Fictieve Duitser ster in politiek

Horst Schlämmer is de populairste Duitser en scoort hoog als kanselierskandidaat. Klein detail: hij bestaat niet echt. Kunnen Duitsers fictie en realiteit nog wel uit elkaar houden?

Overal in Berlijn hangen ze, de zwartwitte plakkaten met het gezicht van Horst Schlämmer, kanselierskandidaat voor de HSP, de Horst Schlämmer Partei. Eén op de vijf Duitse kiezers is bereid op hem te stemmen bij de Bondsdagverkiezingen van 27 september. Schlämmer is bovendien de populairste Duitser van het moment, bleek onlangs uit een overzicht van dagblad Bild.

Klein detail: Schlämmer is geen echte politicus, maar een typetje van de populaire komiek Hape Kerkeling. En de posters werven voor een film.

Sinds donderdag draait 'Isch kandidiere' ('Ik stel me kandidaat') in de bioscopen. Daarin doet Schlämmer, een morsige, drankzuchtige journalist van een lokale krant, een gooi naar het kanselierschap. ''Wat de anderen niet kunnen, dat kan ik ook'', stelt hij. Hij gaat als een soort 'Borat' langs bekende Duitse politici voor advies, voert op straat campagne, maakt een rapsong en schopt het tot een tv-duel met 'Angela Merkel'. Een programma is er niet, kreten als 'Alles moet meer zijn' en 'Yes, weekend' moeten het doen. De HSP noemt zich 'liberaal, conservatief en links.'
De 44-jarige cabaretier Kerkeling heeft een Nederlandse vader, spreekt vloeiend Nederlands en werd onder meer bekend door zijn imitatie van Koningin Beatrix in 1991. Een van zijn typetjes is Evje van Dampen, een Rotterdamse relatietherapeute.

Kerkeling bleef bij de première van zijn film in de rol van zijn alter ego en gaf zelfs interviews als Schlämmer. De pers werkte gewillig mee.

Journalist Hajo Schumacher schreef hierop een woedende open brief op de voorpagina van de Berliner Morgenpost. Schlämmer zou een 'nobody' zijn die met zijn grote mond het aanzien van de politiek verpest, maar zelf niets presteert. De krant kreeg een stortvloed aan lezersbrieven. Teneur: u neemt de niet bestaande Schlämmer veel te serieus, we moeten toch om onze politici kunnen lachen?

Ook media-adviseur Michael Spreng relativeert. Dat een op de vijf kiezers zegt op Schlämmer te kunnen stemmen, is slechts om hun ontevredenheid te tonen, meent hij. ''De mensen laten zo zien dat ze desnoods een lolbroek kiezen'', zei hij tegen de Frankfurter Rundschau. ''Ze zijn op zoek naar originele figuren. Als ze die niet in de politiek vinden, dan maar ergens anders.''

Daar is niet iedereen zo zeker van. Het weekblad Der Spiegel wijdde een lange beschouwing aan politiek als theater. Fictie en werkelijkheid lopen steeds meer in elkaar over, schrijft het weekblad. Aan de film van Schlämmer werkten immers echte politici mee. Volgens het weekblad doen die ook beloften die weinig met de realiteit van doen hebben, zoals Angela Merkel (CDU), die in crisistijd belastingverlaging belooft en Frank-Walter Steinmeier (SPD) die vier miljoen banen in het vooruitzicht stelt. Ze spelen allemaal toneel of proberen leuk te zijn. Over de inhoud gaan de campagnes al helemaal niet meer, meent het blad.

Schlämmer houdt politici een spiegel voor op het moment dat de echte verkiezingsstrijd op een dood punt zit. Merkel voert met opzet geen campagne omdat ze als staatsvrouw over wil komen en Steinmeier is van nature geen grootse campagnevoerder. 'Isch kandidiere' haakt in op de lusteloosheid bij het politieke establishment en het toch al weinig vleiende beeld dat mensen van politiek hebben.

Schrale troost: op het witte doek mislukt de Horst Schlämmer Partei grandioos. Kennelijk kan toch niet iedere clown de politieke top bereiken. In de film tenminste. (OENE VAN DER WAL)

De Duitse komiek Hape Kerkeling speelt met zijn alter ego Horst Schlämmer een onverwachte rol in de Duitse verkiezingscampagne. Foto GPD Beeld
De Duitse komiek Hape Kerkeling speelt met zijn alter ego Horst Schlämmer een onverwachte rol in de Duitse verkiezingscampagne. Foto GPD
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden