'Gewone moslims willen deze slangen ook kwijt'

Soms lijkt het erop dat de oorlogen van het Midden-Oosten worden uitgevochten in de straten van Den Haag en Amsterdam. Een ambitieus actieplan moet Nederland weerbaar maken tegen groeiend radicalisme. 'Pochen met filmpjes, zwaaien met vlaggen. Het demonstreert de schaamteloosheid.'

null Beeld anp
Beeld anp

De toon van het kabinet is hard. Hier geen ruimte voor haatzaaien en extremisme. Niets minder dan onze manier van leven staat op het spel, zegt minister Lodewijk Asscher van Integratie. Jihadgangers kunnen bij terugkeer uit Syrië of Irak rekenen op hoge straffen en lopen het risico hun nationaliteit te verliezen.

'Wat mij misselijk maakt,' zegt Asscher, 'is een Joods gezin uit de Schilderswijk dat denkt: we gaan maar naar Israël.'

Dat raakt u persoonlijk met uw Joodse achtergrond?
'Natuurlijk. Zeventig jaar na dato. Dat kan toch niet waar zijn. Maar het raakt mij net zozeer dat een gezin in Brabant met een kind van drie en een kind van anderhalf een kogel thuis krijgt gestuurd. Omdat ze moslim zijn. Met hun angst kan ik me net zo goed identificeren.'

Waar komt die haat vandaan?
'Een gebrek aan empathie, onvermogen om je in een ander te verplaatsen. Ik kan me voorstellen dat mensen zich bedreigd voelen en ook wel dat ze boos zijn. Maar dat je niet meer denkt: dit gezin met kleine kinderen probeert er ook gewoon wat van te maken? Ik kan me ook heel goed voorstellen dat het lot van kinderen in Gaza je diep beroert, maar dat een demonstratie wordt aangegrepen om met IS-vlaggen te zwaaien en 'dood aan de Joden' te scanderen? Door je op te sluiten in de bunker van je eigen gelijk maak je heel veel stuk.'

Je hoort vaak: deze zomer is de wereld veranderd.
'Deze zomer heeft een combinatie gebracht van extreem geweld en het feit dat er drieduizend Europeanen aan meedoen. Dat geeft een extra dimensie. De aanwas is zorgelijk en groter dan je zou denken en hopen.'

U komt nu met een ambitieus plan tegen radicalisering. Waar bent u bang voor?
'Wat wij willen, is het beschermen van het kostbaarste dat we hebben in Nederland: jezelf kunnen zijn, je leven in vrijheid kunnen leiden en mogen geloven wat je wil.'

Maar waar bent u bang voor?
'Dat groeperingen die de vrijheid juist als grootste probleem zien, hun ideologie in daden om willen zetten. We hebben pas nog in Brussel gezien dat dat niet alleen theorie is. We hebben deze zomer beelden van afschuwelijk geweld gezien. Sommige jihadgangers zullen bereid zijn dat naar Nederland te brengen.'

Hoe groot is het probleem?
'Groot, alleen al omdat het een serieuze bedreiging is van wat voor ons fundamenteel is. Als vrije samenleving ben je kwetsbaar.'

De AIVD heeft deze week met de arrestaties in Den Haag en Duitsland toch laten zien heel wel in staat te zijn de rotte appels uit de mand te plukken.
'Maar je kunt niet alles aan de AIVD overlaten. Je moet ook de aanwas stoppen. Voor jongeren die op het punt staan de grens te passeren, moet het heel duidelijk zijn dat dat heel zware consequenties heeft.'

Maar stel: je bent een radicale moslimjongere en bent bereid om je leven te geven in de woestijn van Syrië. Laat je je dan afschrikken door een paar jaar Nederlandse cel?
'Jongeren die al helemaal heen zijn, zijn niet meer gevoelig voor gewone prikkels, nee. Maar in de fase daarvoor is veel te winnen. Als je overweegt die kant op te gaan en je weet dat je je nationaliteit verliest, je inkomen verliest en dat het zware consequenties heeft voor je hele toekomst, dan haalt het in elk geval iets af van het idee dat het cool is om te gaan. En we richten ons ook op degenen die het gif planten in de hoofden van die jongeren, op de slangen die de praatjes verspreiden.'

De jongens die nu voor ronselen zijn opgepakt, hebben niet echt hun best gedaan om zich verborgen te houden.
'Het demonstreert de schaamteloosheid. Pochen met filmpjes, zwaaien met vlaggen. Het is een giftige cocktail. Tien jaar geleden, in de tijd van de Hofstadgroep, werd er nog besmuikt rondgefietst met videobanden. Er zijn hier gewetenloze misdadigers bezig, die niet snel onder de indruk zullen zijn van straffen. Maar is dat een reden ze niet hard aan te pakken? Je moet ze zo hard aanpakken dat je ze verwijdert uit de samenleving.'


Lees vandaag (30-8) meer in Het Parool: 'Gewone moslims willen deze slangen ook kwijt'


null Beeld anp
Beeld anp
null Beeld anp
Beeld anp
null Beeld anp
Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden