Plus

Amerikaan Warren Gregory zet de bloemetjes buiten

Sinds dit voorjaar duiken uitbundig versierde fietsen op in het straatbeeld, meestal in groepjes geparkeerd op een plein of brug. Het is het werk van Amerikaan Warren Gregory (48),
de flower bike man, die ze neerzet voordat de stad ontwaakt. 'Elk lachend gezicht is winst.'

Flower bike man Warren Gregory en Michelle. 'Het liefst plaats ik de fietsen waar negativiteit moet worden gecompenseerd' Beeld Renate Beense

Ooit dreef de economie van Tarpon Springs, een dorp in de Amerikaanse staat Florida, op de spons. Daar kwam halverwege de vorige eeuw een einde aan: een invasie van rode algen decimeerde het aantal sponsdieren. Niet veel later werd de synthetische spons populair en konden de uit Griekenland geëmigreerde sponsduikers op zoek naar ander werk.

Het pittoreske dorp aan de Golf van Mexico werd een toeristenbestemming, maar de spons bleef het symbool. In de oude haven, waar souvenirwinkels vol sponzen restaurants als Mykonos en Taste of Greece afwisselen, staat daarom een volledig met sponzen versierde fiets.

Maar we lopen op de zaken vooruit.

Flower bike
Dit verhaal begint namelijk in Amsterdam, de plek waar de flower bike - de bloemfiets - volgens Warren Gregory, uit Tarpon Springs, zijn oorsprong heeft. "Kapotte fietsen liet men hier van oudsher tegen een muur staan, waarna ze werden overgenomen door de natuur.

De bloemen groeiden vanzelf tussen de spaken. Tegenwoordig worden zelfs nepfietsen geproduceerd, met als enige doel er bloempotten in te kunnen zetten. It's a common thing
in America."

Warren zit met zijn vrouw Michelle op een terras op het Javaplein in Oost. Een paar minuten eerder waren de Amerikanen komen aanfietsen op een tandem, versierd met felgroene en blauwe nepbloemen. Het is zijn nieuwste creatie, zegt Warren. Er zit een tijdschakelaar ingebouwd, zodat het frame 's nachts door tientallen lampjes wordt verlicht.

In 2004 waren Warren en Michelle (40) voor het eerst in Amsterdam. Zaten ze op een bankje langs het Singel, op de plek waar de rondvaartboten draaien. "Wat zou het mooi zijn als we hier op een dag konden wonen," zei Michelle.

Glimlach
Vijf maanden later waren ze terug en namen ze hun intrek op een kajuitboot in het Noordhollandsch Kanaal. Werk hadden ze niet, verblijfspapieren evenmin. Dat was geen probleem.

Over illegaal verblijvende Amerikanen maakt de immigratiedienst zich niet echt druk. Bovendien was er een beetje geld: Warren heeft ooit zijn rug gebroken, raakte daardoor arbeidsongeschikt en heeft een pensioen van 1000 dollar per maand.

Warren heeft nog steeds de blik van een buitenstaander, die niet anders dan lovend over de stad kan praten. Over de Amsterdamse glimlach, bijvoorbeeld. "Naar wie je hier ook lacht, je krijgt een lach terug. In Amerika is dat een vreemde, vragende blik. Mensen vragen zich af waarom je in hemelsnaam naar ze lacht."

Of neem de politie. Hij schrok zich laatst rot, toen twee agenten 's avonds laat op hem af kwamen lopen. De spanning schoot meteen in zijn lijf. "Bleek dat ze me alleen even wilden complimenteren met mijn fiets."

Warren valt even stil, bijt op zijn onderlip. "Dat ging in Tarpon Springs wel anders." Daarover later meer.

Zuivelafdeling
In 2010 eindigde hun avontuur in Amsterdam vroegtijdig, omdat Michelle last kreeg van epilepsieaanvallen. Ze besloten terug te gaan naar Tarpon Springs, het dorp waar ze twintig jaar geleden verliefd werden. Hij was er manager in een supermarkt, zij werkte daar op de zuivelafdeling.

Hun minimalistische Amsterdamse levensstijl zetten ze daar voort: ze namen hun intrek op een boot en verplaatsten zich uitsluitend per fiets door het dorp, waar ongeveer 25.000 mensen wonen.

Warren: "Ik had een nieuwe, dure Union meegenomen uit Amsterdam."
Michelle: "Het zadel en de handvatten waren zelfs van leer."

Op de boot bij de Oostelijke Eilanden ervaren Warren en Michelle vrijheid Beeld Renate Beense

Warren: "Alleen bleef ik de man met de lange haren en een grote grijze baard (en felgekleurde Pink Floydshirts, red.) die op een boot woonde en geen auto had. Ik werd met de nek aangekeken, ze dachten dat ik een dakloze was. Quite disturbing."

Naar wie Warren in Tarpon Springs ook lachte, het was tevergeefs. Dat veranderde dankzij de bloemen, zegt Warren. Toen hij op een dag Michelle op haar werk bezocht - ze kreeg weer een baan in een supermarkt - raakte hij aan de praat met een Chinese vrouw. "Ze verkocht bloemen van zijde. En voor 15 dollar wilde ze mijn hele fiets er wel mee versieren."

Broodkruimels
In de weken die volgden, merkte Warren, rijdend op zijn bloemfiets, dat hij steeds vaker werd herkend. "Mensen begonnen naar me te lachen, soms zwaaiden ze zelfs. "

Warren Gregory had, zoals hij het noemt, een public smile generator
gecreëerd.

Voor Michelle maakte hij daarna ook zo'n fiets. Hij kocht wat oude fietsen en maakte er nog een paar, om zijn vrouw te helpen; onderweg naar haar werk raakte ze de weg nog weleens kwijt. "Dus zette ik wat bloemfietsen langs de route, als een soort broodkruimels. Al snel belden mensen mij: ik wil ook zo'n fiets voor de deur."

In totaal maakte hij in de jaren meer dan tweehonderd bloemfietsen, schat hij. Overal in Tarpon Springs waren ze te vinden. De fietsen werden steeds kleurrijker, uitbundiger en geavanceerder door de accu's, lichtjes en timer.

Warren voelde zich vereerd toen hij voor het jaarlijkse dorpsfeest werd gevraagd om een sponsfiets te maken, nog niet wetende dat de sfeer in het dorp snel zou omslaan en een van de duisterste periodes uit zijn leven zou aanbreken.

Duister beeld
Het is niet helemaal duidelijk hoe het zo verschrikkelijk kon misgaan tussen de Gregory's en Tarpons Springs. Het TSPD - Tarpon Springs Police Department - reageert niet op vragen erover. De rechtszaak is gestrand vanwege procedurele redenen en nooit inhoudelijk behandeld.

Volgens Warren hoorde hij voor het eerst dat er iets was van een prostituee die hij tegenkwam in een weed house in Tarpon Springs: er zou een politieagent zijn die het op hem en zijn fietsen had ge­munt. Niet veel later werd hij aangesproken door een agent: de bloemfietsen moesten weg. Hij weigerde, waarna het hinderlijk achtervolgen, volgens hem, begon.

Warren schetst een duister beeld van corrupte agenten en een reeks aan bizarre incidenten. Toen hij eens een dief betrapte, werd Warren met pepperspray bespoten, waarna hij zijn .22-kaliber-geweer pakte en de dief onder schot hield tot de politie kwam. Vervolgens werd niet de dief, maar Warren gearresteerd, vanwege illegaal wapenbezit.

Wapenvergunning
Een uur later was hij op vrije voeten, want hij had een wapenvergunning. Een ruime week later viel de politie zijn huis binnen en werd hij opnieuw gearresteerd vanwege wapenbezit. Weer werd hij snel vrijgelaten - de politie had nog steeds geen zaak - maar op dat moment had Michelle al een epilepsieaanval gekregen van alle spanning door de inval.

Dit keer besloot Warren de agent aan te klagen. Over de periode daarna, waar volgens hem de intimidaties en het geweld alleen maar erger werden, kan hij niet vertellen zonder emotioneel te worden.

Op een dag voelde het voor voor hem alsof hij de loterij had gewonnen: hij werd op zijn bloemfiets aangereden door een onoplettende automobilist. De pijn was immens.

Hij herinnert zich hoe zijn nagels van zijn vingers werden getrokken, terwijl hij probeerde te voorkomen dat de auto hem over het wegdek sleepte. Wat hij zich ook herinnert: dat hij tijdens ongeluk besefte dat als hij dit zou overleven, hij een zak geld zou krijgen waarmee ze weg konden uit Tarpon Springs.

Lach op hun gezicht
Die zak geld werd 15.000 euro. Zodra Warren was hersteld van een nekoperatie boekten ze een enkeltje Amsterdam, verscheepten ze hun fietsen in een container en kochten ze hier een kajuitboot.

Warren Gregory's missie is om zo veel mogelijk mensen in aanraking te laten komen met zijn public smile generator Beeld Renate Beense
'Hier zijn mijn fietsen niet echt nodig; hier lacht iedereen al' Beeld Renate Beense

Dat was dit voorjaar. Nu zit Warren op het terras op het Javaplein te genieten van toeristen die foto's maken van zijn fietsen. "Dit is waar je het voor doet, kijk die lach op hun gezicht."

Buurtbewoner Wahid, dagelijks op het Javaplein met zijn eigen met knuffels en slingers versierde fietsen, vindt het 'helemaal geweldig'. "Dit is het mooiste plein van alle wereldsteden. Ik heb nog vijf fietsen thuis, die ga ik hier ook bijzetten, als hij ze nog even laat staan."

Dat is Warren niet van plan. Om de paar dagen gaat hij 's ochtends vroeg, voor de stad ontwaakt, op pad om die fietsen op een nieuwe plek te parkeren. Oude fietsen, die hij zelf koopt, niet met het doel erop te fietsen, maar om ze tentoon te stellen. Ze moeten verrassen. Dat mensen wakker worden en er opeens een stuk of acht bloemfietsen staan.

Vrijheid
Het liefst plaatst hij ze op plekken waar 'de negativiteit moet worden gecompenseerd'. Zo hoorde hij laatst in coffeeshop The Stud, in de Molukkenstraat, over de tabakszaak vroeger op die plek en de overval in 1993 waarbij sigarenhandelaar André Hartman werd vermoord. Warren zette meteen een bloemfiets voor de deur.

Op de boot, die al een paar maanden ligt afgemeerd bij de Oostelijke Eilanden, vertellen Warren en Michelle dat ze eigenlijk terug zijn bij af.

Zonder werk, zonder verblijfspapieren en levend op de 1000 dollar pensioen van Warren. Maar hier zijn ze gelukkig en ervaren ze vrijheid. Bovendien: de medicijnen waar Michelle in de VS elke maand ruim 300 euro aan kwijt was, kosten hier maar 8 euro.

Warren Gregory heeft nog steeds de blik van een buitenstaander, die niet anders dan lovend over de stad kan praten Beeld Renate Beense

Aan de kleine eettafel in de krappe kajuit vallen twee dingen op. Allereerst: Pink Floyd. Er zijn posters, er is een asbak en de kat heet Lucifer Sam. "Pink Floyd is mijn levensstijl," zegt Warren, Pink Floyd-tatoeage op zijn bovenarm.

Dan is er de spons. Het raam van de boot is ermee versierd, onder de bank liggen er nog tweehonderd verborgen - een aandenken aan Tarpon Springs, het dorp dat ze ondanks al het gedoe nog koesteren: het is de plek waar ze verliefd werden.

Leven bij de dag
De sponspopulatie in het water bij Tarpon Springs heeft zich inmiddels hersteld. Bovendien is de natuurlijke spons aan een opmars bezig, waardoor de sponsindustrie in het dorp weer floreert: een groot deel van de natuurlijke sponzen die wereldwijd worden verkocht, komen uit het gebied.

"Ik heb goede contacten, dus misschien kan ik wel sponzen importeren en hier verkopen," zegt Warren. Het is maar een plannetje, zoals hij er meer heeft. Hij en Michelle leven bij de dag, kunnen altijd ergens anders naartoe varen. De vlinders die hij op elke fiets laat terugkomen zijn zijn symbool, een teken van verandering.

Zijn missie is om zo veel mogelijk mensen in aanraking te laten komen met zijn public smile generator. "Het allermooiste is als ik op mijn bloemfiets zit en iemand met een chagrijnige frons me tegemoet rijdt. Dan zie je de verandering. Dat door jouw toedoen een niet-lachend gezicht transformeert naar een lachend gezicht, dat is het mooiste wat er is."

Amsterdam heeft zijn fietsen niet echt nodig, zegt Warren. Hier lacht iedereen al. Hij droomt ervan op een Europese tour te gaan, langs de plekken waar aanslagen zijn geweest. Misschien dat zijn fietsen in Brussel, Parijs of Londen kunnen helpen om de negatieve energie weg te jagen.

Sponsfiets
Ze zien wel. Voorlopig is hij nog druk genoeg met zijn fietsen hier. Zijn nieuwste model, de tandem, moet nog worden gefinetuned. Hij wil misschien eens een nieuwe sponsfiets maken.

Bovendien moeten de fietsen geregeld worden gerepareerd. Soms verdwijnen er bloemen, andere keren is de schade groter en moet de fiets worden aangepakt.

Dat maakt hem niets uit. "Als mensen de fiets slopen omdat ze het leuk vinden, en daarbij dus plezier hebben gehad, win ik alsnog." l

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.