Plus

Andere koers voor PvdA'er Jacques Monasch: 'Ze kennen me nog op de Cuyp'

Hij is de rebel in de strijd om het PvdA-lijsttrekkerschap: Jacques Monasch. Hij hoopt zijn partij wakker te schudden. Hij wil minder Europa, minder hoofddoeken en minder arrogantie bij links. 'Het zal best even auw doen.'

Kandidaat-lijsttrekker Jacques Monasch Beeld Marco De Swart

De PvdA presenteert maandag het nieuwe verkiezingsprogramma, maar Jacques Monasch heeft geen idee wat erin staat. Dat is vreemd, want misschien wordt hij wel de lijsttrekker van de partij.

De leden stemmen daar pas volgende maand over. Nog gekker: zijn belangrijkste tegenstrevers Diederik Samsom en Lodewijk Asscher hebben wél invloed op het program gehad.

Het is voor PvdA-Kamerlid Monasch (54) het zoveelste voorbeeld van 'matchfixing' bij de lijsttrekkersverkiezing. Het partijbestuur heeft de procedure in zijn ogen ontworpen voor partijleider Samsom en vicepremier Asscher.

"Als ik win, zal het verkiezingsprogramma zo nodig herschreven moeten worden. Het programma moet passen bij de lijsttrekker, net als de kandidatenlijst," dreigt de oud-ondernemer uit Sneek.

U bent zeer kritisch. Beschadigt u de partij niet op deze manier?
"Het zal best even auw doen. Maar drie jaar lang negen zetels in de peilingen, de PvdA weggevaagd in gemeente- en provinciebesturen en 10.000 leden kwijt - dat beschadigt de PvdA. Ik wil dat keren. Dat kan alleen maar door mensen wakker te schudden."

U besloot uzelf kandidaat te stellen, nadat ­premier Rutte en Samsom excuses hadden aangeboden.
"Het was zo doorzichtig, een half jaar voor de verkiezingen even sorry zeggen zonder het te menen. Samsom zei dat hij de fractie had verwaarloosd, maar dat heeft hij bewust gedaan. We hebben intern zo vaak gezegd dat het anders moest."

"Er is te veel controle in de fractie. Kamerleden kunnen niet met hun eigen voorstellen komen, Zijlstra en Samsom stemmen alles af met Rutte en Asscher. En dan nu in de krant zeggen dat je de fractie hebt verwaarloosd, zonder het met ons te bespreken. Toen is het bij mij gaan groeien: dit is niet de politiek die ik voorsta, waar ik bij wil horen."

Mede dankzij Samsoms controle is het kabinet wel overeind gebleven.
"Dat is ook wat waard. Maar we hadden betere besluiten moeten nemen. Zo hadden we direct slechte verpleeghuizen onder curatele moeten stellen, om ze op orde te brengen. Je mag nooit dralen met ouderen in zo'n kwetsbare positie. En dat is dus al jaren gaande, we praten er nog steeds over."

Kun je dat Samsom verwijten?
"Ik heb het zelf in de fractie voorgesteld en de meeste mensen waren het met me eens en toch gebeurt het niet. Den Haag zit te veel in een bestuurlijk denken. Wij financieren als belastingbetaler die verpleegtehuizen, maar kunnen niet aangeven hoeveel verpleegsters er moeten werken."

Monasch: 'Wij zijn de zeggenschap over elementaire zaken kwijtgeraakt' Beeld Marco de Swart

"Wij zijn de zeggenschap over elementaire zaken kwijtgeraakt, dat voelen mensen ook bij grote roc's en Europa. We moeten in Den Haag de normen van de beschaving bepalen."

Waarom bent u een betere lijsttrekker dan ­Asscher?
"Ik ga direct op de problemen af. Ik spreek veel met ondernemers, die allemaal mensen in ­vaste dienst willen nemen. Maar door die
Wet Werk en Zekerheid en door de loondoor­betaling bij ziekte zijn ze heel onzeker geworden. De ­risico's zijn te groot. Ik zou zeggen: ga zo snel mogelijk weer om de tafel. Maak een ­sociaal akkoord 2.0. Als je je oor te luisteren legt, kun je niet anders."

U vindt links 'stuitend arrogant' geworden.
"Als het gaat over Europa of de Brexit, wordt iedereen die anders denkt, weggezet als schreeuwer, laagopgeleid, iemand die het niet snapt. Terwijl dat vroeger onze achterban was. Dat komt omdat de PvdA in de top wordt bevolkt door hoogopgeleiden, die bevriend zijn met ambtenaren en diplomaten."

U bent zelf toch ook hoogopgeleid, met uw mastergraad in politieke economie?
"Ja, maar ik heb altijd mensen opgezocht. Toen ik in de jaren negentig in De Pijp werkte, vroeg ik in mijn partij: wie praat hier met de marktkooplui van de Albert Cuyp? 'Met die fascisten praten we niet,' kreeg ik te horen. Terwijl die markt de motor van de wijk is."

"Dat bestuurlijke dedain tref ik nog steeds aan. Ik ben gewoon met ze gaan praten, vraag maar na, ze kennen me nog steeds op de Albert Cuyp."

Lost een bindend referendum iets op?
"Ik ben voor een referendum,waarbij je uit drie opties kunt kiezen. Bijvoorbeeld: doorgaan met Europa, het huidige Europa veranderen of een Nexit. Als een van de drie geen meerderheid heeft, ga je met de twee grootste uitkomsten door en houd je nog een keer een referendum. Zo organiseer je betrokkenheid. Nu sluiten we ons af voor kritiek en gaan gewoon door met Brussel groter maken. Mensen willen dat niet."

Wat moet er dan gebeuren?
"Het vrije verkeer moet aan banden worden gelegd. Het is een geloofsartikel geworden, maar Nederlandse bouwvakkers zijn de dupe. Duitsland wilde op een gegeven moment dat een Bulgaarse truckchauffeur op Duitse bodem het Duitse minimumloon kreeg betaald. De Europese Commissie heeft ze berispt, krankzinnig."

U vindt de PvdA te soft over integratie.
"Er kan nog wel een tandje bij ja. Als integratie je lief is, moet je de lange arm van Ankara een halt toeroepen. In Nederland is geen plaats voor Diyanet (Turkse staatsinstelling die imams betaalt voor 150 moskeeën in Nederland, red.)."

"Kerken moeten zichzelf toch ook bedruipen? We moeten duidelijke morele grenzen aangeven. Zeggen wat de normen zijn. De boerkini en de hoofddoek: dat is een vorm van onderdrukking van vrouwen."

Hoe denkt u over vluchtelingen?
"Als beschaafd land moeten we echte vluch­telingen opvangen en meteen helpen met de taal en een baan zoeken. Maar we moeten duidelijk maken dat mensen uit veilige landen hier geen kans maken. Je zal verscherpte grenscontroles moeten doen. En als je toch hier met een Albanees paspoort komt, moet je met het volgende vliegtuig terug. Als je de deur open­zet voor iedereen, is de verzorgingsstaat onhoudbaar."

Lees ook: PvdA-top krijgt gewenste strijd om het lijsttrekkerschap [+]
En: Monasch wil Van der Laan of Aboutaleb als premier

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden