Plus

Arie Boomsma: 'Het is niet overdreven om te zeggen dat ik afgestompt ben geraakt'

Arie Boomsma (42) is televisiemaker én ondernemer. In zijn Vondelgym is afkomst of sociale klasse geen onderwerp. 'Maar mensen die open proberen te staan voor anderen moeten zich steeds meer verdedigen.'

Arie BoomsmaBeeld Cindy Baar

Arie Boomsma leest nooit de reacties onder de stukken over zijn programma's op internet. Al die bagger en boze oprispingen - waarom zou hij dat zichzelf aandoen? "In de eerste jaren las ik alles wat voorbijkwam. Ik weet nog dat ik soms echt schrok van de kritiek en de agressie, al was ik overigens ook gevoelig voor de complimenten."

"Nu is dat anders. Door de aandacht die mijn tv-programma's trekken, heb ik, met vallen en opstaan, geleerd de kritiek en de lof te negeren. Wat eigenlijk jammer is; ook echt mooie complimenten raken me amper nog."

Onzuiver
"Het is niet overdreven om te zeggen dat ik afgestompt ben geraakt - of misschien is het meer een beschermingsmechanisme. Want als het negatief is, is het tegenwoordig ook echt op de man gespeeld. Met twee benen erin, en als het kan ook nog even natrappen. Daarom heb ik een groepje mensen om me heen verzameld naar wie ik goed luister en die mij zeggen wat goed gaat en wat echt beter kan. Zij vormen mijn kompas."

Die bescherming moet voorkomen dat Boomsma gaat 'dwarrelen'. Want hij wil hoe dan ook altijd zijn eigen koers varen 'zonder iedereen naar de mond te praten'. In zijn tv-programma's - op Net 5 stoomt hij momenteel in Kitchen Impossible geestelijk en lichamelijk gehandicapte jongeren klaar voor een baan in de horeca - verbindt hij werelden die anders niet snel zouden samenkomen.

"Dat is niet iets wat ik van tevoren bedenk: ik ga weer iets goeds doen. Het zit blijkbaar diep in me. Kleinere, kwetsbare programma's. Wat niet betekent dat ik niet zou juichen als ik twee miljoen kijkers had. Maar die hoge kijkcijfers moeten nooit een doel op zich moeten worden.

Net zoals ik nooit televisie maak die naar een traan toewerkt. Ook hier geldt: de traan mag nooit het doel zijn. Dan wordt het onzuiver. Een beetje vies, zelfs."

Gratis trainingen
Behalve televisiemaker is Boomsma ondernemer. In 2015 opende hij met enkele zielsverwanten Vondelgym, een sportschool op de Overtoom. Onlangs kwam Vondelgym Oost erbij, in de voormalige drukkerij van Trouw en Het Parool in de Wibautstraat.

"We hebben veel moeite gedaan om bij Vondelgym het verenigingsgevoel te kweken. Zoals je dat vroeger bij sportverenigingen had. Dat iedereen elkaar kent en groet, ongeacht of je nou in het eerste zit of in het veteranenelftal speelt. Saamhorigheid en harmonie zijn voor ons belangrijk. Die sport - fitness - is iets wat je normaal gesproken in eenzaamheid beoefent. Door het individualisme ontstaat het verlangen weer ergens bij te horen.

Wij organiseren daarom veel groepslessen. Het ideaal is dat onze leden ook een persoonlijke groei doormaken. Waarbij de één opteert voor ongekend hoge limieten en de ander al blij wordt omdat hij of zij wat overtollige kilo's weet weg te werken."

Hij is elke ochtend in de Vondelgym en geeft ook ­trainingen. Het klinkt, weet hij, misschien wat pompeus, maar het ondernemerschap heeft zijn leven een meerwaarde gegeven. "Ik kan nu dingen bedenken en ook meteen realiseren. Wat heel inspirerend is - zeker omdat ik als programmamaker gewend ben dat plannen soms een jaar bij de zendercoördinator wachten op aandacht."

Lijmen
In de Vondelgym is afkomst of sociale klasse geen ­onderwerp. Iedereen komt om te trainen. Buiten de muren van de sportscholen zijn er projecten met 'moeilijk te motiveren leerlingen'. "Die bieden wij op twintig
Amsterdamse scholen alternatieve gymlessen aan. Er is ook een stadspasproject. Iedereen tot achttien jaar kan in parken gratis trainingen volgen. Van de Bijlmer tot in Bos en Lommer. Zo komt alles samen. Dat is zo gegroeid. Vondelgym is een sportschool waar het oordeel ontbreekt. Iedereen werkt op zijn eigen niveau aan zichzelf."

Nu hij er zo over praat, realiseert hij zich dat óók de Vondelgym voor hem een middel is om de versplinterde samenleving te lijmen. "Wat Nederland en Nederlandse cultuur zijn, is inmiddels het hoofdonderwerp geworden van populisten. Je zou kunnen zeggen dat het de taak van ons allemaal is - daarmee bedoel ik de mensen die het populisme met argwaan bekijken - om daar iets tegenover te zetten.

Marokkanen. Turken. Surinamers. Antillianen. Of zoals we nu zeggen: mensen met een migratie-achtergrond - ze komen allemaal bij ons binnen voor lessen of om bij ons te werken. Het mooie van een sportschool is dat er vanzelfsprekend veel contact is. Al is het maar omdat je de kleedkamer deelt. Er ontstaan vriendschappen en zakelijke relaties. Zo kan het dus ook."

'Ik ontbijt altijd thuis, zodat we samen de dag beginnen'Beeld Cindy Baar

Hij twijfelt even. Omdat hij al te goed weet dat zijn positieve houding door een grote groep mensen met argwaan en soms zelfs met weerzin wordt ontvangen. "Ik zeg het toch: de energie die ik erin stop, krijg ik ook terug. Enthousiasme. Vitaliteit. Dat zijn de steekwoorden. Ik ben er gelukkiger van geworden."

Prijskaartje
Ook op persoonlijk vlak veranderde er veel. Boomsma en zijn vrouw kregen een dochter. "Dat betekent dat ik goed ben gaan nadenken over mijn indeling van tijd. Omdat ik ook veel bij haar wil zijn. Als ik geen tv-opnames heb, werk ik op donderdag altijd thuis. En op zondag ben ik er sowieso. Ook belangrijk: ik ontbijt altijd thuis, zodat we samen de dag beginnen."

Toen in 2012 een groep asielzoekers zich vestigde in de Sint Jozefkerk in Amsterdam-West, dook Boomsma op die plek geregeld op. Hij verleende in de Vluchtkerk hand- en spandiensten en organiseerde met Kees de
Koning en Erik van Bruggen een kerstavond waarop ook Anouk optrad.

"Het probleem is dat mensen die open proberen te staan voor anderen zich steeds meer moeten verdedigen. Ik werd in die tijd vaak aangesproken op mijn aanwezigheid in de kerk en dat was lang niet altijd even vriendelijk. Aan compassie hangt tegenwoordig een prijskaartje. Als je dat betwist, ben je verdacht."

Toch heeft die periode bij hem ook twijfel gebracht. Want wat doet hij nou eigenlijk echt zelf, op particulier niveau? "Ik ben betrokken, maar ga ik een paar keer per week naar een bejaardenhuis om met senioren iets aardigs te doen? Nee, dus. Ik las vaak op de sociale media: 'Arie! Heb je zelf al een vluchteling in huis?' Ik weet dat dit de toon is geworden. Dat engagement als hypocriet wordt gezien, elitair of gewoon oliedom.

Maar ik bleef er ook mee rondlopen. Ik bedoel: een kwestie op Twitter bespreekbaar maken is natuurlijk ook best makkelijk. In die zin is mijn invulling van iets betekenen er echt een van deze tijd: ik probeer zaken te agenderen en zichtbaarheid te creëren. Daar zit ook iets veiligs in. Afstand."

Weg van cynisme
Hij belt, als hij met een lastig vraagstuk worstelt, geregeld met zijn moeder, een lerares die op pensioengerechtigde leeftijd Nederlandse les geeft aan nieuwkomers.

"Laatst vroeg ik haar naar de essentie van kerst als zij daarbij het geloof even buiten beschouwing moet laten. Mijn moeder heeft momenteel een groep Eritreeërs onder haar hoede. Ze zegt dan dat ze met die jongens praat over licht in de duisternis. Dat kerst eigenlijk het volgen van een ster is- zeg maar dromen over iets groots. Aan die gesprekken komt geen Jezus meer aan te pas."

Hij praat graag met ouderen als hij zich grote zorgen maakt. Die veel hebben meegemaakt, soms zelfs nog de Tweede Wereldoorlog. "Het is enigszins hoopgevend om te horen dat het al eerder allemaal is gebeurd en toen ook weer voorbij is gegaan. Zo blijf ik weg van cynisme. Want ik wil blijven geloven dat we als rijk land altijd ­iedereen welkom kunnen heten. Om daarna per persoon te bekijken of hij of zij mag blijven. Dat zou het uitgangspunt moeten zijn."

"Helaas wordt niet meer vanzelfsprekend vanuit empathie naar de wereld gekeken. Alles is persoonlijk geworden. Het is míjn wereld, míjn buurt, míjn traditie, míjn feest. En daar dienen de anderen met hun poten vanaf te blijven. Als je zo naar de maatschappij kijkt, komt alles onder druk te staan."

In de Vondelgym, waar de sfeer hangt van een oude sportschool in Brooklyn, vindt hij de ontspannen sfeer die hij ook graag op straat zou aantreffen. "We kijken niet naar wat ons verbindt, maar naar de verschillen. Vervolgens wordt angst de grootste raadgever. Terwijl ontzettend veel goed gaat. In mijn buurt, Bos en Lommer, loopt van alles door elkaar. Ik ben daar voor iedereen 'die gast van de tv'."

"Dan krijg ik een joviale ram op mijn schouder en word ik in plat Amsterdams gecomplimenteerd of juist even op mijn nummer gezet. Dat zijn meestal jongens van de derde generatie. Met Turkse of Marokkaanse wortels. Vroeger riepen we dan vertederd iets over 'brutale mannetjes'. Nu schieten we in een kramp."

Beroepsdeformatie
Hij bespreekt op middelbare scholen poëzie. Het gaat dan vaak over dromen en wensen, en hoe die in woorden zijn te vatten. "Ik sprak een Marokkaans meisje dat vertelde dat ze dokter wilde worden. 'Maar dat kan natuurlijk niet,' zei ze erachteraan. Dat vond ik zo droevig. Dan ga ik daar thuis toch meteen weer mee aan de slag."

Dat is ook een vorm van beroepsdeformatie: om altijd maar weer dat engagement uit te willen bouwen tot ­tv-programma's. "Een vriend van mij koppelde Friday Night Skates aan wandelingen met demente bejaarden. Ik zei tegen hem: 'Dit zijn relevante ontmoetingen tussen jonge ­skaters en tobbende ouderen. Daar zit televisie in.' Hij zei: 'Waarom? Het is toch beter om het intiem te houden?'"

"Die opmerking gaf mij veel lucht. Iets kan heel waardevol zijn zonder dat er iets van op een open kanaal is terug te vinden. De Vondelgym is ook zo'n plek. Daar worden bruggen geslagen zonder dat er verder grote woorden aan te pas komen. Het is wat het is. Als ik vanuit de boksring om me heen kijk, denk ik: het is goed zo."

'Helaas wordt niet meer vanzelfsprekend vanuit empathie naar de wereld gekeken'Beeld Cindy Baar

Arie Boomsma

Marken, 18 januari 1974

Boomsma werd geboren in een domineesgezin op Marken. Later woonde hij onder meer in Leersum, Stiens, Apeldoorn en - als basketballende student psychologie en communicatie - in Indiana (VS).

Hij maakte programma's als 40 dagen zonder seks, Uit de kast en Over de streep. Momenteel presenteert hij op Net 5 Kitchen impossible. Ook publiceerde hij enkele poëziebloemlezingen.

Boomsma woont in Amsterdam. Hij is getrouwd en heeft een dochter.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden