Plus

Cor van Rijn (1929-2018): een lieve man die graag een engerd speelde

Acteur Cor van Rijn speelde graag een engerd. "Ik houd er niet van jonge minnaars en gladde, mooie mannen te spelen," zei hij in 1965 in deze krant. Zijn laatste rol speelde hij in 1990. Afgelopen zaterdag overleed Van Rijn in Amsterdam.

Cor van Rijn in 1982. Beeld Dijkstra BV

Het maakte acteur Cor van Rijn niet uit dat hij vooral werd gecast als engerd. "Ik houd er niet van jonge minnaars en gladde, mooie mannen te spelen," zei hij in 1965 in deze krant. "Ik hou wél van felle, verbeten rollen: geestelijk gestoorden, eenzame cynici, maatschappelijke randfiguren, wanhopige mensen in de knoop met het leven."

Van een imagoprobleem had hij geen last. "Het kan me eigenlijk niks schelen of ik met mijn rollen wordt vereenzelvigd en ze me een engerd of gluiperd vinden. Ik heb hier al een dik plakboek vol psychopaten."

Afgelopen zaterdag overleed Van Rijn in Amsterdam. Hij werd 89 jaar.

Hij speelde zijn laatste rol in 1990, maar in de drie decennia daarvoor was Van Rijn veelvuldig te zien in films en televisieseries als Martijn en de Magiër, Het Bittere Kruid, De Mannetjesmaker. In Rooie Sien speelde hij de pooier Mooie Frans en in de populaire kinderserie De Zevensprong de magiër Jan Thomtidom.

Weeshuis
In 1977 vertolkte hij de hoofdrol in Een Stille Liefde, geregisseerd door ­René van Nie, en ook was hij actief als stemacteur, bijvoorbeeld voor de Nederlandse versie van de Walt Disney-film Frank en Frey, waarin hij Ouwe Sepp zijn stem gaf.

Cor van Rijn werd in Rotterdam geboren. Een makkelijke jeugd had hij niet. Zijn ouders overleden toen hij drie was; volgens het gerucht bij een auto-ongeluk, maar zeker wist Van Rijn dat niet.

Van zijn derde tot zijn achttiende zat hij, samen met zijn broer, in een weeshuis. "Kadaverdiscipline," zei hij daarover in een interview in De Telegraaf in 1977.

"Opstaan, eten, pillen; leren, werken, eten, pillen, wassen. Daar zat geen enkele franje aan. Vijftien jaar in de houding. Toen ik eruit kwam, barstte het leven in me los. Maar ik had amper de tijd om rond te kijken, want toen moest ik voor dik twee jaar het sanatorium in. Ook een tijd van strakke discipline."

Die periode was bepalend voor zijn leven, zegt oude vriend Tos Aalberts. "Hij had een enorme allergie voor ­hiërarchie. Maar hij was een ontzettend lieve man. Een levensgenieter en verhalenverteller. Niet zeuren, maar doorgaan, the show must go on. En een geweldige kok."

't Bruggetje
Van Rijn woonde een tijdje in Parijs en Berlijn voordat hij in 1952 terecht kwam bij de Rotterdamse Comedie onder Kees Brusse. Later werkte hij bij Toon Hermans in Ballot en in 1960 sloot hij zich in Amsterdam aan bij Toneelgroep Ensemble.

Vanaf 1963 tot zijn dood woonde hij op de Nieuwmarkt, samen met zijn vrouw Joyce, een kunstenares. Ze woonden pal boven penozecafé 't Bruggetje, gerund door Rooie Sien. Hun etage was voorheen een bordeel, ze moesten de muren van de vele peeskamertjes wegbreken.

"Over 't Bruggetje kon hij smakelijk vertellen," zegt Koen Vollaert van café Bern, de opvolger van 't Bruggetje.

"Over die chique man bijvoorbeeld die elke vrijdag één glas dronk dat klaarstond op de bar. Hij legde dan 25 gulden op de bar en vertrok. Het bleek de urine van de barkeepster. Toen die een keer ziek was, deed een andere barkeepster urine in het glas. De man dronk het op en kwam nooit meer ­terug. Er werd ook wel eens in het plafond geschoten. Van zulke verhalen had Cor er veel."

Postume expositie
Zijn geliefde Joyce blijft nu alleen achter. Aalbers: "Hij heeft haar altijd gekoesterd en beschermd tegen de kwade buitenwereld. Een prachtige vorm van liefde. Die twee waren onlosmakelijk."

Van Rijn schreef ook gedichten en maakte schilderijen en grafiek. Op 14 september is een postume expositie van zijn werk bij de benedenburen van café Bern.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden