Plus

'Geluidskwaliteit streamers moet beter'

Muzikanten doen zo hun best hun werk zo mooi mogelijk op te nemen en dan maken streamers er een potje van. 'Hemeltergend,' vindt producent Giles Martin.

Muzikanten doen zo hun best hun werk zo mooi mogelijk op te nemen en dan maken streamers er een potje vanBeeld Ted Struwer

'We hebben opnames zoals die door bands en producers zijn aangeleverd vergeleken met wat er bij streamingdiensten valt te beluisteren," zegt muziekproducer Giles Martin. "Dat verschil is enorm. Waar we zo achterkwamen, was dat muziekdiensten wel zeggen dat ze cd-kwaliteit streamen, maar dat niet altijd doen."

Natuurlijk haalde Sonos, de Amerikaanse wifispeaker­fabrikant, in 2014 met muziekproducer Giles Martin vooral een beroemde achternaam binnen. Toen The Beatles, de band die zijn vader George Martin ('de vijfde Beatle') produceerde, er de brui aan gaven, lag Martin (1969) echter nog in de luiers.

Net als zijn in 2016 overleden vader is Giles Martin producer geworden en net als zijn vader zijn The Beatles nooit ver weg. Vorig jaar hermixte hij voor ruisonderdrukker Dolby Laboratories Sgt. Pepper's lonely hearts club band - oorspronkelijk mono - in Dolby Atmos.

Die geluidskwaliteit verwacht hij niet terug te horen bij de muziekstreamers, maar ze moeten volgens hem wel beter hun best doen om de hoogst mogelijke kwaliteit te bieden. Want dat doen ze volgens de 49-jarige Brit niet altijd.

Dat is deels te verklaren. De meeste streamingdiensten beperken hun beste kwaliteit voor muziekbestanden tot die van mp3 en soms tot een niveau dat vergelijkbaar is met wat we via de cd horen. Martin ontdekte echter dat bij een en dezelfde dienst de kwaliteit per nummer sterk kan verschillen. "Sommige tracks worden meer ingeperkt dan andere, ook voor de gewone luisteraar duidelijk hoorbaar."

Duidelijke verschillen
Martin strijdt, zoals wel meer professionals uit de muziekindustrie, voor een eerlijker behandeling van hun producties. "Ik ben met een paar collega's, onder wie Bob ­Clearmountain van onder meer The Rolling Stones en Bruce Springsteen, langsgeweest bij al die streamingdiensten. Met de opnames die wij hun destijds hebben aangeleverd en met opnames van de bestanden die via muziekdiensten worden gestreamd. De verschillen waren zo duidelijk, dat ze niet konden ontkennen."

De schuld bleek niet zozeer bij de Spotify's, Deezers of Tidals te liggen, maar bij muziekmaatschappijen die de rechten bezitten. "Muziekmaatschappijen voegen digitale watermerken toe aan hun muziek, waardoor de kwaliteit vermindert," zegt Martin.

Met die watermerken wil de muziekindustrie piraterij voorkomen en zelf nagaan hoe vaak een nummer wordt beluisterd, zonder afhankelijk te zijn van de opgave van de streamingdienst. De extra gegevens van dat watermerk gaan echter wel ten koste van de muziekdata. Soms is die datastroom zelfs hoorbaar.

Dat geldt volgens hem ook voor highres-aanbieders als Deezer Hifi en Tidal Masters, die voor het dubbele abonnementsgeld claimen een betere kwaliteit muziekbestanden te bieden. "Het is nu voorzichtig aan het veranderen, maar de wijze waarop nog altijd wordt omgegaan met de kwaliteit van muziek is hemeltergend. Ik zie het als onze taak muziek zo goed mogelijk over het voetlicht te krijgen."

Nonsens
Martin is geen pleitbezorger van hogeresolutiemuziek, zoals Neil Young, die een aantal jaren geleden de Pono­muziekspeler en bijbehorende muziekdienst lanceerde, met nummers die cd-kwaliteit overstijgen. "Ik vind die hele Ponodiscussie absolute nonsens. Ik ben ooit begonnen met een monocassetterecorder die alleen vooruit kon spoelen, met een standaardkoptelefoon. Het gaat erom hoe je binnen begrenzingen muziek zo goed mogelijk overbrengt."

Ook de wifispeakers van Sonos kunnen niet overweg met de kwaliteit van muziekbestanden die volgens puriteinen de studio-ervaring - of het gekleurde geluidsgevoel van ­vinyl - evenaren. Ze kunnen Martins opgekalefaterde Atmosmix van The Beatles ook niet behapstukken.

"Daarvoor had ik in de Abbey Road Studio's 46 speakers om me heen. Het is onzin te veronderstellen dat je die kwaliteit ooit in de huiskamer kunt overbrengen. Het overgrote deel van de luisteraars taalt er niet naar of is niet bereid daar enorme hoeveelheden geld in te stoppen. Dan moet je ervoor zorgen dat, binnen hun mogelijkheden, de kwaliteit de beste mogelijke is. Maar uiteindelijk gaat het erom dat mensen überhaupt muziek luisteren. Ik werk met Sonos omdat het een goede manier is om mensen te laten luisteren naar hoe muziek bedoeld is in een omgeving die wij niet kunnen beïnvloeden."

Uitzonderlijk
Als we het over audiokwaliteit hebben, kunnen we ook die van tv-producties niet onbesproken laten. De afgelopen jaren is die sterk verbeterd, dankzij Netflix en series als Game of Thrones. De schermen zijn steeds helderder, scherper en dunner geworden. En de in de schermen ingebouwde luidsprekers krompen mee. Voor geluid is die ontwikkeling desastreus. Terwijl de kwaliteit van het geluid van veel tv-producties mede dankzij de video-streamingdiensten steeds beter is gewoden, gaat die van de luidsprekers in de schermen juist achteruit.

Tv-bezitters nemen daarom al jaren hun toevlucht tot externe luidsprekers, eerst thuisbioscoopssytemen met losse luidsprekers en nu steeds vaker zogeheten soundbars, waarbij stereoluidsprekers zijn gecombineerd met een extra speaker voor spraak. Het is een vechtmarkt, waar vooral prijsbrekers scoren.

Spraakhulp - de nieuwe lichting

Waar andere fabrikanten de prijs of high-end audio inzetten om de klant te verleiden, richt Sonos zich op design en gemak. De deze week uitgekomen Beam (€449) is een audiobalk die zich zonder problemen (via hdmi) op de tv laat aansluiten en zijn muziekjes via het wifinetwerk krijgt.

Laten vrijwel alle andere speakers van de wifipionier zich nog via een app besturen, de Beam (en de vorig jaar gelanceerde One) doet dat met spraakbesturing. Zo kan de Beam l via spraakcommando's simpele tv-commando's (aan/uit, hard/zacht) geven.

Sonos heeft elang nagedacht of het een eigen spraakhulp moest ontwikkelen, waarmee opdrachten konden worden afgespeeld, maar dan mis je de functionaliteit die Alexa, Siri of Google Home bieden. Die kun je ook vragen naar het weer, naar een recept of wie in 1879 premier van Nederland was, dan wel opdrachten uitdelen om de wifilampen in huis aan te doen, de robostofzuiger aan het werk te zetten of de kachel wat op te stoken.

Maar de Amerikanen wilden geen keuze maken voor één van de drie spraakhulpen, net zo min als het heeft gekozen tussen muziekdiensten, waardoor er nu circa vijftig voor het Sonossysteem beschikbaar zijn. Daardoor kan de gebruiker bepalen met welke dienst of spraakhulp hij aan de slag wil.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden