Ayaan Hirsi Ali: Nomade***

Ayaan Hirsi Ali, voorzien van een zekere ervaring in de materie, weet het zeker: 'Bijna alle asielzoekers liegen,' constateert ze in Nomade.

Ayaan, zoals een deel van de Nederlandse pers haar liefkozend noemde, schreef het in het Engels. Er ligt nu een oceaan tussen Den Haag en haar nieuwe vaderland. Als dat het juiste woord is, want een nomade blijft deze jonge, van origine Somalische vrouw, tot in haar tienerjaren een vrome moslima.

Van Mogadisjoe tot Mekka, van Riyad tot Nairobi, van Ede tot Den Haag en New York, de lezer wordt zonder veel methode meegesleurd. Jeugdherinneringen die nog steeds pijn doen, filippica's tegen de radicale islam en oproepen tot meer liefde wisselen elkaar af.

De uitgever noemt Nomade de voortzetting van Hirsi Ali's eerdere boek Mijn vrijheid. Maar lezers van Mijn vrijheid zullen hier en daar toch ook op herhalingen stuiten. Dat hoeft geen bezwaar te zijn. Wie zo'n leven heeft geleid, moet daarover blijven verhalen.

Hirsi Ali is eerlijk over zichzelf en andere asielzoekers in Nederland: veruit de meesten vertellen niet de waarheid. Zeker niet tegen de gulle goedzakken van de sociale dienst in Epe en Lunteren, waar Hirsi Ali voor het eerst in aanraking kwam met de Nederlandse welvaartsstaat. Ontwapenend beschrijft ze hoe zij, net een armoedig, afhankelijk en wreed bestaan ontvlucht, van de ene op de andere dag duizenden guldens en een pinpas ontvangt. En zich prompt in de schulden steekt. Bewoners van de Veluwe schenken haar en Somalische lotgenoten zo veel oude meubels, tv's, radio's en wat niet al dat Hirsi Ali's flatje op een gegeven moment nauwelijks kan worden betreden.

Hirsi Ali toont zich ontroerd: in haar oorspronkelijke omgeving is onbaatzuchtigheid een schaars goed. En ze schaamt zich steeds weer voor haar landgenoten, die ondanks de stortvloed van uitkeringen en toelagen blijven klagen over 'de schamele bedragen'. Hirsi Ali kan goed begrijpen dat 'Nederlanders er genoeg van hebben ons te verwelkomen'.

Ook haar vader, ooit een trotse krijgsheer, leefde in zijn laatste jaren van uitkeringen, maar dan in Londen. Deze vrome moslim, die zijn 'ongelovige', in zonde levende dochter vervloekte en 'de oude kolonialen' haatte, was Brits staatsburger geworden om te profiteren van de gratis gezondheidszorg.

De verstandhouding met haar vader wordt, als hij op zijn sterfbed ligt, toch nog een beetje goed. Het sterkt Hirsi Ali in haar geloof dat de liefde het uiteindelijk zal winnen van de islamitische dogma's die haar hebben veroordeeld tot een zwervend, zwaar beveiligd bestaan.

Nederland was slechts een etappe, maar wat heeft ze hier voor opwinding gezorgd. Met als hoogte- of dieptepunt het verraad van mede- VVD'er Rita Verdonk, die Hirsi Ali haar Nederlandse paspoort wilde afpakken.

Hirsi Ali bezweert dat Verdonk van meet af aan wist van haar leugen. Ze kwam helemaal niet uit het door stammenstrijd verscheurde Somalië. Daar had ze al jaren niet meer gewoond. Het was de angst door haar vader te worden uitgehuwelijkt aan een verre, 'dikke en kale neef in Canada' die haar deed besluiten in Nederland asiel aan te vragen met een zielig verhaal.

Verdonk wilde Hirsi Ali uitsluitend straffen omdat ze tijdens de machtsstrijd binnen de VVD de kant had gekozen van de tegenstanders van IJzeren Rita.

Wrok zeg Hirsi Ali niet te kennen, ook niet jegens haar Haagse buren die haar nabijheid niet duldden uit vrees voor aanslagen. Juist hier, waar je wat meer bijzonderheden wilt weten, beperkt Hirsi Ali zich tot de beknoptheid van een persbureau. Als lezer van een boek kan men zich dan wat bekocht voelen.

In de VS gaat het haar goed. Buitenlanders zeuren er niet, zoals volgens haar in Nederland gebeurt. Ze zijn juist blij met de hun geboden kansen.

Toch zijn de Amerikanen ook naïef, ze zien het gevaar niet van het ook daar oprukkende islamisme. Haar werk bij het American Enterprise Institute, een rechtse denktank, geeft Hirsi Ali alle gelegenheid flink uit te pakken.

Op een gegeven moment geloof je het wel en wens je dat ze iets concreter was geweest over haar wat zweverig beschreven wens moeder te worden. De tijd dringt. En heeft ze echt een verhouding met de Britse intellectueel Niall Ferguson? Vooral over de mens Ayaan Hirsi Ali wil je meer weten. De bevlogen intellectueel kennen we al. (RENÉ TER STEEGE)

Ayaan Hirsi Ali: Nomade
Vertaald door Janet van der Lee, Marianne Orvelte en Roelien Vermaant
Augustus 19,90 euro

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden