Plus

De Wilde Stad wordt een beestachtige ode aan Amsterdam

In De Wilde Stad, van de makers van De Nieuwe Wildernis, speelt een gecaste kater de hoofdrol. De andere dieren zijn wel wild, al moeten we dat ruim zien, blijkt op de filmset.

Op de eerste eekhoornfilmdag op begraafplaats Zorgvlied laten de eekhoorns zich al snel zien Beeld Dingena Mol

Het geraas van de A10 en het kraaien van een haan in de verte, verder hoor je om half zeven 's ochtends niets op begraafplaats Zorgvlied. Het schemert tussen de grafstenen, nog anderhalf uur hebben de dieren en de doden het rijk alleen. Pas om acht uur zullen de eerste bezoekers er zijn.

Dat maakt het voor het team van natuurfilm De Wilde Stad, ook de makers van De Nieuwe Wildernis, het ideale moment om daar te draaien. Ze zijn uit op eekhoorns, die begonnen zijn met het aanleggen van hun wintervoorraad, nu de bomen vol hangen met noten en eikels.

Al een paar ochtenden heeft de stagiaire tussen de zerken doorgebracht om te checken of en vooral waar de eekhoorns te filmen zijn. Ze bivakkeren op de begraafplaats vooral in walnotenbomen, hun takken zwaar van groene noten zo groot als eieren.

Drieluik
Dit is de eerste eekhoornfilmdag op deze plek, het is onzeker hoe lang het team moet wachten tot de dieren zich vertonen. Cameraman Paul Edwards heeft zijn statief nog nauwelijks uitgeklapt of de eerste rode eekhoorn ritselt al door de takken - een noot in zijn bek.

Hoe anders is dat ten opzichte van zijn vorige opdracht, die hij voor productiebedrijf EMS Films deed. "Ik heb een maand of acht in de Biesbosch gezeten om de zeearenden te filmen voor Holland - Natuur In De Delta. Dan zat ik soms vijftien tot achttien uur te wachten. Ze voeren hun jongen drie, met geluk vier keer per dag."

Nee, dan die eekhoorns. Die zijn de hele dag met eten bezig. Met hun tandjes pellen ze de noten, smijten ze soms naar beneden. Ze tuimelen over de takken, van boom naar boom. Boven een grafsteen ('rust zacht') jagen twee eekhoorns achter elkaar aan over de boomstam.

Het team van De Wilde Stad is inmiddels anderhalf jaar aan het scouten, voorbereiden en draaien in en om Amsterdam. Eerder maakte EMS al de films De Nieuwe Wildernis, over de Oostvaardersplassen, en Holland - Natuur In De Delta, een ode aan het kustgebied. De Wilde Stad is de afsluiter van dit drieluik over de Nederlandse natuur.

Kat Abatutu
Net als de eerste twee films is ook De Wilde Stad, in 2017 te zien, bedoeld als bioscoopfilm, met een duidelijk script. "We volgen niet zozeer wat er voor onze camera komt, zoals bij een documentaire. Bij ons zijn het de dieren die een verhaal vertellen. Dat is een stuk lastiger, maar voor in de bioscoop wel leuker," zegt Ignas van Schaick, de producent van EMS Films.

Het budget is dit keer een miljoen euro, vijf ton minder dan de twee voorgangers. Dat komt doordat alles op één plek, namelijk Amsterdam, wordt gefilmd en door de ervaring opgedaan met eerdere films. Van Schaick: "Toen hadden we vierhonderd uur filmmateriaal. We hopen dat we het nu met minder kunnen."

Rode draad in het verhaal is een wat oudere kater die zich in de stad over niets meer verbaast. De kat - een gezellige streep met witte bef genaamd Abatutu - is gecast bij dierencastingbureau Catvertise. "Je kunt een gewone kat niet los laten lopen in de stad zonder dat die in paniek raakt en onder een auto kruipt."

Abatutu is getraind koel te blijven in de drukte en loopt tijdens de Canal Parade, Koningsdag of de Amsterdam City Swim rustig door de Amsterdamse straten. In de film gaat hij Jaap, Joep of Frits heten - "in elk geval een korte Nederlandse mannennaam." De acteur die zijn 'stem' moet inspreken is nog niet gevonden. "Het moet in ieder geval een Amsterdammer zijn."

Tuinmannetjes
De kat is de enige echte acteur. De andere beesten zijn wel allemaal wild, al wordt weleens wat in scène gezet. Zo werden de Amerikaanse rivierkreeftjes geleverd door stadsecoloog Geert Timmermans. Na hun optreden werden ze weer losgelaten in de Amstel.

Ook de eerste eekhoornscènes konden niet zo spontaan worden gedraaid als de makers hadden gehoopt. Die eerste scènes moeten laten zien hoe wilde dieren hun weg vanuit de buitengebieden de stad in vinden. Het decor: de eekhoornbrug bij het Amsterdamse Bos en het Amstelpark. Maar geen eekhoorn die op commando die brug over komt natuurlijk.

Dierenopvang De Toevlucht bood uitkomst. Het opvang­adres voor wilde dieren had dit voorjaar enkele babyeekhoorntjes grootgebracht. Toen ze groot genoeg waren, werden ze voor de camera uitgezet op die brug.

De eekhoorns hebben nog een belangrijke taak: mensen laten zien dat zoogdieren aaibaar zijn, vanwege hun allerschattigste uiterlijk en omdat ze met hun verzameldrang wel wat menselijks hebben. "Het zijn de tuinmannetjes van de stad."

Truckerscafé
Van Schaick doelt op hun vergeetachtigheid. De eekhoorns graven in de winter lang niet elke begraven noot weer op, waardoor ze onbedoeld soms een nieuw boompje planten. In de studio zullen ze ook dat proces laten zien met een timelapse van een opkomend boomje.

"Je moet als je een film over natuur in de stad maakt voor twee dingen uitkijken. Een: dat je niet wordt verleid om de stad uit te gaan om te filmen. Twee: dat je er geen vogelfilm van maakt," somt Van Schaick op.

Regisseur Mark Verkerk en cameraman Paul Edwards (l) op Zorgvlied Beeld Dingena Mol

Een van de andere aaibare hoofdrolspelers is de vos. Anders dan de onverstoorbare Zorg­vliedeekhoorns zijn deze dieren sluwer en moeilijker te filmen. Uiteindelijk vond het team een geschikte kandidaat in het Westelijk Havengebied. Bij truckerscafé Bij Marjan woont een vrouwtjesvos, die meesnaait met de truckers. Naast konijn staat bij de vos ook schnitzel en gehaktbal op het menu.

Ode aan Amsterdam
Niet dat ze tam is. De filmploeg was al twee keer voor niets gekomen. Met al hun spullen brachten ze twee avonden door in het truckerscafé, maar de vos liet zich niet zien. "Toen we voor de derde keer kwamen, waren we er vooral om afscheid te nemen van een van onze stagiaires met een etentje. We hadden voor de zekerheid wel opname­apparatuur meegenomen, maar rekenden nergens op. Toen kwam ze opeens al na het voorgerecht tevoorschijn."

Kennelijk voelde ze zich op haar gemak, want ook later kwam ze terug en paradeerde ze haast als een circusdier op een van de terrastafeltjes en sloop ze voor het raam langs. Het leverde prachtig materiaal op, gefilmd over de schouder van een etende trucker.

"We willen laten zien hoe de dieren profiteren van de menselijke structuren. Hoe ze door de lucht, via het riool, over land en het water de stad inkomen." Net als bij de voorgaande twee films hoort ook bij De Wilde Stad een educatieprogramma, maar bovenal is deze film bedoeld als ode aan Amsterdam. Van Schaick, geboren en getogen Amsterdammer: "Het moet een feest van de stad worden."

De Wilde Stad moet in het najaar van 2017 draaien in de bioscopen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden