Amsterdamse organisatie krijgt Staat op de knieën over broeikasuitstoot

Nederland moet de uitstoot van CO2 snel verder terugdringen, een stuk sneller dan de politiek wil. Dat heeft de rechter vanmorgen besloten in een zaak die tegen de staat was aangespannen door de Amsterdamse milieuorganisatie Urgenda.

null Beeld anp
Beeld anp

Eind 2020 moet de Nederlandse uitstoot van broeikasgas CO2 ten minste 25 procent lager uitkomen dan in 1990. Dit heeft de Haagse rechtbank vanmorgen aan de staat bevolen. Op dit moment koerst Nederland volgens de rechter af op niet meer dan 17 procent CO2-reductie.

Daarmee werden milieuorganisatie Urgenda en de 886 sympathisanten die de aanklacht tegen de staat hadden ondertekend, aan alle kanten in het gelijk gesteld. Dat was ook voor de aanklagers een verrassing, die in de rechtszaal met gejuich werd begroet.

Gevaarlijke klimaatverandering
Alom werd verwacht dat de rechter ervoor zou terugschrikken plaats te nemen op de stoel van de politiek. Maar de rechter ging in veel opzichten mee in de eisen van Urgenda.

Zo beaamde de rechter dat binnen enkele tientallen jaren een gevaarlijke klimaatverandering ontstaat als de CO2-uitstoot niet snel wordt teruggedrongen. De overheid moet burgers hiertegen beschermen, oordeelde de rechter.

De rechtbank erkende wel dat gekozen volksvertegenwoordigers het beleid moeten bepalen, maar noemde dat ook geen beslissend tegenargument: hoe groter de urgentie, des te kleiner de beleidsvrijheid.

In internationale verdragen heeft Nederland de noodzaak om de CO2-uitstoot terug te dringen ook altijd erkend. Dat geeft de politiek echter niet de vrijheid om alle kaarten op Europees beleid te zetten.

Scheiding
Nederland kan zich er volgens de rechter ook niet achter verschuilen dat andere landen de doelstellingen niet halen. De rechter ging ook niet mee in het verweer van de staat dat Nederland als klein land maar een beperkte bijdrage levert aan de klimaatverandering. Ook zijn de kosten van extra milieumaatregelen ter beperking van de CO2-uitstoot volgens de rechter niet onmogelijk of onredelijk.

De scheiding tussen de politiek en de rechterlijke macht maakte alleen dat de rechtbank het bevel aan de staat temperde. Waar Urgenda tot 40 procent minder CO2-uitstoot eiste per 2020, hield de rechter het op 25 procent.

De rechter erkende dat het uiteindelijk aan de politiek is om de maatregelen te kiezen die de teruggang met 25 procent mogelijk maken. De keuze van het klimaatbeleid, vooral meer duurzame energie, heeft meteen gevolgen voor de staatskas en andere beleidsterreinen en alleen de politiek kan die volledig overzien.

'De staat is nu aan zet,' concludeert Urgendadirecteur Marjan Minnesma na de uitspraak. 'De duurzame oplossingen liggen gelukkig voor het oprapen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden