Felle protesten tegen nieuw plan voor vliegtaks

Een belasting van zeven tot veertig euro op elke vliegreis die op Schiphol begint. Nederland probeert het weer eens met vliegtaks, de luchtvaartbranche is kritisch.

Het nieuwe kabinet rekent op 200 miljoen euro per jaar uit tickettaks Beeld anp

Het nieuwe kabinet wil in 2021 weer ticketbelasting invoeren, deels om de schatkist met 200 miljoen euro te spekken, deels om daarmee het vliegverkeer terug te dringen om de milieudoelstellingen van 'Parijs' te halen.

Invoering hangt af van het succes van Europese milieumaatregelen. Ook wil het nieuwe kabinet Rutte III eerst proberen om oudere vliegtuigen, die veel meer vervuilen en lawaai maken dan de nieuwste generatie toestellen, extra te belasten als ze op Nederlandse vliegvelden landen.

Nederland kende tussen half 2008 en half 2009 ook een tickettaks. Die werd een jaar na de invoering weer ingetrokken omdat de maatregel 20 procent minder opleverde dan de 350 miljoen die werd verwacht. Ook de voorspelde milieu-effecten deden zich nauwelijks voor.

Toen de tickettaks bij kabinets­onderhandelingen in 2012 weer eventjes als potentiële maatregel opdook in kabinetsplannen, wist de luchtvaartsector die plannen snel te ontkrachten.

Zinloos
Rutte III wil nu de vliegbelasting alsnog invoeren, maar alleen als andere maatregelen niet voldoende opleveren voor schatkist en milieu. Tickets voor vluchten binnen de EU worden dan 7 euro duurder, naar de rest van Europa, het Midden Oosten en Noord-Afrika 22 euro en intercontinentale vluchten 40 euro.

De belasting geldt alleen voor passagiers die in Nederland opstappen. Overstapreizigers en vrachtvluchten worden uitgezonderd. Dat speelt vooral KLM in de kaart, dat op Schiphol vooral transferreizigers verwerkt, en treft maatschappijen als Transavia en Easyjet.

Het nieuwe kabinet rekent uiteindelijk op 200 miljoen euro per jaar uit tickettaks, een bedrag dat over vier jaar al is ingeboekt in de belastingopbrengsten.

Maar tickettaks kost de Nederlandse economie veel meer dan het de schatkist oplevert, berekende het aan de UvA gelieerde onderzoeksinstituut SEO vijf jaar geleden al.

Zo zou een tickettaks als in 2008 - een opstapbelasting van 11,25 euro voor een Europese vlucht en 45 euro voor verder weg - de Nederlandse economie jaarlijks ten minste 700 miljoen euro kosten, een half miljard meer dan de gehoopte opbrengst voor de schatkist. Er verdwijnen dan zeker 12.500 luchtvaartbanen.

Dat komt doordat een aanzienlijk deel van de Nederlanders naar het buitenland zal uitwijken. Acht jaar geleden ontweken een miljoen Nederlanders de taks met een vlucht vanuit het buitenland. Toen profiteerden vooral Düsseldorf, Brussel en Charleroi van de Nederlandse belastingmaatregel.

Economische voorspoed
Die kans is weer levensgroot: België kent geen vliegtaks en Duitsland overweegt de zijne af te schaffen om de wankele luchtvaartsector te helpen.

"Uit elke ervaring met vliegtaks in binnen- en buitenland blijkt dat zo'n maatregel alleen maar geld kost," zegt voorzitter Frank Oostdam van vakantiebranchevereniging ANVR.

"Een groot deel van de vakantiegangers is zeer prijsbewust en zal kiezen voor een vakantievlucht vanuit het buitenland. De winstmarges op vliegvakanties zijn zo laag dat reisorganisaties dat niet zelf op zich nemen."

Pijler
"Leren we dan nooit van onze fouten," zegt secretaris Frank Allard van luchtvaartbrancheclub Barin. "De Nederlandse luchtvaartsector levert aan 375.000 mensen werk en is een van de pijlers onder de economie."

De luchtvaartbranche vraagt zich ook af hoe het plan zich verhoudt tot het voornemen dat PvdA-staatssecretaris Sharon Dijksma vorige maand opperde om desnoods een vliegtaks in te voeren om chartermaatschappijen te dwingen van Schiphol naar Lelystad te verhuizen. Allard: "Hoe wil je dat doen als er al een taks in het leven is geroepen?"

Volg het laatste nieuws over het regeerakkoord in ons liveblog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden