PlusInterview

Filmmaker Carlo Mirabella-Davis: ‘Seksisme is nog lang niet verdwenen’

Carlo Mirabella-Davis liet zich voor zijn thriller Swallow, over een jonge huisvrouw die oneetbare voorwerpen eet, inspireren door zijn grootmoeder.

Filmmaker Carlo Mirabella-Davis: ‘Ik heb een Hitchcock-obsessie.’Beeld Getty Images

“Ik denk dat je aan Swallow duidelijk kunt zien dat ik een Hitchcockobsessie heb,” zegt Carlo Mirabella-Davis en hij lacht. De Amerikaanse filmmaker maakt zijn speelfilm­debuut met het verhaal vol onderhuidse spanning, waarin de invloed van de ‘master of suspense’ inderdaad onmiskenbaar is. Mirabella-Davis geeft les op de New Yorkse filmschool, waar een van zijn cursussen zelfs volledig om Hitchcocks klassieker Psycho draait.

“Hitchcock weet, met elke ontwerpkeuze die maakt, de kijker in de psychologie van zijn personages te plaatsen. Ik ben gefascineerd door die vaardigheid,” zegt Mirabella-Davis. Dat principe probeerde de filmmaker ook toe te passen voor zijn verhaal over Hunter (Haley Bennett), een jonge vrouw die zich opgesloten voelt in haar huwelijk met de steenrijke maar onverschillige Richie. Ze vindt een uitlaatklep in het eten van oneetbare voorwerpen, een aandoening die bekend staat als pica. Het begint met een knikker, vervolgt met een punaise en wordt van daar ­alleen maar erger.

Net als Hitchcock dat zou hebben gedaan, wilde Mirabella-Davis met elk voorwerp dat Hunter doorslikt een verhaal vertellen. “Ze moesten elk een eigen emotionele kleur hebben. Als je de knikker ziet, hoor je op de geluidsband heel subtiel de zee en lachende mensen, als iets uit een jeugdherinnering. Rond de punaise is de stijl veel ­gevaarlijker – dat is meer een heimelijke affaire.”

Lobotomie

Mirabella-Davis schreef ook het scenario, dat werd geïnspireerd door het leven van zijn grootmoeder. Die had geen pica, maar smetvrees. “Zij was in de jaren vijftig een huisvrouw in een ongelukkig huwelijk. Ze waste obsessief haar handen en ontwikkelde allerlei andere schoonmaakrituelen. Volgens mij waren die uiteindelijk gericht op controle, op zoeken naar orde in een leven waarin ze zich steeds machtelozer voelde.”

De maatschappij om haar heen zag dat anders. “Op ­advies van de artsen heeft mijn opa haar laten opnemen in een inrichting, waar ze werd onderworpen aan elektroshocktherapie en zelfs een gedwongen lobotomie heeft ondergaan. Ik heb altijd het gevoel gehad dat ze was ­gestraft voor het feit dat ze zich niet conformeerde naar wat men verwachtte van een vrouw, een echtgenote, een moeder.”

Al tijden liep Mirabella-Davis rond met het verlangen het verhaal van zijn oma in een film te vatten. “Maar handen wassen is niet zo filmisch,” glimlacht hij. Toen hij op een gegeven moment stuitte op een foto van de maaginhoud van iemand met pica, vielen de stukjes op hun plek. “Het was een flinke collectie kleine voorwerpen die chirurgisch waren verwijderd, uitgestald alsof het de resultaten van een archeologische opgraving waren. Dat beeld fascineerde me, het had bijna iets mystieks. Het heeft natuurlijk ­parallellen met veel andere dwangstoornissen en controlerituelen. Dat heeft het een meer universele lading, hoop ik. Ik voel zelf niet de drang om voorwerpen te eten, maar herken wel iets in wat Hunter voelt.”

Patriarchaal

Hoewel Swallow zich nadrukkelijk in het heden afspeelt, sijpelt het onderliggende verhaal van Mirabella-Davis’ grootmoeder door in het narratief – de verhoudingen in ­Richies steenrijke familie zijn doelbewust archaïsch – en ook in de stilering. “We wilden de film een retrogevoel ­geven. Om te benadrukken dat, hoewel we vaak doen alsof seksisme verleden tijd is, die patriarchale structuren ook nu nog doorwerken. We hebben weliswaar vooruitgang geboekt sinds de jaren vijftig, maar het onderliggende seksisme dat het lot van mijn grootmoeder bezegelde, is nog lang niet verdwenen.”

Hoe verder de film vordert, hoe realistischer de stijl wordt. “Dat weerspiegelt hoe Hunter zich aan dat hokjesdenken ontworstelt,” zegt Mirabella-Davis. ‘Het doorslikken van die voorwerpen is gevaarlijk, maar het is ook de katalysator voor haar rebellie tegen het patriarchale systeem waarin ze vastzit. Het is de eerste stap in het terugwinnen van haar autonomie, de controle over haar lichaam.”

Genretiramisu

Hitchcock is lang niet de enige filmmaker waarnaar Swallow knipoogt. De film wordt gekleurd door een breed palet aan invloeden – van de Europese arthouseklassieker ­Jeanne Dielman van Chantal Akerman tot aan Dario ­Argento’s giallohorror Suspiria.

“Vroeger keek ik vijf films per dag,” zegt Mirabella-Davis. “Ik heb het tempo wat moeten terugschroeven om zelf ook wat films te kunnen maken, haha. Toen ik opgroeide, hadden we in ons gezin de traditie elke zondag te dineren voor de tv en dan een klassieke film te kijken. Zowel mijn zus, die ook filmmaker is geworden, als ikzelf hebben daar een tik van meegekregen. Nu ik zelf films maak, vind ik het geweldig om verwijzingen te kunnen maken naar al die films waar ik zo van hou, en om de ideeën in de praktijk te brengen die zij me brachten.”

Zo is Swallow ook een film geworden die veel verschillende genres tegelijk bespeelt. De film zou in april worden vertoond op het afgelaste Imagine, het filmfestival voor fantasy, horror en sciencefiction, maar hij draaide ook op meer artistiek ingestelde internationale festivals. Mirabella-Davis zocht doelbewust naar die veelzijdigheid. “Ik noem de film graag een genretiramisu: een laagje body horror op een laagje psychologische thriller op een laagje huisvrouwendrama op een laagje zwarte komedie, en ­samen vormt het toch één geheel. Uiteindelijk draait het om de horror van het alledaagse, om kleine momenten die eerder psychologisch dan fysiek pijn doen.”

Zo stapt Mirabella-Davis met Swallow in een lange traditie van sociaal-geëngageerde genrefilms, die onlangs met films als Get Out (Jordan Peele, 2017) en Parasite (Bong Joon-ho, 2019) een opleving kende. “Ik ben ervan overtuigd dat films kunnen bijdragen aan een betere wereld,” stelt Mirabella-Davis onomwonden. “Ze kunnen empathie vergroten, vooroordelen bestrijden of ervoor zorgen dat mensen en groepen zich gezien voelen. Ik hoop dat Swallow onderdeel is van die beweging.”

Swallow is te zien via Picl.nl.

Zeldzame aandoening

De zeldzame aandoening pica kwam vorig jaar ook voor in de korte film Stuff van Malu Janssen, met Georgina Verbaan in de hoofdrol. De film, gemaakt in het kader van de talentontwikkelingsreeks Kort! is online te zien via NPO Start.

Waar Swallow pica aangrijpt om het patriarchaat de wacht aan te zeggen, draait Stuff om een andere grote boeman van onze tijd: het kapitalisme, en de eindeloze berg aan spullen die het ons doet vergaren. Verbaans personage Helen heeft van dat vergaren van spullen haar baan gemaakt: ze is inkoopster van inte­rieurartikelen bij een groot warenhuis. De bodem onder haar zelfverzekerde bestaan wordt weggeslagen wanneer bij haar wordt ingebroken, en haar zorgvuldig gecureerde interieur vol interessante snuisterijen wordt leeggeroofd.

Regisseur Malu Janssen, die in 2016 ook al prettig eigenzinnig afzwaaide aan de Filmacademie met de korte afstudeerfilm Eigen, vat Helens trauma in korte, puntgave vignetten. Dat loop net als in Swallow uit op een lichtelijk luguber moment, als Helen uiteindelijk nog maar één manier ziet om zich haar hebbedingen écht toe te eigenen: doorslikken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden