Plus

Eerstegeneratiestudenten krijgen hulp bij studeren

Wie geen ouders heeft die ooit studeerden, moet het wiel zelf uitvinden. Voor deze studenten organiseert de VU drie speciale introductiedagen.

Nieuwe studenten krijgen voorbereidendeworkshops op de VU Beeld Tammy van Nerum

De tasjes houden ze dicht tegen hun lichaam, een beetje zoekende nog. De zestig aankomend studenten op de verder uitgestorven Vrije ­Universiteit (VU) zijn er omdat ze nog beter ­beslagen ten ijs willen komen, straks als het collegejaar begint. Better Prepared heet deze driedaagse voorbereidingsreeks dan ook.

Behalve dat ze allemaal voor het eerst aan de universiteit studeren, hebben deze jongeren ook gemeen dat ze de eerste in hun familie zijn die een academische studie volgen.

Sara Said (18) is zo'n pionier, ze gaat biomedical sciences studeren. "Voor iedereen is het heel spannend dat ik naar de universiteit ga. Mijn ­ouders steunen me erg, maar ze kunnen me niet echt met praktische dingen helpen."

Twee keer zo vaak werkloos
Sinds 2010 organiseert de VU introductie­cursussen voor eerstegeneratiestudenten, een groep die langer over een diploma doet dan ­andere studenten, en na hun diploma twee tot drie keer zo vaak werkloos is, zegt Gusta ­Tavecchio. Zij regelt de kennismakingsdagen vol praktische tips, maar geeft ook persoonlijke coaching. 'Empowermentworkshops' noemt ze dat. Tavecchio doet tegelijkertijd onderzoek naar het studiesucces en de ervaringen van deze studenten.

'Eerste generatie' is niet stigmatiserend ­bedoeld, maar ze is zich er wel van bewust dat het zo kan overkomen. Aan de andere kant probeert ze het ook gewoon te benoemen.

"Het is bekend dat studenten van wie de ouders nooit naar de universiteit gingen meer moeite hebben hun draai te vinden dan studenten voor wie het vanzelfsprekend is dat ze gaan studeren, omdat de generaties voor hen dat ook deden.

"Ze twijfelen soms aan hun kunnen, of ze er wel thuis horen, krijgen geen steun van familie, zijn bang door de mand te vallen," schetst Tavecchio. "Ze hebben vaak al een langer traject achter de rug, zijn via het vmbo, mbo en hbo naar de universiteit gegaan. En niet zelden hebben ze een niet-westerse migrantenachtergrond."

Coaches
Na de Erasmus Universiteit telt de VU met 20 procent het hoogste aantal studenten met een niet-westerse achtergrond in Nederland. Precieze aantallen over eerstegeneratiestudenten zijn er niet, maar de groep overlapt sterk met niet-westerse ­migranten.

Voor zover de statistieken. Maar wat levert een driedaagse cursus op? En waarom is meedoen aan de reguliere introductieweek niet voldoende? Student Sehida Begovic (22) heeft daar wel een antwoord op. De tandarts in opleiding deed zelf niet mee, en heeft daar nu nog spijt van. Aankomend studenten in de Better Prepared workshops worden aan coaches gekoppeld, eerste- en tweedejaarsstudenten die al weten hoe de wereld op de universiteit werkt.

"Dat had ik niet," zegt Begovic. "En mijn ouders kon ik ook niets vragen. Ik moest alles zelf uitzoeken, terwijl ik niet eens wist hoe ik een ov-kaart moest aanvragen." De reguliere introductieweek ­bestond vooral uit feestjes, haar praktische ­vragen durfde ze aan niemand te stellen.

Zo veel mogelijk bier drinken
Sergio Soeroredjo (24) is inmiddels afgestudeerd, maar heeft nog altijd profijt van de speciale introductietijd, toen nog een tiendaagse ­zomercursus. "De studenten die ik leerde kennen waren meteen mijn familie. Tijdens mijn studie bedrijfskunde had ik niet altijd aansluiting bij mijn feestende medestudenten, maar in de gangen kwam ik altijd wel iemand tegen met wie ik de zomercursus had gevolgd."

Het studentenleven is omgeven door ongeschreven wetten als zo veel mogelijk bier drinken, studentenhuizen, 'lid worden'. Maar voor veel eerstegeneratiestudenten, zeker van niet-westerse komaf, zijn die zaken alles behalve vanzelfsprekend. Soeroredjo: "Het is dan fijn om ook anderen te kennen voor wie al die schijnbaar logische dingen ook niet zo voor de hand liggen."

Rector magnificus Vinod Subramaniam van de VU was zelf geen eerstegeneratiestudent, maar ook zijn vader kon hem niet helpen toen hij in zijn eentje uit India op de stoep van een Amerikaanse universiteit stond. Het advies dat hij van zijn vader kreeg, vertrouwt hij ook de aankomend studenten toe. "Hij zei: 'Jongen, ik weet ook niet hoe het daar werkt, je moet het zelf doen.'" Om daaraan toe te voegen. "Jullie ook, maar we helpen jullie wel."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden