Plus

De Chinese toerist doet zoveel mogelijk in zo min mogelijk tijd

We zien ze elke dag, er komen er steeds meer, maar wat doen ze hier nu precies? In het spoor van de Chinese toerist.

Wat doet de Chinese toerist hier nu precies? Beeld Sanne Zurné

Een meter boven de schuivende mensenmassa op het Damrak steekt een vlaggetje omhoog, fier wapperend in de wind. Het beweegt, net iets sneller dan het voetvolk.

Soms staat het even stil om daarna nog sneller vooruit te gaan richting Centraal Station. Als de mensenmassa zich even opent, zien we de vlaggendrager: gids Bin (40), met achter zich een roedel Chinese toeristen die hem probeert bij te houden. Rood licht? Niet voor Bin. Met gezwinde pas beent hij de Prins Hendrikkade over. Hij heeft een rondvaartboot te halen.

Haast
Haastige spoed is zijn modus operandi. "Urgent, urgent," prevelt hij. "Very urgent." Voor rondvaartbootkapitein Paul Dekkers (56) hoeft het allemaal niet zo snel, maar leer hem de Chinese toerist kennen. Hij vaart nog maar een paar maanden voor Lovers Canal Cruises maar heeft er al een volwaardig antropologisch onderzoek opzitten. Twee zekerheden: Indiërs willen met de kapitein op de foto, Chinezen hebben haast.

"De vaste grachtentour door Amsterdam duurt een uur," zegt hij. "Maar Chinezen willen altijd korter. Ze hebben vaak maar een dag voor Amsterdam, of zelfs voor heel Nederland, dus alles moet retesnel. Normaal doe ik een gezellig welkomstwoordje, even de sfeer erin, maar dat hoef ik hier niet te proberen hoor. Liever niet zelfs. Ze zouden er trouwens toch geen woord van begrijpen."

Audiotours in Chinees
Van harte welkom zijn ze wel. Steeds meer rederijen bieden audiotours in het Chinees aan - Kantonees én Mandarijn zelfs. Bij Lovers liggen de oortjes in een emmer. Bin deelt uit, ook aan Wangrong (25) en Li Lin (30). Op hun gezichten zit een laag roomblanke foundation, bloemenkrans in de haren en binnen een paar minuten poseren ze omstebeurt op de voorplecht. Als we een sloep met twee blonde Hollandse studenten passeren, gaan ze vol in de flirtmodus.

Vanmorgen kwam hun vliegtuig aan in Duitsland, nu zijn ze hier. De twee komen uit Guizhou, een van de armste regio's uit China. Maar omdat het hele land meegaat in de vaart der volkeren, kunnen ook meer mensen uit de minder welvarende regio's het zich veroorloven om op reis te gaan.

Rondvaartboot-kapitein Paul Dekkers en Wangrong uit Guizhou Beeld Sanne Zurné
Beeld Sanne Zurné

Ze zijn de jongsten van de groep, die verder vooral uit pensionado's bestaat en wier kinderen meestal de reis betalen. Voor iedereen geldt dat het hun eerste keer in Europa is. Wangrong: "Veel van mijn vriendinnen zijn al in Europa geweest. Voor hun ouders was dat niet voor te stellen, maar die kunnen het nu ook betalen. Het gaat goed, dus we gaan de wereld over."

Luxepaardjes
Kortom, ze komen eraan, de Chinezen. Of nee, ze zijn er al. Vorig jaar verbleven er 365.000 minstens een nacht in Nederland. Zo'n 25 procent meer dan in het jaar daarvoor. Dan zijn er ook nog de doorreizers. Duizenden Chinezen bezoeken de Nederlandse attracties als ze vanuit Duitsland komen, en slapen vervolgens in België - iets scherpere hotelprijzen daar. In tien jaar tijd is het aantal Chinese toeristen in Nederland verdubbeld.

Het worden er alleen maar nóg meer. Holland Alliantie China - een samenwerkingsverband van toerismebureau NBTC, KLM, Schiphol en Amsterdam - verwacht dat het aantal Chinezen dat Nederland bezoekt fors zal stijgen: ruim een halfmiljoen in 2020.

Shoppen in de PC
Maar wie is de Chinese toerist? De gids-met-vlag-volgendegroepen zijn het cliché, en inderdaad, volop vertegenwoordigd in het straatbeeld. Het is niet het enige type. Met de groeiende welvaart komen er ook steeds meer luxepaardjes uit het Oosten. Ze eten in sterrenzaken, slapen in top­hotels en shoppen in de PC. Chinees na Chinees verdwijnt in PC's eigen Bermudadriehoek - die van de winkels van Prada, Louis Vuitton en Chanel.

Deze soort toerist beweegt niet in grote groepen maar huurt regelmatig een gids of assistent die de reserveringen maakt en ze rondrijdt. Sinds kort is er een nieuw type Chinese toerist: de individueel ingestelde reizigers, voor wie het geijkte rondje helemaal zo interessant niet is. Ze zoeken het zelf wel uit, spreken Engels en zijn écht geïnteresseerd in hun bestemming. Vaak zijn het jongeren uit de grote steden.

Pretpark
Op de Dam staat Long Hy (25) uit Sjanghai. Met een paar vriendinnen doet ze Amsterdam in een dag. Ze zijn er net, aangekomen met de trein vanuit Brussel. "Eerlijk gezegd zijn we compleet geschokt over hoeveel Chinezen we hier nu al hebben gezien. Hele groepen, allemaal van ongeveer de leeftijd van onze ouders. Het ziet er zo dom uit, met die vlaggetjes en hoe ze zich gedragen. Alsof ze in een pretpark zijn. Niet alle Chinezen zijn zo."

Beeld Sanne Zurné

Chi Man (64) ergert zich ook aan haar landgenoten. Op het Museumplein staat ze met haar reisgezelschap: tien pensionado's uit Guangzhou. Bij het Van Gogh Museum bleek je vooraf al kaarten te moeten reserveren. Nu kwamen ze er onder geen beding nog in. Jammer, maar ook wel prettig; een uur rust in het overvolle schema. Even tijd voor tai chi met het Rijksmuseum op de achtergrond.

De groep is zonder gids op pad. "Dat is best bijzonder voor Chinezen in Amsterdam hè? Wij zijn ook anders: dit is voor de meesten in onze groep al de derde keer in Europa. Parijs, Rome en Berlijn - we zijn er allemaal al geweest. En omdat we aardig Engels spreken, redden we ons wel. We zien hier een hoop Chinezen die na vijf minuten zonder gids al verdwaald zouden zijn of onder een tram zouden liggen. Weet jij trouwens nog een goed restaurant waar we echt Nederlands kunnen eten vanavond? We zijn benieuwd hoe de Hollandse keuken is."

Dat zijn vragen die je van de grote reisgezelschappen niet hoeft te verwachten. Die eten alleen in Chinese restaurants. Favorieten zijn Oriental City (Oudezijds Voorburgwal 177-179) en Fulu Mandarijn (Rokin 26), waar ze een zaaltje voor de grote groepen hebben. De keuken is er klassiek Chinees, met grote brokken tofu en de vis wordt gegeten met oog en al. Verder: obers met strik, vloerbedekking en trolleys voor het eten.

Oriental City is ook populair onder Amsterdammers, maar die kennen maar het topje van de ijsberg wat betreft Chinees eten. Voor de Chinese gasten is er een menukaart in het Mandarijn met het echte werk. Chizhifengzhua, bijvoorbeeld: kippenvoetjes met bonen. 'Kon poei'! (Eet smakelijk!)

Duim omhoog
Terug naar de boot. Als we na een klein halfuur de Amstel opdraaien, is het al gedaan met de spanningsboog van de meesten. Er komen kammetjes uit de tassen en men duikt massaal de telefoon weer in. Gids Bin krijgt het enthousiasme niet meer in de groep en haast zich naar de kapitein. Of het sneller kan. Natuurlijk, zegt Dekkers. "Je hóéft niet aan boord te komen, denk ik vaak. Maar even goede vrienden hoor."

Beeld Sanne Zurné

Een korte rondgang dan - met gids Bin als tolk - langs de groep om te horen wat ze ervan vinden; van die grachten, de geveltjes, onze stad. Het levert weinig op. Iemand steekt een duim op, dat is het.

"Ze denken er niet echt over na," zegt Bin. "Daar is geen tijd voor. Als ze terug zijn in China en ze kijken de foto's, beseffen ze pas waar ze zijn geweest. Nu moeten ze verder." Dus we gáán verder.

Volgende halte: Gassan Diamonds. Een rondleiding in de diamantslijperij is vaste prik voor Chinese groepen. Gids Bin telt de koppen die de boot afkomen en plakt iedereen een roze sticker op de trui. Snel natuurlijk. Voor we tot tien kunnen tellen, staat iedereen in de lift. Xie xie (dank u) en Wènhòu (de groeten).

De kunst van een geslaagde Chinese groepsreis is om zo veel mogelijk te doen in zo min mogelijk tijd. Een bliksembezoek dus. Op de planning staan meestal het Van Gogh Museum, de Dam, een rondvaart, iets met diamanten, een Chinese maaltijd en dan de stad nog uit: Zaanse Schans, Volendam, Giethoorn, misschien Den Haag nog. De Wallen alleen als erom wordt gevraagd, vaak niet met zoveel woorden, maar een goede gids kan begrijpend luisteren. En anders met een grote boog eromheen.

Eigen diamantair
Even later levert een Poolse buschauffeur de groep af bij de Zaanse Schans, een aangelegd, maar bewoond historisch dorp met molens en Hollandse vergezichten. Dik twee miljoen bezoekers per jaar, onder wie dagelijks Chinezen. Dat snappen ze daar maar al te goed.

Beeld Sanne Zurné
Beeld Sanne Zurné

Goudsmid Wim Zetman (50) werkt er bij Saense Lelie - een winkel in luxe souvenirs, inclusief eigen diamantair en goudsmederij. "Zonder Chinese klandizie zouden wij het heel moeilijk hebben. Spelen we dus op in: we hebben Chinees sprekend personeel. Waar we die vinden? Nou, er zijn er meer dan een miljard hè, keuze genoeg. Bij de klompenmakerij heeft het personeel het hele riedeltje in het Chinees uit hun hoofd geleerd. Fonetisch, dus als ze een vraag krijgen, hebben ze geen idee."

Gids Bin probeert ondertussen de groep enigszins bij elkaar te houden. In Amsterdam was hij er net eentje kwijtgeraakt; achtergebleven op het Damrak. Hij kon niet mee in het tempo naar de rondvaartboot. Boot gemist dus, halverwege zagen ze hem zwaaiend op de kant staan. Nu leunt hij tegen een hooibaal: fotomoment. Net als bij de levensgrote klomp en naast de schapen in de wei.

Helemaal soepel gaat de omgang met Chinese groepen op de Zaanse Schans nog niet. "Ze hebben toch andere manieren," zegt Mark Zweet (20) van de Photo Crew, naast de grote busparkeerplaats. "Of geen manieren eigenlijk. Vooral de oudere bezoekers. Rochelen, scheten laten. En als ze mijn aandacht willen, slaan ze me op mijn schouder. Je kunt trouwens goed het verschil zien tussen armere en rijkere toeristen uit China. Sommigen hebben handtassen van dure merken, anderen lopen met plastic tasjes. Die zijn meestal wat ongemanierder."

Vaste prik
De groep van Bin wordt na een klein uur weer naar de bus gedirigeerd. Een overvolle dag wordt nog iets voller: Giethoorn past er nog net bij. Daarna naar het hotel bij Utrecht en eten in het daarbijbehorende restaurant - klassiek Kantonees. De meeste groepen slapen in de buurt van Amsterdam, waar een trits op de Chinese doelgroep gerichte hotels staat; de Chinese toerist ontvangen we maar al te graag. En Amsterdam is vaste prik in de Chinese Europareis.

Waarom eigenlijk? Op de Dam vragen we het aan Tao Yi (38) en haar man uit Shandong. "Beautiful city," antwoordt ze. Maar: wat vinden ze dan mooi? Waarom staat Amsterdam voor de Chinese toerist in het rijtje met Parijs en Rome? Daarover moeten ze in conclaaf. Lang conclaaf, verhit conclaaf - alles in takkig Mandarijn. Dan, minuten later, spreekt Yi haar definitieve oordeel uit: "Not beautiful city. Véry beautiful city."

Beeld Sanne Zurné
Beeld Sanne Zurné
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden