Plus

Een Schiphol op zee, kan dat wel?

Actiegroepen rondom Schiphol willen een luchthaven in de Noordzee. Maar kan dat wel?

Een KLM-vliegtuig vliegt in de nabijheid van Schiphol Beeld Koen van Weel/ANP

1.
Wat zijn dat voor plannen?
Een monsterverbond van zestig bewonersgroepen presenteert dinsdag in Den Haag een rapport aan minister Cora van Nieuwenhuizen van Luchtvaart. Daarin wordt gepleit Schiphol stapsgewijs naar een kunstmatig eiland, 'de IJvlakte', voor de kust bij Wijk aan Zee te verplaatsen. Groei van de luchtvaart kan dan plaatsvinden zonder mensen te storen.

De Noordzeeluchthaven zou eerst een dependance van Schiphol moeten worden, met eerst één of twee landingsbanen en een platform. Reizigers moeten met snelle spoorverbindingen tussen vertrekhal en platform worden vervoerd.

Stap voor stap zouden vluchten van Schiphol naar het satellietveld in de Noordzee moeten worden verplaatst. Uiteindelijk zou de hele luchthaven dan naar zee moeten worden verplaatst. Op de plek waar Schiphol nu ligt, ontstaat dan ook ruimte voor woning­bouw.

2.
Een vliegveld in zee, dat hadden we toch eerde bedacht?
Zo eens per decennium duiken plannen voor een vliegveld in zee op. Bij de eerste groeispurt van Schiphol in de jaren zeventig is er een heuse overheidscommissie die oordeelt dat zulke plannen economisch onhaalbaar zijn. Bij de groei van Schiphol begin én eind jaren negentig is een vliegveld in zee zelfs een serieuze optie. Maar ook toen blijken kosten veel te hoog. Bovendien is de vliegveiligheid, vanwege weersomstandigheden, in het geding.

De bewonersgroepen stellen dat in het verleden alleen is gekeken naar een vliegveld in zee. De voorgestelde IJvlakte zou ook de toekomstige haven van Amsterdam moeten bevatten - zodat ook in het Westelijk Havengebied huizen kunnen worden gebouwd - en als eiland voor de 'winning en opslag van groene energie'.

3.
Maakt het deze keer wel een kans?
De minister ziet er bij voorbaat al niets in. In antwoord op Kamervragen over de haalbaarheid van een vliegveld in zee zei Van Nieuwenhuizen vorige maand al dat een vliegveld in zee 'niet realistisch' is.

Naast grote vraagtekens over kosten en technische haalbaarheid van een eiland in zee zitten er zitten meer gaten in het plan. De IJvlakte moet vlak onder de kust komen - waarvan eerder bleek dat dit vanwege de zeestroming nauwelijks mogelijk is.

Ook speelt werkgelegenheid in de plannen geen enkele rol. Met een vliegveld in zee verdwijnen ook 70.000 arbeidsplaatsen naar de Noordzee, mensen die nu veelal in de omgeving van hun werk wonen. Daardoor zouden veel meer mensen naar hun werk moeten forenzen. Daarnaast zou de aan en afvoer van vracht van zowel de luchthaven als de zeehaven tot veel verkeer leiden.

4.
Wie zijn die bewoners?
Alhoewel het aantal van zestig bewonersgroepen imposant klinkt, vertegenwoordigt het maar een kleine minderheid van de omwonenden van Schiphol: circa 3 procent.

Bovendien zijn niet alle critici van Schiphol het met de plannen eens. Platforms die mensen uit de Noord-Hollandse kuststreek vertegenwoordigen, ontbreken opvallend op de lijst deelnemers. En het Platform Vlieghinder Castricum, dat wel deelneemt, was jarenlang mordicus tegen een luchthaven in zee.

Eigenlijk willen de actiegroepen, iets anders bereiken met de plannen. Om de haalbaarheid ervan te be­rekenen zou het kabinet zou volgens hen een 'maatschappelijk kosten/batenonderzoek' moeten doen naar de luchtvaart.

De actiegroepen hopen dan dat uit zo'n inventarisatie blijkt dat de maatschappelijke kosten van groeiend vliegverkeer veel hoger zijn dan de economische opbrengsten, iets dat ze al jaren, zonder onderbouwing, claimen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden