Eén op de 10 woonboten is een 'hotel'

Zeker één op de tien woonboten in Amsterdam wordt uitsluitend gebruikt voor de verhuur aan toeristen. De wildgroei is het gevolg van een vacuüm op het punt van regels en toezicht.

Beeld Floris Lok

Alleen al op de site van Airbnb worden een kleine driehonderd complete woonboten te huur aangeboden, voor honderd tot zeshonderd euro per nacht. Inclusief B&B-verhuur worden nu ongeveer vijfhonderd van de 2500 woonboten in de stad permanent aan toeristen verhuurd. Eind vorig jaar dacht stadsdeel Centrum nog dat dat er tachtig tot honderd waren.

Er is vrijwel geen controle op het bedrijfsmatig verhuren van woonboten, omdat de gemeente en de stadsdelen de handen vol hebben aan illegale hotels op de wal en omdat onduidelijk is wie op het water de verantwoordelijkheid heeft. De gemeente heeft wel becijferd dat mogelijk zo bijna één miljoen euro toeristenbelasting wordt misgelopen.

Het is duidelijk dat de branche, waar de fiscus natuurlijk ook belangstelling voor heeft, geen behoefte heeft aan ruchtbaarheid over deze activiteit, zeker zolang de overheid in verwarring is over de aanpak.

Handhavers
Op de diverse sites heeft de verhuurder geen naam, of alleen een voornaam, en is men zeer terughoudend met foto's van de buitenkant van woonboten, die het eventuele 'handhavers' - die er overigens niet zijn - gemakkelijk zouden kunnen maken. Benaderde verhuurders willen 'bij nader inzien' niet praten.

Voor hen is die verhuur een aanzienlijke bron van inkomsten, terwijl de gasten blijkens de lovende kritieken een unieke ervaring hebben gehad, voor een bedrag per persoon waar je bij lange na niet in een hotel kunt verblijven.

Officieel is het niet toegestaan woonboten permanent aan te bieden. Alleen 'vakantieverhuur' is maximaal twee maanden per jaar geoorloofd en de verhuurder moet zelf op het adres zijn ingeschreven. Maar alle aanbieders hebben op de sites langlopende kalenders. Sommige woonboten zijn nu al volgeboekt tot december.
Het stadsdeel komt slechts in actie bij klachten en die zijn er nauwelijks. Van ernstige overlast rond 'de hotelboten' is nooit sprake.

De stadsdelen, die er nu nog verantwoordelijk voor zijn, willen dit toeristische gat in de markt liefst bij de gemeente leggen om één lijn te trekken.

Brandweercontrole
Waternet ziet voor zichzelf geen rol weggelegd bij het gebruik van woonboten en de brandweer komt er niet aan te pas, omdat de brandveiligheidsverordening alleen geldt voor woonboten die als 'bedrijfsvaartuig' zijn aangemerkt. 'Wij hebben tot op heden nog geen verzoeken binnengekregen om woonboten die als vakantieverblijf worden verhuurd, te controleren,' laat de brandweer Amsterdam weten. 'Wij weten dus niet of hier sprake is van grote risico's.'

In dit bureaucratische vacuüm - het is juridisch zeer complex, aldus een woordvoerder van de gemeente - is een wildgroei ontstaan waar gemeente en stadsdelen zich geen raad mee weten, terwijl bijvoorbeeld een site als Iamsterdam woonboten voor toeristen een geweldige manier noemt om de stad te beleven.

De nieuw aangetreden wethouder Laurens Ivens zegt: 'Ik ben natuurlijk pas net begonnen, maar het verbaast me wel dat het controleren of de regels worden nageleefd, zo complex is georganiseerd. Woningen vallen onder de gemeente, terwijl de stadsdelen over woonboten gaan. En Waternet moet nagaan of woonboten wel een vergunning hebben om daar te mogen liggen. Dit lijkt me niet ideaal en daarom wil ik met mijn collega's kijken of we dit eenvoudiger en duidelijker kunnen maken.'

Airbnb onder druk
Sites die voor het aanbieden van logies worden gebruikt, komen internationaal steeds meer onder druk te staan, omdat ze illegale activiteiten faciliteren. De stad New York heeft een proces aangespannen tegen Airbnb - de grootste met veertigduizend adressen in 160 landen - om openheid te eisen. De stad denkt twintig miljoen dollar per jaar mis te lopen door illegale verhuur.

Airbnb, een internetbedrijf in San Francisco met een geschatte waarde van tien miljard dollar, voelt zich in het nauw gedreven en heeft een eerste screening van het bestand uitgevoerd. Het bedrijf heeft eerder deze maand 'samenwerking' met de gemeente Amsterdam aangekondigd, wat volgend jaar tot een zekere uitwisseling van gegevens zou moeten leiden. Van de twaalfduizend logiesgelegenheden die in de stad onderhands worden aangeboden, staat veertig procent op de site van Airbnb.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden