Eerste foto's Amsterdam in 3D

21 Damrak - Westzijde 79-87 (v.r.n.l.), stereofoto uitg. A. Jager, 1865-1870 Gezien in noordelijke richting met op de achtergrond de Korenbeurs en links de ingang van de Zoutsteeg. Foto Stadsarchief Amsterdam

AMSTERDAM - Wie denkt dat 3D-beeld iets is van de twintigste eeuw of het digitale tijdperk, komt bedrogen uit. De eerste souvenirfoto's van Amsterdam dateren uit 1856 en waren al driedimensionaal. De stereofoto's zijn te zien in het Stadsarchief Amsterdam op de expositie De eerste foto's van Amsterdam,1845 - 1875. De tentoonstelling is van 2 april tot en met 27 juni.

Klik hier om een video over foto's van Amsterdam in de 19de eeuw te zien

Stereofoto's zijn twee vrijwel identieke foto's met een klein perspectiefverschil van 65 mm, gelijk aan de afstand tussen het menselijk rechter- en linkeroog. Door deze foto's te bekijken door een stereokijker vertalen onze hersenen de waargenomen perspectiefverschillen als diepte.

De negentiende-eeuwse toeristen die het beroemde schilderachtige Amsterdam bezochten, kochten de souvenirfoto's met de bijbehorende kijkapparatuur. Pas later raakten de gewone tweedimensionale ansichtfoto's in zwang. Het stadsarchief toont foto's van amateurfotografen en werk van onder anderen Jacob Olie, Pieter Oosterhuis en de Brit Benjamin Brecknell Turner.

De overzichtstentoonstelling biedt een onthullend beeld van Amsterdam rond 1850. De allereerste foto van Amsterdam die bewaard is gebleven, dateert van 1845. De beelden laten een verarmde stad zien zonder trams en trottoirs en met veel gebouwen die nu allang verdwenen, zoals stadspoorten. De idyllisch ogende grachten fungeerden als open riolen en stonken vreselijk.

Wegens de lange sluitertijd van de fotocamera's lijkt het alsof er in die tijd weinig mensen woonden, maar dat is schijn. De stad was dichtbevolkt. Amsterdam bestond toen nog hoofdzakelijk uit het huidige centrum, waar een kwart miljoen mensen woonden, aldus conservator Anneke van Veen. (ANP)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden