Plus

'Eigen barrel blijft straks staan voor een deelfiets'

De deelfiets krijgt in Amsterdam een herkansing. Het idee is dat er eerst meer fietsen bij moeten, voordat het er minder worden, zegt professor Deborah Nas van de TU Delft. 'Uiteindelijk gaan Amsterdammers ­fietsen inleveren.'

De invoering van de deelfietsen dit jaar verliep chaotisch - in 2019 moet dat beter gaan Beeld Charlotte Odijk

Ook bij voldoende beschikbaarheid van deelfietsen zal de Amsterdammer zijn eigen fiets niet snel wegdoen, verwacht Deborah Nas. "Niet zijn eerste fiets in elk geval. Amsterdam doet er ook heel lang over voordat het zover is: de nieuwe regels gaan pas in 2019 in."

"Maar ik ben ervan overtuigd dat de hernieuwde ­introductie van deelfietsconcepten er uiteindelijk wel voor kan zorgen dat men ook in Amsterdam afscheid neemt van zijn tweede of derde fiets. En dat zou pure winst zijn in een stad waar het aantal fietsen zich op sommige plekken ophoopt."

Zo veel mogelijk ritjes
Nas is professor Strategic Design for Technology-based Innovation aan de TU Delft en oprichter van innovatiebureau Sunidee. Ze is enthousiast over de gedeelde fiets. "Het stelt je in staat met zo min mogelijk fietsen zo veel mogelijk ritjes te maken. Op die manier kan het een oplossing zijn voor de problemen in Amsterdam, waar heel veel fietsen zijn, maar een belangrijk deel niet of nauwelijks wordt gebruikt. Een fiets moet fietsen."

Toen deze zomer een aantal ­ondernemers de stad overspoelde met deelfietsen, verbood de ­gemeente het concept. Nu krijgen drie ondernemers een herkansing. Wat vindt u daarvan?
"Ik ben er blij mee. De deelfietsbedrijven hebben onvoldoende de kans gekregen aan te tonen dat ze kunnen bijdragen aan een intensiever gebruik per fiets. Kijk nu bijvoorbeeld bij stations: mensen gebruiken de fiets om er te komen en vervolgens staat ie daar de hele dag ongebruikt. Je gebruikt de schaarse ruimte veel beter als je een fietst deelt."

"En het is in ad-hocgevallen praktisch, dat heb ik zelf ook zo ervaren. Bijvoorbeeld als je 's morgens met ­iemand meerijdt en 's middags een fiets nodig hebt terwijl je eigen fiets nog thuis staat."

Deze zomer ondervonden de deelfietsbedrijven veel weerstand, ­hetgeen uiteindelijk leidde tot het verbod.
"Mensen houden niet van verandering, dan krijg je weerstand. Maar nu de gemeente met een aantal aanbieders afspraken maakt over onder meer het aantal fietsen en de plek waar gebruikers ze kunnen achter­laten, zie ik goede perspectieven."

"Amsterdammers zullen uiteindelijk hun gedrag moeten veranderen. Het oude gedrag moet slijten en daar is tijd voor nodig. Maar uiteindelijk ­zullen ook Amsterdammers hun fiets inleveren."

Hoe bent u daar zo zeker van?
"Ik moet toegeven: het is een verwachting. Dat zoiets gebeurt, is nog nooit ergens bewezen. Maar ik ben in China geweest, heb daar en op andere plekken met veel mensen gesproken."

"En de mate waarin een deelfiets beschikbaar is, speelt ook een belangrijke rol: met te weinig fietsen lukt het niet, je moet erop kunnen vertrouwen dat er een in de buurt is. Ik denk dat we binnen twee jaar na de introductie zouden kunnen zien dat het aantal fietsen per saldo afneemt in de stad. Noem het een ervarings­inschatting."

In tegenstelling tot veel buitenlandse steden hébben veel Amsterdammers al een fiets. Is dat niet nadelig voor het concept deelfietsen?
"De deelfietsen die we tot nu toe ­hebben gezien, boden in die zin niet altijd voldoende meerwaarde: ze kwamen vaak uit Azië en waren best klein. Met nieuwe, comfortabele fietsen denk ik dat ook Amsterdammers te porren zijn voor het idee. Zodat zij hun eigen barrel met liefde laten staan."

Hoe kan de kans nog groter worden?
"De ondernemers zouden een vorm van samenwerking moeten vinden. Sommige staan daarvoor open, anderen volgens mij minder. Ideaal zou zijn als alle fietsen van alle aanbieders gewoon via één app te vinden zouden zijn. Als je voor elke deelfiets een aparte app nodig hebt, is dat ingewikkeld. Door samen te werken, kun je de vloot uitbreiden en de kans op succes."

Lees ook: De deelfiets krijgt een herkansing in Amsterdam

Deborah Nas: hoogleraar ­Strategic Design for Technology-based Innovation aan de TU Delft Beeld TU Delft
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden