Plus

Amsterdamse student: 'Weekday heeft mijn idee gestolen'

De Amsterdamse student Boy Bastiaan Schut (24) ontwierp als afstudeerproject een lijn met veilige seksspeeltjes. Een jaar later zag hij zijn producten in de winkel liggen, maar een vergoeding of erkenning kreeg hij niet.

De productlijn van Schut: alles is strak en minimalistisch vormgegeven. Beeld Boy Bastiaan Schut

De producten die Boy Bastiaan Schut ontwierp voor zijn afstudeerproject aan het Amsterdam Fashion Institute (Amfi) zijn nu verkrijgbaar bij Weekday, dochterbedrijf van H&M en kledingwalhalla voor jongvolwassenen. "Je zou denken: dat is een enorme mijlpaal," zegt Schut. "Maar ze hebben mijn ideeën gestolen."

Voor zijn afstudeerproject aan de Amfi deed Schut onderzoek naar de seksuele gezondheid van millennials. "Die generatie experimenteert het meest op seksueel gebied."

Tegelijkertijd stijgt het aantal seksueel overdraagbare aandoeningen, blijkt uit cijfers van het RIVM. "Ik wilde die twee bevindingen bij elkaar brengen en veilige experimentele seksproducten ontwerpen voor millennials." Weekday leek hem het perfecte verkooppunt, 'omdat juist die winkel zich profileert als een merk dat zich bekommert om jongvolwassenen'.

Jurist ingeschakeld
Schut maakte een productlijn met condooms, dams - een latex lapje voor veilige orale seks - glijmiddel, een anaaldouche en een dildo; allemaal strak en minimalistisch vormgegeven.

De prototypes presenteerde de 24-jarige in een bundel waarin hij ook het verhaal achter zijn 'sex essentials' uiteenzet. "Ik heb letterlijk mijn laatste euro in het project geïnvesteerd."

Het resultaat was goed genoeg om af te studeren en Schut wist ook de aandacht van Weekday te trekken, blijkt uit mails. "Ik werd op de hoogte gehouden via de Amsterdamse filiaalmanager, maar ineens stopte dat."

"Het laatste wat ik heb gehoord is dat de creatief directeur en algemeen manager mijn werk zouden bespreken. Daarna hoorde ik niets. Geen goedkeuring, geen bericht over respijt, zelfs geen afkeuring."

Vorige week was Schut in Weekday. "Daar zag ik mijn producten liggen. Het werd me zwart voor ogen. Een medewerker vroeg of ze me kon helpen en het enige wat ik kon zeggen, was: 'Dit is mijn afstudeerproject. Dit heb ik gemaakt.' Schut zocht hulp bij een jurist. "Die schatte mijn kansen tegen zo'n groot bedrijf verwaarloosbaar."

Een idee op zichzelf is niet beschermd," zegt Marlies Wiegerinck, intellectueel eigendom advocaat bij Arnold & Siedsma (niet de geraadpleegde jurist). "Het gaat, simpel gezegd, om de concrete uitwerking daarvan."

De prototypes van Schut zouden wellicht beschermd kunnen worden door het zogenoemde modelrecht 'en vermoedelijk rust er ook auteursrecht op zijn ontwerpen'.

"Het mooie is: je hoeft je nergens aan te melden voor auteursrechtelijke bescherming. Maar de keerzijde daarvan is dat je in een moeilijke discussie terecht kan komen waarin je moet aantonen dat het jouw uitgewerkte idee is waarmee een ander pronkt."

Hoewel het niet gezegd is dat de oud-student met lege handen staat, 'kan het wel een moeilijke positie zijn als er vooraf geen contractuele afspraken zijn gemaakt'.

Les in intellectueel eigendom
Volgens de advocaat is van belang dat er goed wordt bijgehouden wanneer iets is ge­creëerd. Want als een idee is omgezet in iets concreets waarop auteursrecht rust, is de maker in kwestie de rechthebbende. Die moet dan wel weten wat zijn rechten zijn."

Wiegerinck is daarom groot voorstander van lessen in ondernemerschap en intellectueel eigendom op scholen - een vak dat Schut nooit kreeg op het Amfi.

"Hoe dan ook: het is schandalig dat grote bedrijven hun macht misbruiken en stelen van beginnende ontwerpers," zegt Schut.

"Het is al lastig om als modeontwerper naam te maken. Ik - en ik weet dat veel beginnende ontwerpers hetzelfde denken - wil overigens helemaal geen geld. Nee, ik wil enkel erkenning voor mijn ideeën."

Weekday: geen invloed op dit product

Weekday zegt in een reactie dat seksuele gezondheid en rechten dicht bij hun kernwaarden liggen.

'In 2014 zijn we al begonnen met het aanbieden van intieme producten voor onze doelgroep.'

Hoewel de winkelketen in een mailwisseling expliciet heeft benoemd dat de producten van Schut indruk hebben gemaakt en als inspiratie hebben gefungeerd bij interne vergaderingen, zegt het merk geen invloed te hebben gehad op het ontwerp van de seksspeeltjes die nu in de winkel liggen: deze zijn volgens Weekday afkomstig van een extern - eveneens Zweeds - bedrijf.

Er is inmiddels telefonisch contact geweest tussen Boy Bastiaan Schut en Weekday. Schut zegt dat gesprek als 'zeer intimiderend' te hebben ervaren.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden