Amsterdamse regio stapt in productie van waterstof

Tata Steel, chemiebedrijf Nouryon en de Amsterdamse haven onderzoeken de haalbaarheid van een elektrolysefabriek.

Amsterdamse havenBeeld anp

De Amsterdamse regio moet zo het centrum worden van de productie van waterstof uit duurzame energie - groene stroom, opgewekt door windmolens op zee.

Dat voornemen hebben Tata Steel, Nouryon en het Amsterdamse havenbedrijf woensdag uitgesproken. De fabriek, bij de hoogovens van Tata Steel in IJmuiden, zal water splitsen tot waterstof en zuurstof. De benodigde elektriciteit moet komen van de windparken die gepland staan in de Noordzee.

In 2021 wordt bekeken of de fabriek haalbaar is. Gemikt wordt op een fabriek voor 15.000 ton waterstof per jaar, genoeg om de uitstoot van 40.000 huishoudens te besparen. Maar Tata Steel, Nouryon en de haven spreken nu al de ambitie uit om de productie snel op te voeren als de techniek daar rijp voor blijkt.

Rookgassen
Nouryon, de nieuwe naam van de afgesplitste chemietak van AkzoNobel, buigt zich over de bouw van de fabriek. Nouryon past al op grote schaal elektrolyse toe, al gaat het daarbij nauwelijks om de elektrolyse van water.

Samen met Tata Steel worden de mogelijkheden onderzocht om de rookgassen uit de staalproductie te gebruiken als grondstof in de chemie.

Tata kondigde eerder al aan een proeffabriek te bouwen samen met chemieconcern Dow. Koolmonoxide uit de schoorsteen van Tata vormt zich met waterstof tot een gasmengsel waaruit Dow plastics kan maken.

Bij de productie van waterstof komt ook zuurstof vrij die Tata in de verdere toekomst dan weer hoopt te gebruiken om staal te produceren met stukken minder broeikasgassen, maar dan hebben we het over de periode voorbij 2030.

Schone brandstof
Het havenbedrijf neemt de infrastructuur voor waterstof voor zijn rekening. Havendirecteur Koen Overtoom hoopt meer industrie te vergroenen. Verder denkt hij aan de productie van synthetische kerosine -vliegtuigbrandstof uit met duurzame elektriciteit geproduceerde waterstof.

Maar hij ziet ook een rol voor waterstof in de stad, als schone brandstof voor zwaar transport, misschien zelfs voor de verwarming van de grachtengordel, als blijkt dat de stokoude woningen daar door hun gebrekkige isolatie echt niet anders warm te krijgen zijn.

Zonder duurzaam geproduceerde waterstof houdt Nouryondirecteur Knut Schwalenberg het niet voor mogelijk om de Nederlandse CO2-uitstoot in 2050 bijna op nul te krijgen, zoals afgesproken na het klimaatakkoord van Parijs.

Maar er zijn nog grote onzekerheden over de elektrolysetechniek, benadrukt Nouryon. Vandaar dat eerst een haalbaarheidsstudie wordt gedaan.

De aankondiging daarvan kan niet los worden gezien van de gesprekken die zijn gevoerd over een Klimaatakkoord. De industrie lag daarin stevig overhoop met de milieubeweging omdat onder meer Tata tot 2030 zwaar inzet op ondergrondse opslag van CO2, het zogeheten CCS.

Als het lukt op grote schaal over te gaan op duurzame waterstof wordt CCS rond 2050 overbodig, belooft Theo Henrar, directeur van Tata Steel Nederland.

Steuntje in de rug
Vorige week kreeg de industrie van klimaatminister Eric Wiebes nul op het rekest bij het verzoek om overheidssteun voor de investeringen die nodig zijn voor de overgang op duurzame energie.

Met het plan voor de elektrolysefabriek in de hand leggen Tata en Nouryon het verzoek om 'garanties' van de overheid voor de 'onrendabele top' toch weer op tafel. Henrar: "Bovenop de miljarden die bedrijven zelf al in research steken, kunnen we een steuntje in de rug gebruiken. Dat gebeurt in andere landen ook."

Nouryon benadrukt ook de kansen om de elektrolysetechniek te gelde te maken over de grens en zo meteen de CO2-uitstoot wereldwijd terug te dringen. "Je wilt toch koploper zijn in een technologie die het CO2-probleem oplost?" zegt Nouryontopman Knut Schwalenberg. "De zonnepanelen komen nu niet uit Nederland, de windmolens ook niet meer."

Tip Het Parool

Heb je een nieuwstip of nieuwsfoto? Voeg ons toe op Whatsapp. Liever mailen of anoniem tippen? Bekijk hier hoe dat kan.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden