Antirooklobby wil andere rechter na opmerking tijdens privédiner

De partijen die aangifte hebben gedaan tegen de tabaksindustrie, willen dat Jan Wolter Wabeke zich terugtrekt als voorzitter van het gerechtshof dat de zaak behandelt.

Advocaat Bénédicte Ficq (M), longarts Wanda de Kanter en longkankerpatient Anne Marie van Veen (L) Beeld anp

Wabeke zou tijdens een privédinertje neerbuigend hebben gezegd dat 'roken ieders eigen verantwoordelijkheid is'.

Wabeke heeft donderdag een brief gekregen van advocaat Bénédicte Ficq, die de aangevers tegen de tabaksindustrie bijstaat. Daarin zeggen zij geen enkel vertrouwen te hebben in een onpartijdige behandeling van de zaak, zolang Wabeke betrokken is. Zij vragen hem zich terug te trekken als voorzitter van de zittingscombinatie die deze zaak woensdag behandelt.

Wabeke had onlangs een etentje met kennissen waarbij de strafzaak tegen de tabaksindustrie ter sprake kwam. Tijdens dat etentje zou Wabeke op neerbuigende toon hebben gezegd dat het 'ieders eigen verantwoordelijkheid is om al dan niet te roken en dat anderen daar niet verantwoordelijk voor zijn.'

Verantwoordelijkheid
Ficq vernam deze informatie van een van de aanwezigen bij dat dinertje, die zij privé toevallig kent.

Uitgerekend Jan Wolter Wabeke zal als voorzitter van het gerechtshof gaan oordelen over het verzoek van de aangevers de tabaksindustrie te laten vervolgen. Dat gebeurt tijdens een zogeheten 'artikel 12-procedure'. Daarmee hopen de aangevers dat het gerechtshof het Openbaar Ministerie sommeert alsnog tot vervolging over te gaan.

In februari weigerde het Openbaar Ministerie nog de tabaksproducenten te vervolgen. Doorslaggevend argument daarbij was dat het OM oordeelt dat 'het ieders eigen verantwoordelijkheid is om te roken of niet'. Precies datzelfde OM-standpunt heeft Wabeke dus blijkbaar ook, constateert Ficq. "Tegen iemand met zo'n overduidelijke privémening, die dat neerbuigend ook nog eens tijdens dinertjes verkondigt, zijn wij bij voorbaat kansloos,'' zegt Ficq. "Hij had deze zaak dus al nooit mogen aannemen."

De privé-mening van topjurist Jan Wolter Wabeke over de strafzaak tegen de tabaksindustrie, kwam hard binnen bij advocaat Bénédicte Ficq, die de vele aangevers inmiddels heeft geïnformeerd. Een van de cruciale redenen voor de aangevers om de tabaksindustrie voor de rechter te willen slepen, is de stelling dat roken en doorgaan met roken juist géén vrije keuze is maar een ernstige verslaving.

Vertraging
De tabaksproducenten doen er bovendien alles aan om rokers afhankelijk te maken van de sigaret, doordat zij tabak zo verslavend mogelijk maken, vinden de aangevers.

Advocaat Bénédicte Ficq is bepaald niet blij met de vooringenomenheid van raadsheer Wabeke. De zaak dreigt daardoor meer vertraging op te lopen. Deze maand twee jaar geleden deed longkankerpatiënte Anne Marie van Veen als eerste aangifte tegen de tabaksindustrie, onder meer voor zware mishandeling. Daarna volgden tientallen andere personen en instanties, veelal uit de medische wereld.

Na anderhalf jaar wikken en wegen besloot justitie in februari af te zien van vervolging en startten de aangevers nog diezelfde dag een artikel 12-procedure. Bénédicte Ficq is sowieso niet van plan met Wabeke die artikel-12-procedure in te gaan. "Als hij niet zelf opstapt, zullen we hem wraken," zegt Ficq.

Vooroordelen
Door een rechter te wraken kan een partij in een bepaalde zaak waarin vooringenomenheid van een rechter wordt vermoed, die rechter laten vervangen. "Als hij zich niet zelf terugtrekt, zullen we dat wel moeten doen," zegt Ficq.

"Van iemand die er privé zo één op één het standpunt van het Openbaar Ministerie op nahoudt, kunnen wij geen objectiviteit meer verwachten. Dit is ontzettend jammer, wij waren helemaal klaar voor deze zaak en dit houdt de boel alleen maar op. Bovendien toont het maar weer aan hoe ontzettend moeilijk het is in deze zaak om tegen vooroordelen te vechten."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden