GGZ Amsterdam wil af van separeercel

Twaalf psychiatrische instellingen, waaronder het Amsterdamse Arkin en GGZ-inGeest, willen per 2020 een einde aan de separeercel.

Een separeercel in een GGZ-instelling.Beeld anp

Het is het doembeeld voor psychiatrische patiënten, en trouwens ook voor niet-psychiatrische patiënten: de ­separeercel. Je moet je riem en schoenveters inleveren en je wordt opgesloten in een kale ruimte met een kartonnen toilet. Pas als iemand anders bepaalt dat je situatie is ver­beterd, mag je er weer uit.

In het zogenoemde Dolhuys Manifest ondertekenden gisteren twaalf grote landelijke psychiatrische instellingen een convenant om vóór 2020 alle separeer­cellen te sluiten. Er wordt verwezen naar een VN-verdrag waarin vrijheidsbeperking op grond van ziekte, handicap of psychosociale toestand niet is geoorloofd.

Traumatiserend
Eenzame opsluiting vergroot angst, vervreemding en destructieve gedachten en is traumatiserend voor de patiënt, zo staat in het Manifest. De Amsterdamse instellingen Arkin (Mentrum, Spoedeisende Psychiatrie Amsterdam) en GGZ-inGeest zetten hun handtekening onder de afspraak.

Toch zullen ook in de toekomst patiënten zo agressief en gevaarlijk zijn dat alleen praten niet helpt. In plaats van de separeercel is er dan een extra beveiligde kamer. Zo'n extra beveiligde kamer is minder karig ingericht dan een separeercel, maar is even­eens sneuvelproof en kan op slot.

Het verschil is dat patiënten in de extra beveiligde kamer niet in eenzaamheid worden opgesloten, maar dat er een hulpverlener bij is, als de ­situatie dat toelaat. "Veel humaner en effectiever," aldus een woordvoerder van Arkin. In 2008 overleed een patiënt van Arkin in een separeercel. Sinds die tijd stuurt de instelling al aan op vermindering van het aantal separeercellen. Arkin heeft nog vijf van die ruimtes.

Preventie van escalatie
Ook bij GGZ-inGeest is sinds 2008 ­ingezet op afbouwen van het aantal opnamen in een separeercel.

Elsbeth de Ruijter, psychiater en voorzitter van de raad van bestuur van GGZ-inGeest: "Door een andere bejegening van de patiënt, gericht op preventie van escalatie, hebben we nu al 93 procent minder separaties. 98 procent van alle separaties duurt ook korter. Voor 2020 willen we onze acht separeercellen sluiten."

Als patiënten onhandelbaar zijn en de separeercellen zijn gesloten, kunnen psychiatrische instellingen ook kalmerende medicatie gebruiken, het zogenoemde platspuiten.

De Ruijter: "Ook dwangmedicatie is door het gewijzigde beleid van 2008 afgenomen. We willen dat nog verder afbouwen, maar soms kan dat niet ­anders."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden