Update

Amsterdam doet niets tegen plannen woningcorporatie

Amsterdam gaat niets doen tegen de plannen van woningcorporatie De Key voor verkoop van woningen van kunstenaars en creatieven. De stad heeft zelf subsidies in de huizen zitten, maar kan daar juridisch gezien vrijwel geen rechten aan ontlenen.

null Beeld Marc Driessen
Beeld Marc Driessen

Dit meldde wethouder Laurens Ivens (SP) van Wonen deze week in een vergadering met gemeenteraadsleden. De Key probeert op twee plekken in de stad gebruikers van kunstnaarswoningen en 'creatieve broedplaatsen' te lozen. De corporatie wil de huizen en ateliers verkopen. Ivens kan dat, zegt hij, niet voorkomen.

De ene plek betreft het Slangenpand, de "culturele hotspot' in de voormalige Tabakspanden aan de Spuistraat. De Key laat de diverse gebruikers van de Tabakspanden, huurders, krakers, en bedrijven, vanaf 18 maart zo snel mogelijk ontruimen.

Eigen verkoop
Het tweede object betreft de atelierwoningen aan de Zomerdijkstraat in Zuid. De bewoners van het Slangenpand voelen zich zodanig in de kou staan dat zij bij wijze van ludieke actie zelf hun eigen appartementen gaan verkopen, nog voor dat De Key dat doet. Zij kunnen dat niet doen omdat het pand niet van hen is. Maar, stellen de bewoners, wat De Key doet is ontruimen voor leegstand en dat mag ook niet.

'Makelaar Tabak' houdt namens de bewoners vanmiddag kijkdagen met rondleidingen voor potentiële kopers en belangstellenden. Ook wordt er een expositie geopend, en organiseert de makelaar een 'persconferentie'.

De Tabakspanden kwamen in 2008 in handen van De Key. Op aandringen van de toenmalige stadsdeelraad overlegden de ambtenaren met de bewoners, kunstenaarscollectieven en De Key over de vorming van een kunstpaleis. Deelraadsleden waren razend enthousiast. Daarna gooide de kredietcrisis roet in het eten. In 2012 sloot De Key een convenant met het stadsdeel Centrum. Dat reserveerde negen ton om het Slangenpand als broedplaats te kunnen behouden.

Strippen en doorverkopen
De Key probeert sinds 2011 alle gebruikers van de Tabakspanden uit de gebouwen te krijgen. Dat gebeurt steeds met als argument 'dringend eigen gebruik'. Als de gebouwen leeg zijn kan de nieuwbouw beginnen, stelt De Key. Elenoor Bakker, film- en theatermaker, zei echter tegen gemeenteraadsleden dat De Key helemaal niet gaat bouwen. Het doel is 'strippen en doorverkopen'. Dat zou een advocaat van De Key volgens Bakker recent openlijk hebben gezegd tegen schilder en fotograaf Peter Klashorst, die ook als huurder in de Tabakspanden zit. De verhuurder van de garage in de Tabakspanden zegt eveneens dat De Key dat in rechtszaken heeft erkend. Volgens hem wil De Key alleen ontruimen en 'cashen'.

Renovatie
'Maar dat klopt niet,' zegt woordvoerder Manou Hebben van De Key desgevraagd tegen Het Parool. 'Het pand waar Klashorst in zit wordt als afgesproken opgeknapt en gerenoveerd, en verkocht als koopwoningen.' Op de vraag of De Key zelf renoveert zegt ze: 'Dat is allemaal onderdeel van de aanbesteding. 'Bewoner Bakker ziet in alle uitspraken van De Key steeds een bevestiging van wat er in de rechtszaal werd gezegd: 'Als De Key niet bouwt of verbouwt, maar de panden stript en doorverkoopt, is ontruimen helemaal niet nodig. Want dan komt er een nieuwe eigenaar. Die moet opnieuw bouwplannen indienden en vergunningen aanvragen. Dat duurt jaren. Het gebouw komt door de ontruiming gewoonweg leeg te staan.'

Ontruimen voor leegstand valt volgens Bakker niet te rijmen met de Amsterdamse traditie. Zij vroeg de wethouder waarom de gemeente zich niet beroept op het convenant met stadsdeel Centrum. De Key had volgens het convenant uiterlijk een jaar na het definitief worden van de vergunningen moeten gaan bouwen. De stad kan de corporatie volgens haar nu een boete van twee ton opleggen.

Één gulden
Ivens heeft recent met De Key gesproken, zegt hij, en verklaard dat de corporatie zich aan het convenant hout. Er zal dus gebouwd worden, zo is de wethouder voorgehouden. Iets soortgelijks speelt bij woning in Amsterdam Zuid aan Zomerdijkstraat. Daar staat een pand uit 1935 dat speciaal voor kunstenaars werd gebouwd met extra grote deuren en ramen op het noorderlicht. Er zat ook al bijna een eeuw lang een bestemmingsplan op het complex, dat voorschreef dat het atelierwoningen voor kunstenaars moesten blijven. De gemeente verkocht het pand in 1990 voor een symbolisch bedrag - bewoners vermoeden dat het voor één gulden was - aan De Key. Het stadsdeel Zuid haalde de bestemming 'atelierwoning' er in de vorige collegeperiode af en sindsdien houdt De Key er uitverkoop.

Volgens de bewoners kan Amsterdam hier een 'broedplaats avant la lettre' relatief behouden, bijvoorbeeld door er wat geld in te steken dat gereserveerd was voor nieuwe broedplaatsen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden