Dat we nu vrede kennen, komt voor een groot deel door hun wapens

Michail Kalasjnikov is gisteren gestorven. Hij ontwierp de kalasjnikov, het vaakst gebruikte machinepistool ter wereld. Hij schreef ook gedichten. Helaas heb ik nooit een gedicht van hem gehoord of gelezen, noch heb ik zijn uitvinding in handen gehad.

Ik moet door zijn dood denken aan 'de zaak-Oppenheimer'. Robert Oppenheimer was de uitvinder van de atoombom. Ik heb die zaak in de loop der jaren zien veranderen. Oppenheimer was weliswaar de vader van de atoombom, maar werd ook als een gevaarlijke pacifist en communist beschouwd. Hij werd door een speciale commissie in de VS gehoord en daarover werd in 1968 door de Duitser Heinar Kipphardt een toneelstuk geschreven dat een verpletterende indruk op mij maakte.

Het stuk ging over de morele vraagstukken die met massavernietigingswapens samenhangen. Oppenheimer werd ten tonele gevoerd als keurige linkse denker. In werkelijkheid, bleek later, had hij alleen technische problemen met de atoombom en niet zozeer morele. Door het stuk kreeg ik grote ruzie met mijn vader. Hij keurde het gebruik van de atoombom in de Tweede Wereldoorlog goed. ('Anders was jij er niet geweest.')

Ik was toen tegen. Nu denk ik daar genuanceerder over. Voorbeeld: als Iran Israël blijft bedreigen en zijn dreigementen ook ten uitvoer wil brengen, mag Israël wat mij betreft massavernietigingswapens gebruiken. Met de kalasjnikov heb je vergelijkbare morele problemen. Communisme en nazisme bijvoorbeeld zijn ideologieën die ik gevaarlijk vind. Uiteindelijk zou het wel eens kunnen zijn dat bepaalde mensen moeten worden uitgeschakeld. Dan is het handig als je een kalasjnikov hebt.

Op school was ik vroeger verzot op verhalen uit het verzet. Er waren zelfs kinderboeken die daarover handelden. Daarin werd wel eens een Duitse soldaat neergeknald. Soms meer dan één. Dat las ik altijd met genoegen. Dat Kalasjnikov met zijn geweer veel leed heeft veroorzaakt, is natuurlijk waar. Maar dat geweer heeft ook veel terechte doden op zijn geweten. Oppenheimer en Kalasjnikov - beiden waren trouwens gevoelige geesten - hebben met hun uitvindingen ook voor onze bescherming gezorgd. Dat we nu de langste periode van vrede kennen, komt voor een groot deel door hun wapens.

Dus denk ook eens aan hen als u vanavond in de kerk Lucas 2 vers 1-20 hoort: Vrede op aarde, in de mensen een welbehagen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden