PlusAchtergrond

Gastvrijheid en 1,5 meter afstand: gaat dat wel samen?

Amsterdamse restaurants en cafés werken hard aan scenario’s voor het moment dat ze weer (beperkt) open mogen. Dat blijkt een enorme uitdaging, zeker voor kleine zaken: ‘Als ik open zou gaan, wordt het allemaal wel heel krampachtig.’ 

Afgesloten terrassen op het Marie Heinekenplein tijdens de coronacrisis. Beeld ANP

Het kabinet maakt dinsdagavond bekend hoe de samenleving er na 28 april uit gaat zien, maar één ding is nu al zeker: de verplichte 1,5 meter afstand blijft voorlopig de norm. En dus breken horecaondernemers zich het hoofd over de vraag hoe ze de komende maanden social distancing en gastvrijheid met elkaar kunnen combineren. De scenario’s moeten veelal nog worden uitgewerkt, maar er liggen genoeg ideeën op tafel. 

“Er moet met tal van dingen rekening worden gehouden,” zegt eigenaar van Café Restaurant Amsterdam Milene Hoving. “Hoeveel tafels kunnen we vullen? Halen we leegstaande tafels weg, of serveren we daar juist het eten op zodat gasten het zelf kunnen pakken? Hoe doen we het met de wc’s? Leggen we ontsmettingsmiddel op elke tafel? Moeten we peper- en zoutvaatjes wegzetten en zakjes neerleggen?” Het restaurant in West is nog een van de gelukkigen, stelt Hoving. “We hebben mazzel dat we zo groot zijn.”

Die vlieger gaat voor legio tenten in Amsterdam niet op. Veel restaurants, cafés en koffiebarretjes zijn klein en niet geschikt om 1,5 meter afstand te houden. “Het cafégedeelte van mijn zaak zou ik dan sowieso moeten afsluiten,” zegt Bob van Buren, eigenaar van Kapitein Zeppos in Centrum. “En als ik open zou gaan, wordt het allemaal wel heel krampachtig. Daar zitten gasten ook niet op te wachten.” 

Te weinig omzet 

Branchevereniging Koninklijke Horeca Nederland (KHN) heeft inmiddels een conceptprotocol ingediend bij het ministerie van Economische Zaken, met daarin voorstellen over randvoorwaarden voor horecaondernemers om open te kunnen gaan. Wat daar precies in staat, wil de brancheorganisatie pas delen op het moment dat ze goedkeuring hebben gekregen. Dit om te voorkomen dat ondernemers nu al maatregelen gaan treffen, om ze vervolgens misschien weer aan te moeten passen. Voor KHN staat één ding als paal boven water: voor de meeste horecazaken zal het financieel niet rendabel zijn.

De verliezen in de horeca zijn sowieso groot, zelfs als de sector vanaf volgende week weer beperkt open mag. In dat geval loopt het omzetverlies op tot zo’n 4,4 miljard euro, becijferde adviesbureau Van Spronsen. Als de deuren pas in juni weer open mogen, loopt het omzetverlies op tot zo’n 5,8 miljard. 

“Natuurlijk hebben we minder omzet als we opengaan met al die beperkingen,” zegt David Markx, mede-eigenaar van eetcafé Benji’s. Toch blijft hij liever bezig. “Ik ben absoluut niet het type dat een maand lang thuis kan zitten en nietsdoen.” Herkenbaar voor veel horecaondernemers. De meesten willen er ondanks de omzetverliezen het beste van maken, en zullen linksom of rechtsom opengaan als het weer mag van de regering. “We houden de bezorgservice sowieso open en zijn nu aan het uitrekenen hoeveel tafeltjes we in onze vestigingen kunnen hebben,” zegt Markx. “Maar het wordt echt een uitdaging.” 

De prijzen verhogen om het omzetverlies iets te beperken, is voor de ondernemers geen optie. “Nee dat overwegen we niet,” zegt Hoving van Café Restaurant Amsterdam. “Velen hebben nu ook minder te besteden en dan schrik je mensen af.” Ook voor Markx en Van Buren is dat nog niet aan de orde. 

Handhaving

Maar afgezien van de haalbaarheid om te kunnen voldoen aan de richtlijnen, zijn er meer beren op de weg. Stel het personeel werkt met handschoenen en mondkapjes en gasten krijgen een specifiek tijdslot om te komen eten, zelfs dan zullen er momenten zijn dat er niet aan de regels wordt voldaan. De vraag is bij wie de verantwoordelijkheid dan komt te liggen. “Krijg ik een boete of krijgen de gasten dan een boete als een handhaver komt controleren,” vraagt Van Buren zich hardop af. “Gasten moeten zelf ook hun verantwoordelijkheid nemen.” Zeker met alcohol in het spel zullen de grenzen sneller vervagen. 

Een woordvoerder van de gemeente kan daar nog geen duidelijkheid over geven. “We moeten afwachten wat de premier zegt tijdens de persconferentie.” Wel moeten ondernemingen sowieso alles doen om die 1,5 meter te handhaven. “Je moet goed toezicht houden. Er zijn wel voorbeelden van ondernemingen die een boete hebben gekregen.” 

Naast gezelligheid en veiligheid voor de gasten, is het ook de vraag of de veiligheid voor het personeel kan worden gegarandeerd. In veel zaken is het nog wel mogelijk om de tafeltjes genoeg te spreiden, maar is de keukenruimte beperkt. “Met meer dan twee mensen in de keuken is niet mogelijk als je 1,5 meter afstand moet houden,” zegt Markx. Dat beaamt ook Hoving. “Zelfs in een zaak zo groot als de onze is er in een keuken niet genoeg ruimte om met veel mensen tegelijkertijd eten te bereiden.” 

Van Buren van eetcafé Kapitein Zeppos ziet het met al die restricties niet zitten om zijn zaak te openen. “Als wij opengaan, wil ik de volledige gastvrijheid bieden. Zonder beperkingen.” Zijn zaak wordt op dit moment gerenoveerd. Van Buren heeft daardoor nog een paar weken de tijd om een besluit te nemen of hij opengaat met restricties, of de boel voorlopig nog even dichtlaat. Ook Markx maakt zich zorgen over de gezelligheid in zijn cafés met alle beperkingen. “Het gaat niet alleen om het eten en drinken. Het gaat ook om de ambiance en het contact met het personeel.” 

In een enkel land open

In sommige landen zijn restaurants en cafés nog gewoon open. In Zweden mogen cafés hun terrassen zelfs vervroegd opbouwen, zodat ze alvast wat meer klanten kunnen trekken. Het land voert een ander coronabeleid dan andere Europese landen en dat levert nogal wat gefronste wenkbrauwen op. Ook in Wit-Rusland mogen horecagelegenheden open blijven. President Aleksandr Loekasjenko meent namelijk dat het coronavirus geen gevaar is voor het land. Een deel van de bevolking besloot daarom zelf maatregelen te nemen, zoals het sluiten van scholen en horeca. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden