Happy end **

null Beeld

Regie: Frans Weisz
Met: Peter Oosthoek, Pierre Bokma, Catherine ten Bruggencate

Hoe maak je de ingrijpende invloed van de oorlog op een Joodse familie voelbaar? Het lukte Frans Weisz in Leedvermaak en Qui vive, maar niet in Happy end. Het slotdeel van de door Judith Herzberg geschreven trilogie maakt van de zware thematiek een soap.

Het is een mooi idee: maak in twintig jaar drie films die een familie een kwart eeuw volgen. Dat de kijker de personages en de acteurs ouder ziet worden, maakt van de films meer dan de som der delen. De kijker wordt een beetje een familielid.

Wie naar Happy end gaat zonder Leedvermaak en Qui vive te hebben gezien, staat bij voorbaat op een nauwelijks te overbruggen achterstand. Hij ontmoet in Happy end wildvreemden. Het is aan te bevelen om van te voren in elk geval Qui vive in te halen.

Wie de drie films achter elkaar ziet, zal het opvallen dat ze de ontwikkeling in het denken over de invloed van de oorlog weerspiegelen. Op Leedvermaak (1989), dat speelt in het begin van de jaren zeventig, drukt zwaar het zwijgen over kamp- en onderduikervaringen. Het zorgt voor een verstikkende sfeer en ontwrichte gezinnen. Dat de getraumatiseerde kampoverlevende Ada (Kitty Courbois) zich aan het einde, tegen de wens van haar man Simon (Peter Oosthoek), laat opnemen in een inrichting, is een teken van hoop.

In Qui vive (2001), dat in 1980 speelt, ligt de nadruk op de tweedegeneratieproblematiek. De film concentreert zich op emotioneel instabiele dertigers, die geen vorm kunnen geven aan hun leven. Ze hebben een complexe verhouding met hun ouders - als deze de oorlog tenminste hebben overleefd - en maken van hun huwelijken een puinhoop.

In het in 1995 spelende Happy end komt de jongste generatie in beeld: kunnen zij zich verlossen van de destructieve invloed van de oorlog? Wie de achttienjarige Isaac (Jip Loots) bezig ziet met een experiment om de gaskamer te overleven, begrijpt dat ook hij nog in de schaduw van de oorlog leeft, ook al zingt hij in een liedje dat we in het nu moeten leven. ''Bij ons gaat nooit iets voorbij'', zegt vijftiger Nico (Pierre Bokma), die daarmee de kern van de familieperikelen raakt.

Happy end, waarin alle acteurs uit de vorige twee films weer zijn te zien, inclusief Rijk de Gooyer, speelt zich af rond het ziekbed van tachtiger Simon. De familie ruziet over euthanasie en kan niet tot een beslissing komen. Isaac heeft meer daadkracht, wat hoopvol stemt.

Ondertussen komt veel oud zeer, langs, zoals conflicten met (ex)partners en kinderen, en worden pijnlijke geheimen onthuld. ''Jullie zijn allemaal schijnheilige zakken'', schreeuwt een jongere (Sophie van Winden) tegen de ouderen en ze heeft geen ongelijk. De generatieclash had een aangrijpend drama moeten opleveren, maar Happy end wordt zelden meer dan een soap.

Dat ligt niet aan de acteurs, maar aan het het rommelige script, waarin elke zin beladen en betekenisvol is. Nooit zegt iemand zomaar iets, altijd zit er een zwaar dramatische lading onder. Ook mist Happy end de wanhoopshumor en vitaliteit-tegen-de-klippen-op van Leedvermaak en Qui vive.

''Word eens wakker, je leeft!'' roept de gescheiden Lea (Catherine ten Bruggencate) tegen haar ex-man Nico. We zouden het ook de film willen toeschreeuwen. (JOS VAN DER BURG)

www.happyenddefilm.nl

null Beeld

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden