Dna-databank op Science Park helpt elke kankerpatiënt aan eigen medicijn

Wie kanker heeft, is beter af met een medicijn dat is afgestemd op de specifieke kenmerken van zijn tumor. Een landelijke dna-databank op het Science Park moet helpen de beste behandeling te bepalen.

Nu krijgen veel patiënten met kanker nog dezelfde behandeling. Beeld anp

Befaamde artsen en wetenschappers openen maandag op het Science Park in de Watergraafsmeer de eerste landelijke databank met dna van kankerpatiënten. Daarmee moeten grote stappen worden gezet in de zoektocht naar het beste medicijn bij de juiste persoon.

Nu krijgen veel patiënten met kanker nog dezelfde behandeling, terwijl de patiënt beter af is met een medicijn dat is afgestemd op de specifieke kenmerken van de tumor. Niet alleen slaat de behandeling dan beter aan, er zijn ook nog eens minder bijwerkingen en het scheelt de overheden en zorgverzekeraars uitgaven aan medicijnen die hun doel missen, stellen de initiatiefnemers.

Kennis
'Door alle medische informatie over individuele kankerpatiënten bijeen te brengen ontstaat kennis die alle toekomstige patiënten unieke kansen op een betere behandeling biedt,' stelt Emile Voest, internist-oncoloog van het Antoni van Leeuwenhoek en een van de pleitbezorgers van de databank van de Hartwig Medical Foundation - evenals Robbert Dijkgraaf, UvA-hoogleraar en directeur van het Princeton Institute for Advanced Study in Amerika.

Het Science Park wordt niet alleen het verzamelpunt voor data van duizenden patiënten. Medewerkers van ziekenhuizen en behandelcentra kunnen er ook een 'hapje' uit de tumor en de geanonimiseerde gegevens van de patiënt naartoe sturen voor een dna-analyse.

De uitslagen daarvan gaan terug naar de behandelend arts. Die kan met deze extra informatie een keuze maken voor een behandelmethode. De databank krijgt nu van twaalf (en binnenkort van een kleine dertig) ziekenhuizen het dna en de geanonimiseerde behandelgegevens van patiënten. In Amsterdam doen het AMC, VUmc en OLVG mee. De informatiebron is tevens beschikbaar voor onderzoekers.

Goedkoop
Met de huidige technologieën kan de genetische code (het dna) in het lichaam snel en relatief goedkoop in kaart worden gebracht. Uit de analyse kan deels worden opgemaakt welke dna-veranderingen de tumor laten groeien. Het blootleggen van precies die informatie wordt door deskundigen gezien als een belangrijke stap in het kankeronderzoek.

De nieuwe werkwijze heeft vele voordelen voor de patiënt, maar zet ook aan tot nadenken, benadrukt geneticus Terry Vrijenhoek, co-auteur van 'De Meetbare Mens' van het Rathenau Instituut, die in zijn onderzoek vaak ook de ethische kant belicht. Grootste uitdaging voor dna-analyse is dat er naast de aandoening waar de arts naar op zoek is, ook 'bijvangst' is. Daaronder kunnen aandoeningen zijn die wel ernstig, maar niet behandelbaar zijn.

'Dat brengt ethische dilemma's met zich mee. Want wat doe je daarmee? Informeer je de patiënt of niet? Tot dusver hanteert elk centrum zijn eigen beleid. Dat is niet ideaal, want de patiënt weet zo niet welke kliniek wat precies rapporteert. Er moet een vaste richtlijn komen en dat ziet iedereen ook wel in. Er wordt veel over gepraat en gediscussieerd.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden