Plus

CO2-uitstoot verlagen? Luchtvaart wil vooral politiek paaien

Met een opzichtige show van eenheid, woensdag op Schiphol, wil de luchtvaart de komende 12 jaar 35 procent broeikasgas besparen. Maar het milieu is niet het eerste dat ze daarbij op het oog hebben.

Beeld GettyImages

"De vliegtaks staat in het regeerakkoord, die gaat er gewoon komen. Deze plannen zullen dat niet voorkomen. Je kunt blijven dromen, maar we hebben daar nu eenmaal afspraken over gemaakt," zei Cora van Nieuwenhuizen.

Beloof je met een monsterverbond van 20 ­rivaliserende luchtvaartmaatschappijen, de transportsector, onderzoeksinstituten, ondernemers en de NS dat je in 12 jaar tijd 35 procent minder broeikasgas zal produceren, krijg je direct bij de overhandiging al het deksel op de neus van de luchtvaartminister.

En dat terwijl de ambities en de beloften zo voorbeeldig zijn. Ten opzichte van het gangbare groeiscenario willen de plannenmakers tot 2030 35 procent minder broeikasgas produceren: 6 miljoen ton CO2 minder, gelijk aan de uitstoot van 750.000 huishoudens.

Zoals de milieubeweging het plan direct fileerde, gaat het niet om een afname, maar om minder groei van de uitstoot. Die zal daarmee, ondanks de verwachte groei van de luchtvaart, volgens hen ruwweg op het huidige niveau blijven. Volgens de opstellers van het plan komt de uitstoot in 2030 echter uit op het niveau van 2005 en is er wel degelijk sprake van een daling.

Anderen nodig
Maar het milieu is niet het eerste dat de opstellers op het oog hebben met rapport Slim en duurzaam. Veel van de voorstellen zijn al in gang of passen toch al in de gang van zaken van de luchtvaart.

Zoals 'radicale vlootvernieuwing' waar maatschappijen als KLM (dat op het punt staat haar Boeings 737 te vervangen) en Easyjet (dat inmiddels met de nieuwste Airbussen naar Schiphol vliegt) toch al aan werken.

Ook met de 'emissieloze luchthaven' is Schiphol al aardig op weg en het plan om stillere en schonere vliegtuigen op de luchthaven minder te laten betalen dan lawaaimakers en vervuilers is al langer in de maak.

Andere ambities liggen niet in de macht van de opstellers, zoals de ontwikkeling van echt stille en schone vliegtuigen of strakke luchtverbindingen boven Europa of het doortrekken van de Noord/Zuidlijn naar Schiphol. Daar hebben de opstellers anderen voor nodig.

Vliegtaks
Met de beloftes wil de luchtvaartsector niet ­alleen voorkomen dat de in het regeerakkoord afgesproken milieutaks op vliegtickets wordt ingevoerd, hoe fel de sector bij monde van KLM-topman Pieter Elbers ook tegen is.

"Dat is dan de vierde milieuheffing die we moeten dragen. Ik geloof niet dat we op een platte manier, met belastingen, in het milieu moeten investeren maar met concrete plannen. Dat hebben we hierbij gedaan."

Volgens Elbers is de taks dan ook volstrekt overbodig. "In het regeerakkoord is ook afgesproken dat eerst gekeken wordt naar Europese maatregelen. Die zijn er al: emissiehandel."

Daarmee gaat Elbers nog uit van een rationele reden voor de Nederlandse vliegtaks. Die is, ­ondanks de doorzichtige milieuverpakking die het kabinet eraan geeft, geen milieumaatregel maar een politieke afspraak die de schatkist moet vullen.

Met Slim en Duurzaam kijkt de luchtvaart­sector dan ook al verder vooruit. De sector neemt alvast een voorsprong op wat er volgens hen moet gebeuren als de taks toch onverkort wordt ingevoerd.

"In andere landen bestaat tickettaks ook al," zegt Transaviatopman Mattijs ten Brink, "maar daar vloeit overheidsgeld weer terug in de vorm van investeringen in het milieubeleid van de luchtvaartsector. Dat is in Nederland niet het geval."

Biokerosinefabriek
De plannenmakers willen er dan ook vooral voor zorgen dat het kabinet straks na 2021, als de taks toch is ingevoerd, via een omweg meer bijdraagt aan milieumaatregelen die luchtvaartmaatschappijen niet zelf willen of kunnen dragen - zoals het opzetten van een biokero­sinefabriek in Nederland.

"KLM is al een van de grootste gebruikers van ­biobrandstof," zegt topman Elbers, "maar ons verbruik per jaar is net goed voor één dag kerosineverbruik. Dat moet beter. Maar biokerosine is nu twee, drie keer duurder dan gewone brandstof."

"Er is behoefte aan prijsprikkels van overheid. Dat is een gezamenlijk belang, maar vergt investeringen. Als KLM toeslag op toeslag moet betalen, dan is het de vraag of wij kunnen investeren in de productie van biobrandstof."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden