Oud Amsterdam

Een ordinaire lastercampagne in de Laurierstraat

In de depots van het Stadsarchief Amsterdam ligt het kilometerslange archief van notarissen uit 1578-1915. Het Stadsarchief en Parool.nl publiceren samen verhalen die verstopt zitten in de tienduizenden dikke boeken en bundels. Deze week: Bedorven pruiken en een ordinaire lastercampagne (1724).

De Grote Vispoort aan de Vijgendam (nu: de Dam) met rechts een pruikenwinkel. H.P. Schouten, ca. 1796 Beeld Stadsarchief Amsterdam
De Grote Vispoort aan de Vijgendam (nu: de Dam) met rechts een pruikenwinkel. H.P. Schouten, ca. 1796Beeld Stadsarchief Amsterdam

Buurtgenoten uit de Laurierstraat vertellen het verhaal van de ongelukkige pruikenmaker die in de boeien eindigde. Beschadigde en bedorven pruiken bleken de druppel te zijn in een ordinaire lastercampagne.

Op 10 april 1724 verschijnen een schoenlapper, twee schoenmakers, een grijnwerker, de vrouw van een ijzerkramer en een weduwe voor notaris Hendrik de Wilde. Ze wonen allen in de Laurierstraat of Lauriersdwarsstraat en leggen op verzoek van Barbara Groen, de vrouw van een 'paruijckmaacker [...] jeegenwoordiger gedetineerde inde boeijen deeser stede' een verklaring af.

De buren verklaren dat zij pruikenmaker Pieter Maas ongeveer tien jaar kennen en niet anders weten dan dat hij een zeer nette en ijverige man was die goed voor zijn vrouw en hun drie kinderen zorgt.

Hoe kon een nette Amsterdamse pruikenmaker dan toch in de cel belanden?

Tijdens de laatste kermis had Maas' bovenbuurvrouw, vrouw van de timmerman Leendert, 'eenigh natt goed [...] opgehangen, en welk goed druppende op de paruijcken die op de venster stonden en die daardoor merckelijk beschaadight en bedorven waaren.'

De kijvende onder- en bovenbuurvrouw werden al snel vergezeld door hun mannen, waarna een echte burenruzie ontstond. De buren verklaarden dat 'Pieter Maas door den voorseijden Leendert soo lange is gezart en gedreijgt en [...] soodanige aangetast, dat hij genootsaakt is geweest sigh te verweeren'.

Wat er precies is gebeurd weten we niet, maar volgens de buren was dit in combinatie met de valse laster van de bovenbuurman de reden dat Maas was vastgezet.

Dat timmerman Leendert een notoire pestkop geweest moet zijn, is wel duidelijk: de getuigende schoenlapper vertelde dat hij zelfs een beloning van 1 ducaton had gesteld op het ontvreemden van een pruik vanaf de vensterbank van Maas.

Meer bijzondere verhalen uit Alle Amsterdamse Akten vind je op deze website van het Stadsarchief.

Een ordinaire burenruzie dus, er lijkt soms maar weinig veranderd in al die eeuwen. Behalve natuurlijk dat de meeste pruiken inmiddels wel uit het straatbeeld zijn verdwenen.

Uit: de archieven van notaris Hendrik de Wilde, 10 april 1724.

Alle Amsterdamse Akten

Miljoenen akten liggen nog begraven in het archief van de Amsterdamse Notarissen. Met hulp van vele vrijwilligers werkt het Stadsarchief Amsterdam aan een project waarin 'Alle Amsterdamse Akten' worden geindexeerd.

Meedoen kan via Velehanden.nl.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden