Plus

'Er is niet zoiets als Max Havelaarcocaïne'

Cocaïne gebruiken is niet hetzelfde als kiloknallers kopen, zegt drugswetenschapper Ton Nabben. Er is domweg geen alternatief. 'Er is geen Max Havelaarcocaïne.' Ook anderen pleiten voor legalisering. Bij de gebruiker begint het wat te knagen.

Vera Spaans
null Beeld ANP
Beeld ANP

Waar in de zakenwereld cocaïne bijna functioneel wordt gebruikt, doet de gemiddelde Amsterdammer dat vooral recreatief. Zoals drugswetenschapper Ton Nabben het formuleert: vroeger ging je een potje risken, nu bestel je een pakje coke en ga je Netflix kijken. En dat achter die coke een wereld van misdaad schuilgaat, daar houdt de gemiddelde gebruiker zich niet mee bezig.

Hij spreekt ze geregeld, en wat hij ziet, is dat cokegebruikers zich vooral verbazen over het gemak waarmee hun bestelling tot hen komt. "De voortvarendheid van bezorgdiensten is indrukwekkend: je krijgt via Whatsapp hele menu's, het wordt gewoon gebracht, met een snelle levertijd. Die diensten gaan onbeschaamd te werk."

Zuiver
Hij is het niet eens met politiechef Erik Akerboom, die een dubbele moraal signaleert van mensen die enerzijds duurzaam en verantwoord leven en anderzijds drugs gebruiken. "Kijk, je kunt kiezen voor biologisch vlees, of voor verantwoord geproduceerd katoen. Maar er is geen Max Havelaar­cocaïne. Dat is altijd illegaal."

Het verbod op harddrugs heeft vooralsnog weinig effect gehad, betoogt hij. Sinds 1988, toen xtc verboden werd, hebben er een kleine miljoen Nederlanders xtc gebruikt, en de kwaliteit is enorm zuiver.

Dat geldt ook voor cocaïne. De prijs is al jaren ongeveer hetzelfde (50 euro per pakje), terwijl er nog altijd meer wordt onderschept dan we gebruiken.

"Daaruit kun je opmaken dat maatregelen om gebruik tegen te gaan niet werken. Dan zou je zien dat de kwaliteit omlaag gaat, doordat het moeilijker is om aan grondstoffen te komen, of de prijs omhoog. Maar dat gebeurt niet."

Legaliseren van harddrugs zou zeker een oplossing zijn, denkt hij. "Maar dan moeten alle internationale verdragen daarover worden herzien. Dat zie ik de politiek niet zo snel doen. Bovendien is het de vraag of er ook voldoende draagvlak bij de bevolking is."

De politie lijkt juist aan te sturen op meer zero tolerance, ziet hij. "En tegelijk is middelengebruik bij uitgaande jongvolwassenen genormaliseerd. Het ministerie van VWS faciliteert het: je kunt speed, coke of xtc laten testen, en als er ondeugdelijke pillen in omloop zijn, wordt er meteen alarm geslagen. En dan komt nu dat morele appèl van de politie: dat is een heel ander verhaal."

Shamiro van der Geld, nachtburgemeester van Amsterdam, vindt de oproep van korpschef Akerboom niet de goede manier. "Alleen maar met de vinger wijzen, dat heeft geen zin. We moeten samenwerken."

Hij wil dat de drugsmarkt wordt gelegaliseerd. "Uiteindelijk kan dat ook niet anders. De mensen tegen wie Akerboom het heeft, zijn er niet gevoelig voor als hij alleen maar wil verbieden zonder een alternatief te bieden."

Keus
"En vergeet niet, ook wij zijn de dupe," zegt Van der Geld. "De xtc is met de jaren steeds sterker geworden, terwijl gebruikers dat helemaal niet willen. Gewoon omdat er geen grip is op de markt. We hebben het over gebruikers met een gezonde levensstijl."

"Je betaalt nu 50 euro voor een pakje; als dat 70 euro zou zijn en je hebt coke die bloedvrij en milieuvriendelijk wordt geproduceerd, dan geef je mensen een keus. Dan kunnen ze zelf beslissen wat hun aandeel is in deze drugsoorlog."

Bij de gebruikers begint het wat te knagen. "Eerlijk gezegd heb ik er pas over nagedacht waar mijn drugs vandaan komt toen ik Narcos keek," zegt een 27-jarige televisieredacteur.

"Ik wist het ergens wel, maar toen schrok ik. Het gaf me hetzelfde gevoel als vlees eten: je weet waar het vandaan komt en dat er veel narigheid achter schuilgaat, en toch doe je het. Je hebt eigenlijk bloed aan je handen - of aan je neus." Nu ze er zo over praat, voelt ze zich wel hypocriet, zegt ze. "Ik vind het wel erg, maar toch stop ik niet. In the end ga je toch voor je eigen plezier."

Lees ook: Coke op de Zuidas: hoort dat er gewoon bij?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden