Column

De dreigende triple dip had voorkomen kunnen worden

Ewald Engelen. Beeld Floris Lok
Ewald Engelen.Beeld Floris Lok

Wow! 1,1 procent krimp in het derde kwartaal. Dat was zelfs voor mij schrikken, professionele azijnzeiker die ik ben. Slechter dan erkende sukkelaars als België en Frankrijk. Slechter zelfs dan Portugal en Spanje. Alleen Griekenland moesten we voor laten gaan.

I told you so! Juni 2010, aan de vooravond van de verkiezingen, waarschuwde ik dat bezuinigen de prille groei van 2009 om zeep zou helpen. Een waarschuwing die ik sindsdien tot vervelens toe heb herhaald.

Toch smaakt mijn gelijk bitterzoet. Achter kille cijfers gaat namelijk menselijk leed schuil. Stijgende werkloosheid, dalende huizenprijzen, krimpende koopkracht, stilvallende consumptie en stijgende belastingen leiden tot groeiende wanhoop. Natuurlijk niet zo erg als in Griekenland en Spanje, waar burgers zijn aangewezen op primitieve overlevingsstrategieën als ruilhandel, stroop en sprokkel, kleinschalige tuinbouw en criminaliteit. Maar ook hier groeit het beroep op schuldsanering, voedselbanken en caritas. En niet onder de kwetsbaren maar onder keurige middenklassegezinnen die door hoge hypotheekschuld, scheiding of werkloosheid in problemen zijn gekomen.

Maar ook bitterzoet omdat het onnodig is. De dreigende triple dip had voorkomen kunnen worden. Net als in het Verenigd Koninkrijk is de krimp van politieke makelij. Staatsschuld en begrotingstekort waren in 2010 niet het probleem. Dat waren bancaire balansen op anabole steroïden en huishoudens met te hoge hypotheekschulden. Als Rutte I had besloten om burgers koopkrachtzekerheid te bieden in plaats van beleggers te paaien met als hervormingen verklede lastenverzwaringen, was Nederland dichter bij het Duitse groeipatroon gebleven. En hadden burgers en banken makkelijker de lucht uit hun vastgoedzeepbellen kunnen laten lopen.

Het heeft niet zo mogen zijn. In 2012 is bovenop het eerste pakket lastenverzwaringen nog eens 12 miljard euro en daarna 16 miljard gestapeld. Bovendien heeft Rutte II, in een wanhopige poging om de suïcidale daadkracht van de Kunduzcoalitie te overtreffen, besloten om op dit onzalige moment het kleed onder u vandaan te trekken. Kortere WW, lagere ontslagvergoeding, minder renteaftrek, lager pensioen, minder zorg en dus diepere val als u onverhoopt iets overkomt. Niets doen had ons sterker uit de crisis doen komen. Kijk de doorrekeningen van het PVV-programma er maar op na.

Ondertussen heerst in Den Haag de geest van ontkenning. Rutte ziet 'versterking van het groeivermogen van de economie' als rode draad van het krimpakkoord. Kamp meent dat 'lastenverzwaringen' 'groei' veroorzaken. Nijboer verwacht dat het beleid van dit kabinet uiteindelijk vruchten zal afwerpen. En Koolmees ziet krimp als aansporing om er een schepje bovenop te doen.

Voorspoedig 2013!

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden