Plus

Heartstone

Heartstone laat zien dat het landschap van IJsland groots en meeslepend is, maar de moraal is juist zeer benauwend. Het contrast tussen de feeërieke natuur en de worstelende personages werkt fantastisch.

Mike Peek
Je kunt alleen hopen dat je echte vrienden hebt in Heartstone Beeld Heartstone
Je kunt alleen hopen dat je echte vrienden hebt in HeartstoneBeeld Heartstone

Opgroeien in IJsland moet een droom zijn; helemaal als je in een pittoresk vissersdorpje woont. De bergen, de beekjes, het ongekende speelveld dat ieder kind ter beschikking staat: het lijkt om te janken zo mooi.

Maar dat is natuurlijk het perspectief van een buitenstaander. Debutant Guðmundur Arnar Guðmundsson, zelf afkomstig uit zo'n dorp, ontkent dat perspectief niet, maar voegt wel complicerende context toe. Het landschap mag dan groots en meeslepend zijn, de moraal is juist zeer benauwend - zoals hij dat zo vaak is in kleine ­gemeenschappen. Wie buiten de groep valt, is volstrekt op zichzelf aangewezen.

Idyllische uren
Ook de tieners Thor (Baldur Einarsson) en Kristján (Blær Hinriksson) snappen dat al. Op zonnige zomerdagen liggen deze beste vrienden halfnaakt op een pier te wachten tot er vissen in hun net zwemmen. Of ze zitten in een van de vele autowrakken die IJslanders achterlieten toen de economische crisis ze massaal uit hun huizen joeg.

Idyllische uren zijn het. De jongens trappen lol, praten wat, friemelen een beetje aan elkaar. Voor de gein natuurlijk. Als Kristján zijn hand net iets te lang op Thors been laat rusten, begint laatstgenoemde te lachen. Vindt hij het echt lekker? Is hij homo of zo? Er schuilt geen ernst in die woorden. Zelfs geen echte verdenking. Het zijn alledaagse plagerijtjes zonder bijbedoelingen.

Als kijker weet je dan natuurlijk wel hoe laat het is. Kristján is inderdaad homoseksueel, wat op enig moment tot een uitbarsting moet leiden. Zijn vader is immers van het type stoere man en afwijkend gedrag, zeker als het om seks gaat, zorgt in het dorp sowieso voor scheve gezichten.

IJslandse leegte
Thors moeder is bijvoorbeeld gescheiden en pogingen een nieuwe man aan de haak te slaan worden niet­gewaardeerd. Zelfs niet door haar eigen kinderen, die liever zien dat ze thuis op de bank blijft zitten met een breiwerkje.

Heartstone forceert niets, heeft geen enkele haast om bij de eruptie te komen. Guðmundsson vertelt weliswaar een coming-of-ageverhaal, maar de echte hoofdrolspeler blijkt IJsland zelf. Het contrast tussen de feeërieke natuur en de worstelende personages werkt fantastisch.

Thors jongste zusje leest aan de eettafel eigen gedichten voor die doorspekt zijn met eenzaamheid en wanhoop. 'Pleeg toch gewoon zelfmoord', zegt haar oudere zus lachend, 'dan hebben we het maar gehad'.

Een vernietigende opmerking die laat zien hoe splijtend de IJslandse leegte is. Wie goed in zijn vel zit en de heersende moralen als vanzelf onderschrijft, heeft er inderdaad een heerlijk speelveld aan. Maar wie uit de pas loopt of psychisch minder sterk staat, verzuipt in een gevangenis zonder muren, ziet overal de rottende vissen en afgeslachte schapen liggen, als symbolen van onheil en eindigheid. Dan kun je alleen hopen dat je echte vrienden hebt. Al is het er maar ééntje.

Heartstone

Regie Guðmundur Arnar Guðmundsson
Met Baldur Einarsson, Blær Hinriksson
Te zien in Filmhallen, Het Ketelhuis
****

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden