Grondwarmte voor 1300 huizen op Centrumeiland

De huizen op Centrumeiland, het nieuwste eiland van IJburg, halen hun warmte straks uit het grondwater.

Beeld ANP

Vanuit een warmte-koudeopslag (wko) in de diepe ondergrond zullen tot 1300 woningen energiezuinig worden verwarmd.

Nog dit jaar begint energiebedrijf Eteck met boringen naar een diepte van honderd tot tweehonderd meter. Dat is duidelijk geworden nu de aanbesteding door de gemeente gisteren definitief in het voordeel van Eteck is uitgevallen.

Al in het voorjaar van 2018 kunnen de bewoners van Centrumeiland, overwegend zelfbouwers, op hun kavels aan de slag.

Wethouder Abdeluheb Choho (Duurzaamheid) is enthousiast. Amsterdam kent wel meer grote wko's, rond de kantoren van de Zuidas bijvoorbeeld, maar de combinatie van zo grote ondergrondse warmtebronnen met zo veel zelfbouwers is volgens de gemeente ongekend.

"Steden moeten laten zien hoe we de internationale klimaatafspraken kunnen uitvoeren. Met nieuwe wijken die functioneren zonder fossiele energie laten we zien dat het kan."

Lek eiland
Bijzonder is dat het hier gaat om een open systeem waarvoor direct uit het grondwater wordt geput. Daarvoor zijn de investeringen wel veel groter dan bij traditionele gesloten wko's, waarbij alle woningen hun eigen leidingen diep in de grond hebben met steeds hetzelfde water dat op en neer gaat. Dat ging hier niet, legt Eteckdirecteur Jaap van Eck uit. "Dan prik je het eiland helemaal lek."

Door de grote investeringen is het voor Eteck wel noodzakelijk dat veel, zo niet alle 1300 huishoudens op Centrumeiland kiezen voor een aansluiting op de wko.

Daartoe zijn ze niet verplicht. Ze mogen kiezen voor een alternatief als ze kunnen aantonen dat dit duurzamer is.

Van Eck is echter vol vertrouwen. Een energiezuiniger installatie is technisch wel mogelijk, maar de wko zal financieel altijd aantrekkelijker zijn, verwacht hij. "Een alternatief bedenken zou puur hobbyisme zijn."

Eteck, uit Waddinxveen, groeit de laatste jaren snel. Momenteel heeft het zo'n 35.000 huishoudens aangesloten. De wko komt snel op als duurzame warmtebron in woningen. Het is duidelijk te merken, zegt Van Eck, dat gemeenten af willen van aardgas, voor nieuwbouw om te beginnen. In Diemen en Holendrecht heeft Eteck nog grote wko's in voorbereiding.

Overigens is Eteck verplicht om precies evenveel water terug te brengen als er naar boven wordt gehaald. De temperatuur moet per saldo ook gelijk blijven. In de zomer wordt de wko dan ook extra opgewarmd met oppervlaktewater.

Anders dan in kantoren is de behoefte aan warmte in woningen over het hele jaar genomen groter dan de behoefte aan koeling, vooral door het warme water dat wordt afgetapt uit de kraan.

Van koud naar warm

Vanuit de diepe ondergrond wordt 's zomers water opgepompt met een temperatuur van beneden de 10 graden. Dat kan worden gebruikt voor koeling. Hoe dan ook warmt het op, waarna het weer onder de grond wordt gebracht, in een warme bron van rond de 15 graden.

Daaruit kan in de winter worden geput voor verwarming. Boven de grond wordt de temperatuur van het water dan eerst nog opgekrikt met een warmtepomp. In zomer én winter is dit ook het recept voor warm water uit de kraan.

Voor de verwarming hoeft de temperatuur van het water uit de wko niet heel heet te zijn. Op Centrumeiland gaat het om nieuwbouw, op en top geïsoleerd en met vloerverwarming die de binnentemperatuur geleidelijk opdrijft. Dat is ook een voorwaarde voor zulke energiezuinige verwarming.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden