Plus

De eerste brugklas-week van Lieve van der Laan (12)

Een groter gebouw, een lesrooster, een kantine, meer huiswerk en schoolvakken, docenten die je mevrouw en meneer noemt. PS volgt Lieve van der Laan (12) die deze week voor het eerst naar de brugklas van het Berlage Lyceum gaat.

Brugklasser Lieve van der Laan noteert haar rooster in de agenda Beeld Mats van Soolingen

Zaterdag 27 augustus: Bijna naar de brugklas

'De liefste klas van de hele wereld' had Lieve van der Laan op basisschool De Kleine Reus. Deze zomer nam ze met een feestje in de achtertuin afscheid van al haar 28 klasgenoten uit groep acht. Wat zal ze ze missen.

En dan vooral haar 'BFF's', best friends forever: Rosa, Bien en Mikki. Ze zien elkaar elke dag, wisselen appjes uit met hartjes, knuffels en kusjes, Instagrammen en maken samen filmpjes met de app Musical.ly. Maar hoe moet dat nou als alles anders wordt straks en ze alle vier naar verschillende middelbare scholen gaan?

Achtste keus
Deze week gaat Lieve naar de vwo-brugklas van het Berlage Lyceum. Haar achtste keus! Ze wilde naar het Cygnus Gymnasium. Tweede keus was het Barlaeus Gymnasium. Maar uit de centrale loting kwam iets anders. Haar moeder heeft dit voorjaar de uitslag hardop voorgelezen: het Berlage Lyceum.

Lieve dacht dat ze gek werd toen ze dat hoorde. Ze gilde en riep: "Help me dan! Help me dan!" Een drama was het. Zo ongeveer het ergste wat zich tot nu toe in haar nog jonge leven had voorgedaan. En haar vriendinnen dan?!

De tombola had besloten dat zij naar het Fons Vitae, Hervormd Lyceum en het Montessori Lyceum gingen. Nu moest ze alleen naar dat stomme Berlage! "Dit is het en we kunnen er verder niks aan doen," had haar moeder gezegd. De weken verstreken en Lieve werd rustiger. Ze aanvaardde ze dat het het Berlage Lyceum zou worden.

Viel erg mee
Op 22 juni bezocht ze een kennismakingsdag op haar nieuwe school in de Pieter Lodewijk Takstraat in Zuid. Het viel erg mee. Ze had met andere meisjes uit de klas gepraat over boeken kaften, of je alleen de tekstboeken moest doen of ook de werkboeken. En wie zijn iPad al had en wat je daarop moest doen. Ze vonden haar telefoonhoesje met een watermeloen erop helemaal fantastisch.

"Het waren leuke meisjes, dus ik denk dat het wel gezellig wordt," vertelt Lieve. Ze heeft lange, ranke armen en benen. Een kalme, vluchtige motoriek. Te bescheiden om uitbundige gebaren te maken, te zelfbewust om beschroomd te blozen.

Op tafel ligt haar fonkelnieuwe O'Neillschoolagenda. Voorin staat alleen nog haar naam geschreven. Lieve. Een woord dat wacht op een vervolg, op een dierbare of een geliefde. Maar voor Lieve is het al twaalf jaar niet meer dan haar voornaam.

Hartstikke normaal
De betekenis van haar achternaam 'Van der Laan' ontdekten haar klasgenoten op De Kleine Reus pas veel later. Lieves vader is Eberhard van der Laan, burgemeester van Amsterdam. Hoewel ze hem allemaal uit de media kennen en Lieve in de prachtige ambtswoning aan de Herengracht woont, met een marmeren gang en een heuse lift, constateerden de kinderen in haar klas al snel dat ze hartstikke normaal was.

Dat ze net zo goed op haar kop kreeg als ze te veel kwekte in de klas en ook weleens ruzie maakte met haar broertje of zusje. Op het Berlage Lyceum zal het vast net zo gaan, denkt Lieve. Ze heeft er best zin in. "Het lijkt me leuk om verschillende, nieuwe talen te leren. Alleen wiskunde lijkt me moeilijk."

Verder weet ze het nog niet. In de boeken die ze online besteld hebben, heeft ze nog geen bladzijde omgeslagen. Tuurlijk niet. Het is nog een paar dagen vakantie. Buiten schijnt de zon en wachten Bien, Rosa en Mikki van De Kleine Reus.

Lieve: 'Het waren leuke meisjes, dus ik denk dat het wel gezellig wordt' Beeld Mats van Soolingen

Dinsdag 30 augustus 09.30 uur: Introductiedag

De stad ligt er prachtig bij op de een na laatste augustusochtend. Gefilterd licht in het gebladerte, spiegelglad water. Lieve staat klaar op de Herengracht in een schijnwerper van zonnestralen. Haar handen stevig om het stuur van haar zwarte omafiets. Een Eastpak-rugzak in het krat voorop.

Glanzende, net ­geborstelde haren. Ze draagt een sportlegging en capuchontrui die vies mogen worden. Vandaag heeft ze nog geen les, maar een introductiedag op een 'outdoorlocatie'. In haar rugzak zitten schone kleren en een broodtrommel met zes door haar moeder gesmeerde boterhammen.

Voor vertrek appen Lieve en haar beste vriendinnen nog even om elkaar héél veel succes toe te wensen.

Ogenschijnlijk onbewogen
Beheerst fietst ze de Herengracht af, de hoek om naar de Vijzelstraat. Daar steekt ze haar linkerarm uit, met een gestrekte wijsvinger. Ze stopt voor rode lichten, haaientanden, driehoeken. Ze weet het allemaal.

Ogenschijnlijk onbewogen trotseert ze het door ­elkaar krioelende verkeer. Ze omzeilt idioten die slingerend op haar in rijden, toeristen die plotseling op hun rem staan, scooters die rakelings langszij komen. En profil een roerloos gezichtje. Niemand die weet dat dat bedachtzame twaalfjarige meisje op weg is naar een nieuwe mijlpaal in haar leven.

Ja, haar schoolspullen heeft ze zondag al gekocht. Ze zegt het afwezig, maar beleefd, met een innemend lachje. Maar ze lijkt te denken: laat me nou. Laat me even stil zijn en denken over straks. Over waar ik nou precies moet zijn, hoe ik dat lokaal moet vinden, of die meisjes van de kennismakingsdag echt zo aardig zijn als ik dacht, over wat ik moet doen in die sportkleren die vies mogen worden. In de modder rollen? Aan touwladders hangen?

Op elke kaft drukt Lieve met stempelletters het bijbehorende vak Beeld Mats van Soolingen

Steeds sneller
Lichtvoetig hupst ze zijwaarts van haar fiets bij de opgebroken Ferdinand Bolstraat en vervolgt haar weg met de fiets aan de hand. Naarmate ze dichter bij de school komt, fietst ze steeds sneller. Nee, ze is niet zenuwachtig.

Nou goed, een beetje. Soms strijkt ze vlug met een hand over haar kin. Ze trapt nog harder. Haar zwarte Nikes schuin op de pedalen. Een zacht bonzend hart in haar keel. Om de hoek wacht de school, dat breedgeschouderde door Berlage bedachte bouwwerk met imposante ramen. Onder de schaduwrijke bomen zitten meisjes op een muurtje. Kleurrijke schooltassen aan hun voeten. Zacht geroezemoes.

Alleen brugklassers hebben vandaag een programma. Grote jongens met zware, gebarsten stemmen en 'Oh my god' roepende meisjes uit de hoogste klassen zijn er nog niet. Twaalfjarigen fietsend druppelsgewijs binnen.

Vage zwaai
Deinende rugzakken op hun schouders, daaronder stakerige benen. Een jongen ontdoet zich haastig van zijn vader die naast hem heeft gefietst, een warme hand in zijn nek. De vader wijst: "Hier is het, zie je wel." De jongen met gespannen kaken, en op zijn rug ook al zo'n reusachtige tas: "Jáhá. Dag pap."

Lieve fietst regelrecht de fietsenstalling tegemoet, alsof ze het al tientallen keren heeft gedaan. Fiets op slot en daar staat ze: tenger en alleen op dat indrukwekkende schoolplein, omheind door hoge, beschaafde muren. Even kijkt ze achterom. Een vage zwaai, de andere hand is al onderweg naar binnen.

Dinsdag 30 augustus 19.30 uur: Weer thuis

Uitgelaten staat Lieve in de deuropening. Een lach die barst van opluchting, zwierige passen, wilde haren van een dag vol avontuur. Het eerste wat ze uitbracht toen ze thuiskwam: "Het was leuk!" En haar kleren zijn héél vies geworden. Haar schoenen doornat. Ze stinken naar riool en slootwater.

Ze is bij het kanoën als eerste in het water gesprongen. Het was warm, de dag zat er bijna op en die kleren mochten toch vies worden, dus wat zou het? Toen zij het deed, volgden haar nieuwe klasgenoten ook. De hele bus stonk vervolgens naar slootwater. Ze onthult dat wapenfeit met een trotse lach. "Ik voel me heel blij," zegt ze. "De kinderen waren aardig en we hebben leuke dingen gedaan."

Een beetje zenuwachtig
Vanochtend was ze een beetje zenuwachtig, bang dat ze het niet zou kunnen vinden, bekent ze. Maar toen ze binnenkwam zag ze meteen een paar klasgenoten op een bankje zitten. Ze herkende ze van de kennismaking in juni.

"Hoi, hoe was je vakantie? Weet jij in welk lokaal we moeten zijn?" vroeg ze aan een meisje dat Puck heette. Een mevrouw van school vertelde hun dat ze op een bord in de hal moesten kijken. Daarop stonden alle lokalen en bijbehorende klassen.

"Samen hebben we het gevonden. Binnen ontmoette ik de anderen kinderen en mijn mentor. Ze is ook mijn lerares Nederlands. Ik vind haar heel aardig." Ze aarzelt. Hoe heette ze ook alweer? Oja, mevrouw Van Baalen! Op de middelbare school moet ze de leraren bij de achternaam noemen. Dat is even wennen."

Het eerste wat ze uitbracht toen ze thuiskwam: 'Het was leuk!' Beeld Mats van Soolingen

Zelf de tafel kiezen
Ook de lunch was heel anders dan op De Kleine Reus. "We gingen naar een grote kantine om ons brood op te eten. Je mocht zelf kiezen aan welke tafel je ging zitten." In de middag vertrok ze met de bus naar Sportpark Ookmeer. Daar bouwden ze met de andere leerlingen piramides en gingen ze vlotvaren en kanoën.

"De meisjes die me zo leuk leken waren dat ook. We trokken de hele dag met elkaar op. Inez, Carolien en Marlieske heten ze." "En de jongens?" roept haar broertje Edze (8) plagerig vanaf de bank.

"Als ze deze week nog verkering krijgt, komt dat dan in de krant?" informeert zus Eline (9). "Zal ik zeggen met wie ze eerst verkering had?" zegt Edze lachend. Lieve gooit haar handen omhoog: "Oh nee. Hou nou ohóp!" En wat de jongens in haar klas betreft: "Die waren allemaal heel druk."

Stempelletters op kaftpapier
Ze gaat naar haar kamer, want ze moet nog twee boeken kaften. Een lastig werkje. Ze heeft het nooit eerder gedaan. De boeken van Roald Dahl die ze 's avonds in bed verslindt, hebben gewoon hun eigen omslag met een mooie tekening. Op elke kaft drukt ze met stempelletters het bijbehorende vak. Ze moet alleen nog de tekstboeken 'Geo' en 'Taal en cultuur van de Romeinen' kaften.

Terwijl ze een schaar in het papier zet, dartelt haar zusje Eline om haar heen. Ze imiteert een theatrale vrouwenstem met hoge uithalen: "Oh wat knap! Wat doe je dat fantastisch! Wat kun jíj goed kaften!"

Lieve laat haar grinnikend begaan en vouwt verder. Tussen het nauwkeurige werk door doet Eline acrobatische toeren en duikt naast Lieve op om V-tekens achter haar hoofd te maken. Lieve kaft onverstoorbaar door. Een tevreden glimlach op haar gezicht. Vandaag kan niet meer stuk.

Woensdag 31 augustus: iPad-instructie

De rit naar school is anders: lichter. De zenuwen zijn weg. Op de bodem van haar rugzak ligt haar iPad en de nog blanco agenda met daarin alleen haar zachtmoedige naam. Haar nieuwe schoolvriendinnen Carolien, Inez en Marlieske staan op haar te wachten.

Samen gaan ze op zoek naar het juiste lokaal. De hogere klassen hebben sinds vandaag ook les. Leerlingen die ver boven Lieve uittorenen. Op de muurtjes voor de school zitten geen brugklasmeisjes meer, maar grote vijfdeklassers. Ze steunen met hun ellebogen op hun knieën, spugen in het zand en wrijven dat uit met hun sportschoen. Met hun gefronste blikken dwingen ze de kleinere jongens hun ogen neer te slaan.

Magister
Lieve leert vandaag hoe ze moet omgaan met de iPad. "We hebben allerlei apps geïnstalleerd, zoals Magister. Dat is een programma waarop je ouders en jijzelf kunnen zien wat voor huiswerk je krijgt, welke cijfers je haalt en of je aanwezig bent," vertelt ze als ze om half vier weer thuis is.

De pauzes vond ze het leukst. Het is een belevenis in die grote kantine met tafels en stoelen. Ze heeft gekletst met Carolien, Inez en Marlieske, terwijl ze een appel en haar brood at. "Ik vond het alleen wel erg druk op school, omdat de andere klassen er nu ook waren." Aan het eind van de dag zette een fotograaf alle brugklassers op de foto voor het schoolpasje. Morgen begint het écht.

Cryptische letter­codes
Lieves agenda is inmiddels beschreven. In haar schoolhandschrift met lussen en krullen en hier en daar een verdwaalde hoofdletter heeft ze in het voorgedrukte rooster alle vakken en lokalen ingevuld.

Daarachter de docentennamen in cryptische letter­codes die doen denken aan die van luchtvaartmaatschappijen. Ze zijn samengesteld uit de drie letters van de achternaam en een van de voornaam. Ingewikkeld vindt Lieve, maar ze krijgt ze wel onder de knie.

Lieve leert vandaag hoe ze moet omgaan met de iPad Beeld Mats van Soolingen

Donderdag 1 september: Eerste lesuren

Vandaag is andere koek. Haar rugzak is een stuk zwaarder van alle schoolboeken. Geen kano's of iPads, maar goed opletten en niet naar buiten kijken en wegdromen. Het eerste uur heeft Lieve Engels van Sara Post.

Even wennen, want mevrouw Post spreekt de hele les alleen maar Engels. "We moesten haar in het Engels vertellen wie we waren, wat we leuk vonden en wat bijvoorbeeld je lievelingskleur was. Ik vind het een heel leuk vak," vertelt Lieve.

Huiswerk heeft ze nog niet gekregen. Daarna maar liefst twee uur wiskunde van meneer Van de Vrande. "Dat was een stuk moeilijker." En het eerste huiswerk is ook binnen. Haar agenda is nu echt ingewijd. Maandag: paragraaf 1.1 1 t/m 5 maken.

Het eerste huiswerk is binnen Beeld Mats van Soolingen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden