Plus Klapstoel

Geert-Jan Knoops: 'Wilders ken ik niet als mens'

Geert-Jan Knoops (1960) is jurist. Met zijn echtgenote leidt hij Knoops Advocaten in Amsterdam. Ook is hij als advocaat werkzaam bij het Internationaal Strafhof en is hij hoogleraar. Vandaag verschijnt zijn boek De Laatste Kamer.

Geert-Jan Knoops Beeld Harmen de Jong

Eindhoven

"Mijn vader was een rechtgeaarde Philipswerknemer. Mijn moeder kwam uit een echte onderwijzersfamilie, maar heeft zelf maar kort voor de klas gestaan. Mijn zus en ik kregen een liefdevolle, stabiele opvoeding. Ik ging graag naar school, sportte ook heel graag."

"Ik denk dat ik redelijk ongecompliceerd in elkaar stak. Er is ook nooit iets ingrijpends in mijn jeugd gebeurd. Het meest dramatische dat ik kan bedenken is dat het voetbaltenue dat ik van Sinterklaas had gekregen al bij de eerste wedstrijd die ik er in speelde onder de bloedvlekken kwam te zitten."

Geert Wilders

"Een cliënt. En als zodanig wordt hij precies ­­zo behandeld als onze andere cliënten: in onze praktijk is iedereen gelijk. Het is een baanbrekende en interessante zaak waarin de grenzen van de rechtsstaat worden getest. Hoe raar dat misschien ook klinkt: de heer Wilders ken ik verder niet."

"Ik ken hem als cliënt, niet als mens. Hij leidt om begrijpelijke redenen een heel gesloten leven waarin hij weinig mensen toelaat. Voor de rechtsbijstand is het ook niet nodig hem persoonlijk te kennen. Onze taak is te zorgen dat hij de best mogelijk verdediging krijgt."

Korps Mariniers

"Doorslaggevend voor mijn verdere leven. In 1980 werd ik als dienstplichtig militair geselecteerd voor de officiersopleiding bij de mariniers. Daarna heb ik tot 1982 bij het Korps gediend. Het stereotype van een marinier is dat van een spierbonk met tatoeages. Maar er zitten ook heel rustige types tussen."

"Ik kreeg bij de mariniers een vorming die ik op school of de universiteit niet kreeg. Mij wordt vaak gevraagd: je doet zo veel, je bent advocaat, je bent hoogleraar internationaal recht, je schrijft, hoe kan dat? Het antwoord is: discipline. En discipline is, naast een ijzeren conditie, de essentie van het marinierschap. Ik hou van orde."

"De dag begint bij mij met het zo strak mogelijk opmaken van mijn bed. Tot verbazing van mijn vrouw doe ik dat ook op een hotelkamer. Kamermeisjes zeggen wel: 'O, is mijn collega hier al geweest?' Het is een tic die ik heb overgehouden aan de mariniers. Als je daar je bed niet strak als een envelop opmaakte, volgden er disciplinaire maatregelen."

Synagoge

"Belangrijk rustpunt in mijn leven. Een wijdverbreid misverstand is dat ik joods zou zijn. Ik heb wel veel affiniteit met het joodse geloof. Door mijn leermeester Max Moszkowicz, bij wie ik lang heb gewerkt, ben ik er geïnteresseerd in geraakt. Ik houd me zo veel mogelijk aan de joodse spijswetten en probeer op de sabbat niet te werken, ook uit respect voor mijn joodse vrouw."

"Voor mij gaat het niet zozeer om het joods worden zelfs, of, zoals dat wordt genoemd: uit te komen. Belangrijk is hoe je je feitelijk opstelt in het leven, het gaat mij niet om de naam die daaraan verbonden is. Ik ben in naam katholiek, maar mijn ouders waren allesbehalve orthodox."

Fotografisch geheugen

"Er wordt gezegd dat ik dat heb. Ik vraag me af hoe je dat zelf beoordeelt. Ik merk wel dat ik heel snel lees - ik scan een tekst echt - en dat ik dingen goed kan onthouden. Ik kan ook snel iets terugvinden."

"Vandaag nog bij het Internationaal Strafhof: ik hoor iets, denk: o ja, blader wat in de dossiers en heb de informatie. Je krijgt zoiets deels genetisch mee: mijn vader had een enorm goed geheugen. Maar je kan het ook conditioneren. Als je lang met dit vak bezig bent, ga je op een bepaalde manier lezen."

Toga

"Mijn tweede huid. Ik denk dat ik meer in mijn toga loop dan in vrijetijdskleding. Ik heb er één, die al sinds 1993 draag. Hij is met de hand gemaakt door een kleermaker in Den Bosch. Ik ben er heel zuinig op, ik vouw hem na gebruik ook altijd netjes op."

Diepzeeduiken

"Wonderbaarlijke sport waardoor je één wordt met de natuur onder water. Rustgevend, relativerend ook. Duiken is vanaf mijn zeventiende al een passie. Maar ik houd ook veel van berg­beklimmen en zeezeilen, ik kom er alleen veel minder aan toe dan ik zou willen."

"Ons kantoor doet ook zaken op de Antillen. Mensen zeggen: 'Dan ga je zeker meteen duiken?' Maar in al die jaren ben ik op Bonaire maar twee of drie keer mee geweest op een duiktrip. De Rode Zee is voor mij het summum op duikgebied. De ­koraalkleuren zijn daar zó fel en scherp."

Bedreigingen

"Nooit last van gehad. Er zijn weleens mensen boos, maar niemand heeft me ooit naar het leven gestaan. Bij de zaak Julio Poch hing er ­soms iemand tierend aan de lijn. En bij Joes Kloppenburg kregen we ook veel telefoontjes: hoe konden wij de jongen die hem had gedood bijstaan? Die hebben we allemaal teruggebeld. Sommige mensen bleven boos. Maar veel zeiden: we kunnen het nu beter begrijpen."

Frank Masmeijer

"Voor ons in wezen een gewone strafzaak, maar omdat hij een personality is, is er veel media-aandacht voor. Dat hadden we ook bij bijvoorbeeld Jos Verstappen, de gebroeders Koeman en Camiel Eurlings. Maar voor ons waren het, net als meneer Wilders, gewoon cliënten."

"Wat zeker niet gewoon was bij de zaak Masmeijer is de straf die hem werd opgelegd: een jaar bovenop de toch al forse eis van acht jaar. Maar wat ik helemaal bizar vind, is dat hij hangende zijn hoger beroep terug de gevangenis in moest. Dat komt in Nederland zelden of nooit voor: gebruikelijk is dat je in hoger beroep voor onschuldig wordt gehouden tot het tegendeel is bewezen."

#MeToo

"Je kunt de krant niet openslaan of er is alweer een nieuw geval. Er wordt kennelijk aangestuurd op onderzoek door het OM, maar ik denk dat - even los van de verjaring - in een zittingzaal moeilijk iets te bewijzen valt. Tenzij iemand zegt: 'Ik heb het gedaan', is het in feite toch verklaring tegen verklaring."

"Ik heb uit de pers begrijpen dat er in het geval van Jelle Brandt Corstius en Gijs van Dam een getuige is, dat wil zeggen: er is iemand aan wie meneer Corstius al in een vroeg stadium zou hebben verteld wat er gebeurd zou zijn, maar dan nog blijft het lastig."

De Laatste Kamer

Dat is de laatste instantie waar een ten onrechte veroordeelde kan aankloppen als hij vindt dat er nieuw bewijs is dat hem vrijpleit. 'De laatste kamer' is een zelfverzonnen term, juridisch bestaat hij niet. Het kantoor waaraan ik verbonden ben, mijn vrouw Carry Hamburger is directeur, is betrokken bij het Innocence Network, dat internationaal ten onrechte veroordeelden bijstaat."

"Vijf jaar hebben we nu ons eigen Knoops' Innocence Project. Sinds 2001 hebben we zeven mensen vrij weten te krijgen die onterecht in de gevangenis zaten. Daar zaten de Twee van Putten bij, maar ook twee mannen die op Bonaire waren veroordeeld voor moord. Die zaak op Bonaire beschrijf ik in het boek De Laatste Kamer."

"Ik heb het opgeschreven als een legal thriller, maar het is ook een boek met een boodschap, aan de mensen thuis én de politiek. Dit soort zaken beslaat dertig, veertig procent van onze praktijk. Maar we doen het wel pro Deo. Waar we op hopen is financiële steun van de overheid."

Theo Hiddema

"Ik heb hem één keer mogen bijstaan als raadsman. Ik zal nooit vergeten dat hij op een zondagmiddag bij ons voor de deur stond; 'Geert-Jan, je moet me helpen.' In haar boek De bende van Venlo had Valerie Lempereur hem ten onrechte beschuldigd van iets oneerbaars. Het boek lag al in de winkel, maar na een kort geding dat ik voor hem voerde, kwam in elk exemplaar een inlegvel waarin de beweringen over meester Hiddema werden rechtgezet."

"Geweldig dat hij nu actief is in de politiek. Er wordt me vaak gevraagd of dat ook niet iets voor mij zou zijn, maar nee. Ik ben apolitiek, ben ook nooit lid geweest van een partij. Als advocaat moet je zo neutraal mogelijk zijn. Ik hecht ook aan de vrijheid die dit vak biedt; ik zou er niet goed in zijn als politicus dingen te doen die ­tegen mijn gevoel ingaan. Ik heb overigens on­mete­lijk veel respect voor politici die zich staande houden in de Haagse slangenkuil."

PSV

"Ik ben niet zo'n fanaat die elke zondagavond naar Studio Sport kijkt, maar ik vind voetbal een mooie sport. En dan vooral om zelf te doen: als jongen heb ik bij PSV gevoetbald. Als wij van de C-junioren op woensdagmiddag trainden, was op het veld naast ons het eerste elftal bezig: Jan van Beveren, mijn grote held, Willy van der Kuijlen, de gebroeders Van de Kerkhof, Guus Hiddink ook."

"Soms kwamen ze samen met ons een balletje trappen, het waren heel andere ­tijden. Rond mijn zestiende ben ik overgestapt naar hockey. Tot afgrijzen van mijn vader, ­mag ik wel zeggen. Hij zag een grote toekomst voor mij in het voetbal. Ik was een technische middenvelder, links- én rechtsbenig."

Ally Derks

"De vertrekkend directeur van het Idfa? Daar ben ik nog nooit geweest, ik kom sowieso zelden in de bioscoop. De laatste keer was met een uitje van het kantoor. Toen hebben we die film met Doutzen Kroes gezien, Nova Zembla. Als ik eerlijk ben: ik heb spannendere films gezien. Naar tv-series kijk ik wel graag, mijn vrouw en ik hebben dezelfde smaak. Ik zorg dat ik thuis ben voor Midsomer Murders. En wat we ook heel leuk vinden: Miss Fisher's Murder Mysteries, een soort Australische Miss Marple."

Geert-Jan Knoops: De Laatste Kamer, uitgeverij ­Balans, €19,99

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden