moet je er niet alleen bij neerleggen, je moet ervan genieten! Het gaat om een mooie en goede vakantie, niet om de goedkoopste."

Voorpret
Een geslaagde vakantie begint bij de voorpret. En dat is volgens Van den Berg dus níet de hele avond het internet afzoeken naar de goedkoopste tickets. "Vakantie voorbereiding moet leuk zijn, maar wanneer je een hele avond vliegtickets zit te vergelijken, is dat geen voorpret meer, maar stress."

Ook Nawijn weet uit onderzoek dat mensen in de stress de lol van vakantie nog weleens vergeten. "Mensen gaan met vakantie omdat ze het leuk vinden, dat moeten ze in de voorbereiding niet vergeten, hoe simpel dat ook klinkt. Onderzoek wijst uit dat de mensen de week voor hun vakantie gestrester zijn dan twee weken ervoor."

Bonnefooi
Een oplossing voor VKS is natuurlijk zo min mogelijk voorbereiden door op de bonnefooi naar het zuiden te rijden met de kampeerspullen achterin de auto. "Je kunt ter plekke ook steeds meer regelen, via sites en met je smartphone. Dat maakt de stress vooraf ook minder groot en het maakt de keuzes ter plekke bovendien spontaner."

Al kan aldaar natuurlijk net zo goed stress ontstaan als blijkt dat vanalles is volgeboekt. En, belangrijker nog, je moet het maar kunnen - zonder iets te regelen op pad gaan.

Suprisereizen
Als je vakantiekeuzestress wilt voorkomen, kun je een verrassingsreis boeken:

srprs.me: wij boycotten keuzestress: no stressy decisions!' Ruim 15.000 reizigers kozen al uit thema’s als Adventure, City Tripping, Sunsation of Broke.

Blindtrip: pakt het wat degelijker aan: 'een groot deel van het echte reizen is verloren gegaan doordat men weet waar de reis heen gaat en alles over de bestemming heeft gelezen.'

Verrassingtickets: doet vooral stedentrips. 'Bestemming onbekend! Durf jij het aan?'

Maar wie zo min mogelijk wil voorbereiden, heeft meer mogelijkheden. "Mensen willen steeds meer vooraf geregeld hebben, dat is ook het succes van de all-inclusive vakanties zoals cruises."

Dan moet er wel weer een nieuwe keuze worden gemaakt, namelijk: wélke all-inclusive reis kies ik? Maar zelfs die keuze valt te vermijden, zegt Nawijn. "Sommige mensen willen verrast worden. De laatste jaren zijn touroperators die verrassingsreizen verkopen in opkomst (zie kader). Die verkopen met name stedentrips aan jonge stelletjes. Jongeren hebben relatief minder van de wereld gezien en zijn dus makkelijker te verrassen."

Pochen
Een factor die ook meespeelt in de keuze is dat veel mensen graag pochen over een bijzondere vakantie, aldus Van den Berg. "Je vakantie is onderdeel van je identiteit geworden. Ik ken mensen die de meest avontuurlijke dingen op vakantie doen, terwijl ze in het echt heel saai zijn. Zolang ze de vakantiefoto's maar op Facebook kunnen zetten."

Wat natuurlijk altijd nog beter is dan het verplichte avondje vakantiedia's waar kennissen je vroeger nog wel eens mee opzadelden. Aan de andere kant heb je weinig lol van die sterke vakantieverhalen wanneer je bij terugkomst op kantoor collega's treft die nauwelijks geïnteresseerd zijn in je avonturen, omdat ze weer naar hun vaste camping in Zuid-Frankrijk zijn gegaan met de kinderen.

Thuisblijven
De meest extreme remedie tegen VKS is natuurlijk: thuisblijven. Maar is dat ook een oplossing? Nawijn: "De laatste jaren gaat tachtig procent van de Nederlanders met vakantie en wie niet gaat kan niet vanwege ziekte of om financiële redenen. Uit onderzoek blijkt dat maar drie procent geen zin in vakantie heeft. Verder blijkt dat mensen zich tijdens de vakantie beter voelen, maar dat het geluksgevoel voor en na de vakantie ongeveer gelijk is. Je voelt je ná de vakantie dus niet beter dan ervoor."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden