Plus

Escaperoom in de Bijlmerbajes: denken als een gevangene

Hij had seks met bewakers, at foie gras en rookte Montecristo-sigaren. En dat allemaal vanuit zijn cel.

De cellen zijn grauw, klein en benauwd Beeld Charlotte Odijk

Arie Olivier, beter bekend als 'Heer Olivier' is een van de markante figuren die de geschiedenis van de Bijlmerbajes kleuren. Zijn verhaal en dat van zijn medegevangenen is vanaf zaterdag 20 mei te herleven in de escaperoom Bijlmerbajes Ontgrendeld.

Het is amper drie maanden geleden dat gamedesigner Rosa Fransman, werkzaam onder de naam Rosa Frabsnap, en haar team, de sleutel van hun deel in broedplaats Lola Lik kregen: een vijftal wachtcellen in het voormalig hoofdgebouw van de bajes.

"Ik heb nog nooit zoveel tinten grijs in een gebouw gezien," lacht Fransman terwijl ze met een cipier-waardige sleutelbos richting een grote traliedeur loopt. "Die hebben we er zelf in gezet, in eerste instantie had de bajes juist helemaal geen tralies."

Resocialisatie
Sterker nog, de in 1979 geopende bajes kenmerkte zich juist door het humane karakter: gevangenen kregen zelfs de sleutel van hun eigen cel, er werden concerten en barbecues georganiseerd. Geheel in de geest van de jaren '70 was alles gericht op resocialisatie in plaats van het harde straffen van de jaren daarvoor.

Desalniettemin blijft het een penitentiaire inrichting. Zoals op een van de betonnen muren buiten staat gekalkt: 'Leuk is anders'. Dat blijkt ook wel als Fransman de traliedeur opent. De cellen zijn grauw, klein en benauwd. Op de muren en deuren staat van alles gekrast en gebrand. Fransman: "Allemaal origineel. We hebben slechts een paar kleine dingen toegevoegd voor het spel."

Niet alleen qua vormgeving, ook inhoudelijk staat de escaperoom dichtbij de werkelijkheid. De vijf cellen hebben ieder een ander thema, allemaal gebaseerd op waargebeurde verhalen die oud cipier 'De Teun', zoals zijn bijnaam luidt, aan Fransman heeft verteld.

Verhalenverteller
"De Teun heeft hier ruim dertig jaar gewerkt en is een geweldige verhalenverteller. Hier en daar zal er in de overlevering wel eens wat zijn aangedikt, ik heb niet alle verhalen gefactchecked. Dat was ook niet nodig, voor ons dienden de verhalen als inspiratie voor het spel en de thema's van de cellen."

Ze vervolgt: "Drie van de vijf cellen staan symbool voor drie subculturen die hun stempel drukten op de geschiedenis van de bajes. De Hells Angels bijvoorbeeld, wiens clubhuis natuurlijk ook om de hoek zat."

"De andere twee cellen zijn geïnspireerd op anekdotes rondom daadwerkelijke ex-gedetineerden: meesteroplichter 'Heer Olivier', die er met zijn charme voor wist te zorgen dat hij niets tekort kwam, en ambachtelijke boef 'Phil IJzerdraad'. Phil kon sleutels namaken met zijn fotografisch geheugen, een kwaliteit die voor opmerkelijke situaties kan zorgen in de bak," aldus Fransman.

Met de escaperoom hoopt Fransman de verhalen van de Bijlmerbajes nog één keer tot leven te wekken. "De deelnemers moeten echt denken en handelen als de ex-gedetineerden. Eerst alleen, vanuit hun eigen cel. Daarna als groep uit het complex. Je zal echt moeten samenwerken, alleen kom je er niet uit."

De tijdelijke escaperoom gaat open van 20 mei tot en met 22 oktober 2017. Het spel duurt 60 minuten en is te spelen met groepen van 5 tot 10 personen. De escape room kost, afhankelijk van de grootte van de groep, van €22,50 tot €34,- per persoon.

Op een van de betonnen muren buiten staat gekalkt: 'Leuk is anders' Beeld Charlotte Odijk
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.