Plus

Boeiende portretten in Ode aan een Amsterdammer

In de gratis toegankelijke tentoonstelling Ode aan een Amsterdammer in het Scheepvaartmuseum zijn portretten te zien van bekende en onbekende Amsterdammers.

De tentoonstelling Ode aan een Amsterdammer is te zien in het Scheepvaartmuseum Beeld ANP

Van Marlene Dumas hangen er iconische inkttekeningen van een heel jonge en een wat oudere Cruijff. Robin de Puy fotografeerde presentator Sophie Hilbrand, Ed van der Elsken filmmaker en fotograaf Johan van der Keuken. Sander Troelstra fotografeerde fotograaf Cor Jaring, Céline van Balen maakte een prachtig close portret van kunstenaar Wouter van Riessen.

In de Kamer van Tromp in Het Scheepvaartmuseum hangen portretten van tal van bekende Amsterdamse kunstenaars en fotografen - foto's vooral, maar ook schilderijen en een enkele tekening. Ze zijn geselecteerd door uitgever en verzamelaar Willem van Zoetendaal en fotograaf Koos Breukel voor de Dutch National Portrait Gallery (DNPG).

Veelzijdig karakter
De DNPG werd in 2013 opgericht door een aantal Nederlandse portretkunstenaars, curatoren en kunsthistorici, naar voorbeeld van de vermaarde National Portrait Gallery in Londen.

Het was de bedoeling dat de DNPG een Nationaal Portret Museum zou gaan beheren in het monumentale pand van de Valeriuskliniek in Amsterdam-Zuid, maar na één tentoonstelling met portretten van mensen die er werkten en woonden, werden daar toch dure appartementen gemaakt. En ging de DNPG een zwervend bestaan door de stad leiden.

Volgens de tekst bij de entree van Ode aan een Amsterdammer geven de portretten een beeld van het veelzijdige karakter van de stad, van zijn bewoners en zijn kunstenaars. Dat is slechts ten dele waar; wie de zestig portretten in het Scheepvaartmuseum ziet, moet welhaast denken dat alle Amsterdammers blank zijn - het aantal geportretteerden met een kleurtje is op de vingers van een hand te tellen.

En toch is het een prachtige, bonte tentoonstelling, vol dwarsverbanden, familiebanden en beeldrijm. Het geweldige schilderij dat Emo Verkerk in 2009 van Remco Campert maakte, met een enorme vaas bloemen naast zijn rechterschouder, rijmt fraai met het schilderijtje van een 'office hero' half verscholen achter sanseveria's, van Astrid Oudheusden.

Blotemeisjesalfabet
Er hangen prachtige foto's van oud-burgemeester Schelto Patijn, gemaakt in de beroemde To Sang Fotostudio in de Albert Cuypstraat. De huidige burgemeester Eberhard van der Laan is door Koos Breukel geportretteerd zoals je hem zelden ziet, samen met zijn zoon Edze.

Mooi en ontroerend is ook het portret - uit Breukels privécollectie - dat Willem Diepraam in 1975 maakte van de jonge, donkerharige Peggy, met gesloten ogen, de handen op de heupen.Zo zijn er meer schitterende foto's van 'gewone' Amsterdammers.

Anthon Beeke fotografeerde in 1970 tientallen naakte Rietveldstudentes voor zijn blotemeisjesalfabet, Jitske Schots portretteerde haar dochter Ayla, Rineke Dijkstra maakte een schilderachtig portret van een puber in het Vondelpark. Allemaal prachtige Amsterdammers.

Cor Jaring maakte in 1958 een indringend portret van een roester van de dokploeg bij de Amsterdamse Droogdok Maatschappij. Zea van der Elsken fotografeerde onlangs een rokende Amsterdammer op de Nieuwmarkt; zij is de kleindochter van Ed van der Elsken.

Zie ook: Ode aan de branie en vrije geest van een Amsterdammer

Ode aan een Amsterdammer is nog tot 27 augustus te zien in het Scheepvaartmuseum.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden