CDA-twijfelt aan de NZ-voordelen

Foto ANP Beeld
Foto ANP

AMSTERDAM - De verwachtingen over de tijdwinst voor reizigers en de opbrengsten van de Noord/Zuidlijn zijn mogelijk te rooskleurig.

Dit zegt Maurice Limmen, voorzitter van de enquêtecommissie die de problemen rond de metrolijn heeft onderzocht. Hij wil 'volstrekte duidelijkheid' over beide kwesties, om te vermijden dat de Amsterdamse bevolking opnieuw een te optimistische toekomst wordt geschetst.

Limmen, CDA-lijsttrekker bij de raadsverkiezingen van 3 maart, plaatst vraagtekens bij de kosten-batenanalyse van de commissie onder voorzitterschap van oud-minister Cees Veerman. Deze commissie adviseerde de gemeente vorig jaar de metro af te bouwen. Dat advies werd overgenomen door gemeenteraad en college.

Deskundigen uitten destijds al kritiek op de analyse die Veerman had laten opstellen. Zij meenden dat de voorziene inkomsten kunstmatig waren opgevoerd. Limmen gaat vooralsnog niet zover, maar noemt de onderbouwing van de analyse 'tamelijk summier'.

''Men gaat uit van 160.000 reizigers per dag. Die aanname is gebaseerd op een voorziene groei van het openbaar vervoer in Amsterdam met 88 procent tussen 1993 en 2005. In de praktijk is die groei geheel uitgebleven. Ik wil weten wat dit betekent voor de kosten-batenanalyse van het rapport-Veerman.''

Limmen wil ook duidelijkheid over de voorspelde tijdwinst voor passagiers. Veerman gaat uit van een gemiddelde van zes minuten. Limmen: ''Maar door de diepe ligging van de stations verlies je één tot drie minuten om van en naar het straatniveau te gaan, heeft het onderzoeksinstituut van Verkeer en Waterstaat berekend. Wat is het effect daarvan op de tijdwinst?''
Als dat ongunstig uitpakt, moet dat nu op tafel komen, meent Limmen. ''De stad is een veel te positief beeld voorgeschoteld. Daardoor is een vertrouwensbreuk met de politiek ontstaan. We moeten nu voorkomen dat we in de toekomst weer constateren dat te hoge verwachtingen zijn gewekt.''

Ondanks zijn bedenkingen blijft Limmen voorstander van het voltooien van de metrobouw, die in 2017 klaar moet zijn. Niet zozeer vanwege de toegevoegde waarde, maar omdat stoppen betekent dat alles voor niets is geweest. ''Er zou een heel negatieve dynamiek in de stad ontstaan.''

Limmen heeft zich 'buitengewoon gestoord' aan denigrerende opmerkingen van oud-wethouder Geert Dales (VVD) over het nut van kosten-batenanalyses. In de Volkskrant zei Dales dat het belangrijker is bestuurders te hebben die plannen durven door te zetten.

Limmen: ''Wat betekent bestuurlijke durf, als het niet om je eigen centen gaat die op het spel staan?''
Volgens Dales worden de financiële tegenvallers zwaar overdreven. Limmen weerspreekt dat. ''Hij laat de prijsindexering (toegenomen kosten door bijvoorbeeld inflatie) buiten beschouwing. Maar dat geld moet wel worden betaald. En hij kijkt alleen naar de harde projectkosten en laat het risicofonds buiten beschouwing. Dat is nou juist zijn probleem. De risico's zijn steeds onderschat. Dat fonds heb je hard nodig voor tegenvallers.''

Limmen verwerpt ook Dales' verweer dat hij in de beeldvorming een hoofdrol heeft gespeeld, terwijl hij slechts één jaar als wethouder verantwoordelijk is geweest voor de Noord/Zuidlijn. ''Hij speelde een belangrijke rol bij het aanlegbesluit in 2002. Dat was het moment waarop alle eerdere fouten samenkwamen en werden gelegitimeerd: een te riskant traject, een zeer ongunstige financiële afspraak met het rijk, de belofte aan de stad van minimale overlast, de gemeentelijke organisatie die niet op poten stond, het financiële toezicht dat ontbrak en de ongunstige contracten met aannemers. Dat alles kreeg in 2002 een stempel van goedkeuring.''

''Limmen: ''Dales is de Rubicon overgestoken, hoewel de bouwmarkt zeer gespannen was en het project zeer complex. Ik vind het te prijzen dat de VVD-fractie in de gemeenteraad de hoofdconclusie van het rapport wel volmondig onderschrijft.'' BAS SOETENHORST

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden