Ergernis in Tweede Kamer door soap rond Rembrandts

In de Tweede Kamer groeit de ergernis over de soap rond de twee Rembrandts. De fractieleiders wisten niet dat Nederland en Frankrijk al sinds de zomer probeerden samen de portretten te bemachtigen. Met die kennis was hun steun om beide werken te kopen mogelijk uitgebleven.

Beeld anp

Hebben minister Jet Bussemaker en de fractievoorzitters in de Tweede Kamer langs elkaar heen gewerkt? Het heeft er alle schijn van. Toen de Tweede Kamer het kabinet de opdracht gaf zich in te spannen om de twee Rembrandts naar Nederland te halen, hadden zij geen idee dat Nederland en Frankrijk als sinds de zomer samen probeerden de twee schilderijen te bemachtigen. Een aantal fractievoorzitters is daar nu ontstemd over.

Buitenkansje
Zij werden eind augustus in het geheim in het Mauritshuis door D66-leider Alexander Pechtold en Rijksmuseum-directeur Wim Pijbes geïnformeerd over het 'buitenkansje' om de twee portretten naar Nederland te halen. Maar zij wisten niet dat minister Bussemaker een maand eerder al met haar Franse collega een brief naar de eigenaar had gestuurd.

Daarin werd de mogelijkheid geschetst voor een gezamenlijk aankoop van de Rembrandts, een optie die 'gunstig voor het nationaal erfgoed van beide landen' zou zijn, zo schrijven de bewindslieden. Gisteren werd in allerijl een debat gehouden om toestemming van de Kamer te krijgen over de 80 miljoen euro die het kabinet beschikbaar stelt voor de aankoop van de huwelijksportretten van Maerten Soolmans en Oopjen Coppit. Het Rijksmuseum zou de tweede 80 miljoen beschikbaar stellen.

Verwarring
'Hoe verklaart u dat de Franse optie niet bij de bijeenkomst in het Mauritshuis aan de orde is geweest?', wilde SP-Kamerlid Jasper van Dijk weten. Volgens Bussemaker was de informatie wel degelijk gedeeld en had deze bekend moeten zijn bij de fractieleiders. Toch lijkt dat niet te zijn gebeurd. Nu heerst alom verwarring. Hoewel Bussemaker gisteren stelde 'zo snel als mogelijk' duidelijkheid te geven, lijkt het uitgesloten dat allebei de schilderijen Frankrijk verlaten om in het Rijksmuseum tentoon te worden gesteld.

De Franse minister van Cultuur Fleur Pellerin ligt flink onder vuur over de manier waarop ze heeft gehandeld rond de verkoop van de twee Rembrandts. Anderhalf jaar lang had het Louvre de kans om de werken aan te kopen voor 160 miljoen euro, maar er was noch geld noch interesse. 'Frankrijk heeft geen enkele serieuze poging gedaan om dat geld bij elkaar te krijgen,' concludeerde kunstcritica Roxana Azimi. 'Frankrijk heeft alles verkeerd gedaan wat verkeerd gedaan kon worden.'

Op eigen houtje
Na een jaar onderhandelen ketste de aankoop af. Nederland ging ondertussen ook aan de slag. Bussemaker schreef op 14 juli samen met Pellerin de bewuste brief aan eigenaar Éric de Rothschild. Maar achter de schermen onderhandelden Den Haag en het Rijksmuseum op eigen houtje over Hollandse aankoop van beide schilderijen - daarin voortgestuwd door een vrijwel unanieme Tweede Kamer.

In de Franse pers wordt al laatdunkend geschreven over 'gerommel met Rembrandt'. Minister Pellerin voelde zich geschoffeerd door de Nederlanders en toverde plotseling ook 80 miljoen tevoorschijn voor één doek, dankzij een gift van de Franse Centrale Bank. Maar volgens het vaktijdschrift La Tribune de l'Art sloeg de minister daarmee de plank mis. 'De Franse Centrale Bank was bereid 160 miljoen euro op tafel te leggen om allebei de schilderijen aan te kopen', onthulde het blad. Daarmee zouden de doeken in Frankrijk kunnen blijven, 'zonder dat het de Franse belastingbetaler één centime kost.' Pellerin wil nu koste wat koste haar reputatie redden.

'Haar eer staat op het spel, Frankrijk gaat nu geen strobreed meer wijken,' zegt een betrokkene. 'Nederland mag zijn handen dichtknijpen als niet allebei de schilderijen in Frankrijk blijven.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden