Grootste blauwereigerkolonie van de stad woont in Artis

Met 126 bewoonde nesten - een record - beschikt Artis over een van de grootste kolonies blauwe reigers in het land. Een reigerfabriek die in deze tijd van het jaar op volle toeren draait.

De Amsterdamse dierentuin heeft het grootste aantal bewoonde nesten ooitBeeld Hollandse Hoogte

Kijk, zo ziet Frank van Groen het graag. Terwijl recht voor hun neus het Zuid-Afrikaanse stekelvarken van Artis een beetje aanstellerig loopt te paraderen door zijn verblijf, kijken enkele buitenlandse toeristen gebiologeerd naar boven, waar hoog in een boom in een wiebelend nest een volwassen reiger twee luid roepende jongen van het avondeten voorziet.

Geen erg smakelijke aanblik trouwens: de reiger braakt het voedsel op waarmee hij zojuist van een strooptocht is teruggekeerd. "Dat kan een visje zijn, of een kikker of een muis," vertelt Van Groen namens de Vogelwerkgroep Amsterdam. "Misschien ergens in de buurt gevonden, maar ze vliegen ook op en neer naar de polder om te jagen."

126 Nesten: dat is een reigerfabriek die in deze tijd van het jaar op volle toeren draait. Wandelend door de dierentuin zijn de verschillende stadia van het broedseizoen mooi te zien. In het ene nest worden de jongen al gevoerd, elders in de tuin zijn de toekomstige ouders nog druk bezig om van takken en takjes een nest te bouwen.

Die verschillende instapmomenten zijn het gevolg van het winterverblijf van de vogels, legt Van Groen uit. "De reigers die in Nederland blijven, kunnen vroeg beginnen met nestelen. Maar er zijn ook vogels die in Afrika overwinteren. Een kwestie van risicocalculatie: je weet vooraf niet of het een strenge of zachte winter zal worden."

Een strenge winter kan desastreuze gevolgen hebben voor de reigers die in Nederland blijven. De tellingen laten een gemiddelde populatie van ongeveer 11.000 blauwe reigers zien, maar in een periode van strenge vorst kunnen duizenden exemplaren de hongerdood sterven, vooral buiten de stad, waar het voedsel uit het water moet komen.

Beeld Laura Van Der Bijl

Aan die sombere statistieken laten de reigers in Artis zich weinig gelegen liggen. Hier wordt het broedseizoen uitbundig gevierd, bij bewezen succes met de partner van vorig jaar. Ondanks deze trouw blijven reigers op hun hoede: bij elke ontmoeting gaan de snavels opnieuw omhoog, een teken dat geen van tweeën uit is op bonje.

Een van de resultaten van de jaarlijks telling door de vogelaars is dat mooi te zien is hoe de reiger zich de afgelopen jaren over heel Artis hebben verspreid. Aanvankelijk was de vogelplas de uitvalsbasis, met tegen voedertijd een uitstapje naar de zeeleeuwen en de pinguïns in de hoop op een visje. Nu zitten de nesten overal in de dierentuin.

Dat moet ook wel, want met een gemiddelde opbrengst van twee jongen per nest beslaat de populatie tijdens het broedseizoen wel vijfhonderd vogels. Omdat er ook vogels uitvliegen, vermoedt Van Groen dat tijdens de piek vierhonderd reigers in de bomen van Artis bivakkeren. "Dat is ook voor een reigerland als Nederland iets om zuinig op te zijn."

Artis zelf zit er ook wel een beetje mee in de maag, al die reigers in de bomen. Het mag dan een beschermde vogel zijn, als hij zich ontlast op het moment dat beneden een bezoeker passeert, wordt de dierentuin daar niet vrolijk van. "Alsof er een pak yoghurt wordt leeg gekieperd," vertelt Van Groen. "Ik heb het zelf ook wel mogen meemaken."

Artis greep ook in bij het pinguinverblijf waar rond voedertijd op de rotsen een erewacht van hongerige reigers stond te posten. Nu hangt er een net over het hele verblijf. Jammer, vindt Van Groen. "Ik snap dat de oppassers het lastig vonden, maar ik vond die combinatie van pinguïns en reigers juist heel leuk. Je moet ook niet alles willen controleren."

Na het broedseizoen vliegen de jongen zoals het hoort de wijde wereld in. De ouders vliegen los van elkaar naar de polder om het emptynestsyndroom op zijn reigers te verwerken: met een visje of een kikker.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden