Plus

Bellingcat: 'Het enige wat wij doen is berichten verifiëren'

Na een speurtocht naar openbare bronnen op internet maakte Christiaan Triebert vorig jaar een reconstructie van de mislukte coup tegen de Turkse leider Erdogan. Hij kreeg er een prestigieuze Europese prijs voor.

Christiaan Triebert: 'Wie kritiek heeft, moet ons ook vooral laten zien hoe het beter kan' Beeld Rink Hof
Christiaan Triebert: 'Wie kritiek heeft, moet ons ook vooral laten zien hoe het beter kan'Beeld Rink Hof

Hij ziet er zelf de humor wel van in: een prijs winnen voor innovatieve journalistiek door de meest traditionele taak van het metier op zich te nemen: waarheidsvinding. Wat doet hij nou helemaal? Onderzoeken of iets klopt. Of niet.

Back to basics.

Christiaan Triebert (26) werkt voor het internationale onderzoekscollectief Bellingcat, dat in 2014 werd opgericht door de Engelse internetactivist Eliot Higgins, een man die zijn verslaving aan het spel World of Warcraft wist om te zetten in het eindeloos analyseren van openbare bronnen op sociale media. Doel: helderheid krijgen over oorlogsgebieden en andere moeilijk toegankelijke conflicthaarden.

Traditionele journalistiek
In Nederland werd het collectief bekend na de raketaanval op vlucht MH17. Bellingcat wist door minutieus digitaal onderzoek de namen van twintig Russische militairen te achterhalen die hoogstwaarschijnlijk betrokken waren bij het neerschieten van het rampvliegtuig met een BUK-raket.

Het is een generatie die zich als een vis in het water voelt op het internet. Weet hoe je er moet zoeken. "Maar ik zie geen tegenstelling met de traditionele journalistiek," zegt Triebert.

"Het enige wat wij doen is berichten verifiëren. Het verschil is dat we dat doen met het nieuwste gereedschap. Er is gewoon veel mogelijk. We gebruiken geen magie. Ik zou niet eens weten hoe ik iets moet hacken. Alles is te volgen. Wie kritiek heeft, moet ons ook vooral laten zien hoe het beter kan."

Keiharde oorlog
Hij vindt het, zegt hij, interessant om 'op een bijna dagelijkse basis te kijken waar de bommen vallen'. Hij wist met behulp van Google Earth de precieze locatie te achterhalen van een bombardement op Mosul in 2015. Amerikanen beweerden dat het ging om een bommenfabriek van IS. Op de grond werd gezegd dat het een familiehuis was, en dat er kinderen waren omgekomen.

Vorige maand moesten de Amerikanen erkennen dat er iets mis was gegaan.

"Nederland voert daar ook een keiharde oorlog. Het minste wat je kunt doen, is vragen stellen over wat we daar nu eigenlijk precies aan het doen zijn."

Twee weken geleden gaf hij nog een workshop bij de BBC, in juni mag hij een week langskomen bij ZDF in Duitsland. Fantastisch vindt hij het: oudere journalisten voorzien van nieuw gereedschap.

Frontlinie
Triebert, afkomstig uit Leeuwarden en een fanatiek reiziger, studeerde in Groningen af in internationale betrekkingen, filosofie en Midden-Oostenstudies, inclusief Arabisch. In Kuala Lumpur schreef hij zijn scriptie voor de studie Conflict security and development aan het King's College in Londen over hoe het Internationaal Strafhof gebruik kan maken van openbare bronnen. Hij is overtuigd van de grote vlucht die dit soort onderzoek ook in het internationale recht gaat krijgen.

Inmiddels zit hij alweer in Beiroet. Hij zoekt er een appartement om in te wonen. "Dan zit ik weer wat dichter bij Irak en Syrië. Ik wil mijn online onderzoek graag combineren met veld­onderzoek op de grond. Ik ben al twee keer aan de frontlinie geweest. Fascinerend."

Europese Pers Prijs

De Europese Pers Prijs voor kwaliteitsjournalistiek werd in 2012 ingesteld door zeven stichtingen op het gebied van media, waaronder de Guardian Foundation, de Thomson Reuters Foundation en, in Nederland, de Stichting Media en Democratie. Na vijf jaar was de uitreikingsceremonie terug op de plek waar hij begon: debatcentrum De Balie in Amsterdam.

De prestigieuze prijs voor onderzoeksjournalistiek ging dit jaar naar het Serbian Centre for Investigative Journalism, die daarmee Pulitzer Pricewinnaar Panama Papers achter zich liet. Christiaan Triebert is de eerste Nederlandse winnaar. Hij won de prijs (10.000 euro) in de categorie innovatieve journalistiek.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden