Plus

AMC-gynaecoloog over babysterfte: ‘Ik blijf achter onze werkwijze staan’

AMC-gynaecoloog Wessel Ganzevoort (45) vindt niet dat hij zwangere vrouwen slecht heeft ingelicht over de mogelijke gevaren van Viagragebruik. ‘Mijn deur staat altijd open.’

Wessel Ganzevoort Beeld youtube
Wessel GanzevoortBeeld youtube

De Inspectie en het AMC hebben kritiek op uw onderzoek, dat vorig jaar is gestaakt. Welke kritiek vindt u het ergst?

“Dat is een moeilijke vraag, want we hebben geen grote steken laten vallen. De patiëntenzorg en patiëntveiligheid zijn niet in het geding geweest, aldus de Inspectie. Dat vind ik belangrijk. Wel is vastgesteld dat de administratie van het onderzoek niet helemaal accuraat was. Daarin moet ik de Inspectie gelijk geven. Dat is niet goed te praten. Om die reden zijn de richtlijnen binnen het AMC inmiddels ook aangescherpt.”

De Inspectie concludeert dat de zwangere vrouwen die meededen aan uw onderzoek, niet volledig zijn ingelicht over mogelijke nadelige effecten van Viagra. Het AMC miste in de patiënten­informatie een waarschuwing voor schadelijke effecten. Hoe beoordeelt u dat?

“De bijwerkingen van het middel voor oudere mannen met hart- en vaatproblemen zijn niet relevant voor deze jongere vrouwen, daarom zijn ze niet gemeld in de patiënteninformatie. De Inspectie schrijft weliswaar dat deelnemers vollediger ingelicht hadden kunnen worden, maar ook dat proefpersonen niet onvoldoende zijn geïnformeerd. Ik vind dat de patiënten goed zijn geïnformeerd.”

Nemen patiënten u iets kwalijk?

“Nee, dat geluid heb ik niet gehoord. Maar ik spreek niet alle 216 patiënten die hebben meegedaan. Ik heb alleen contact met de 55 patiënten die in het AMC werden behandeld. Van de artsen in andere ziekenhuizen die meededen aan het onderzoek, hoor ik evenmin dat hun patiënten mij of hen iets kwalijk nemen. Als er vanwege het Inspectierapport en de evaluatie van het AMC deelnemers zijn die met mij willen praten: mijn deur staat altijd open.”

Wat is de wetenschappelijke waarde van uw studie?

“Sildenafil werd door gynaecologen wereldwijd steeds vaker voorgeschreven om de overlevingskans van een slecht groeiende foetus te vergroten. Voor die behandeling was echter geen definitief wetenschappelijk bewijs. Het verstrekken van sildenafil (Viagra, red.) was gestoeld op vroege, veelbelovende onderzoeken en op radeloze patiënten die hun arts om die pillen vroegen. Ik wilde het effect van sildenafil wetenschappelijk onderzoeken. Mijn studie heeft aangetoond dat het middel geen enkel gunstig effect heeft op de groei van de foetus.”

Heeft u aangetoond dat sildenafil (Viagra) schade oplevert aan de foetussen van ­zwangere vrouwen?

“Nee, dat is niet bewezen. Wel is het zo dat er iets vaker een te hoge bloeddruk in de baby­longen werd gezien van de moeders die sil­denafil slikten. Diezelfde aandoening komt echter ook voor bij te vroeg geboren baby’s van moeders die een placebo kregen.”

Wessel Ganzevoort Beeld youtube
Wessel GanzevoortBeeld youtube

“In tegenstelling tot wat we eerder dachten, verklaart de verhoogde bloeddruk in de babylongen niet het verschil tussen de sterfgevallen in de sildenafilgroep (19, red.) en de placebogroep (9, red). In de groep sildenafilgebruikers vonden we twee baby’s die aan verhoogde bloeddruk in de longen zijn overleden, terwijl dat in de placebogroep één keer voorkwam. Die aantallen zijn echter te klein om te bewijzen dat sildenafil schadelijk is.”

“Door de krantenkoppen overal ter wereld zullen er hopelijk weinig gynaecologen zijn die sildenafil nog voorschrijven aan zwangere vrouwen. En vrouwen zelf zullen er zelf niet meer om vragen, vermoed ik.”

In hoeverre is uw wetenschappelijke loopbaan nu bezoedeld?

“Die is niet bezoedeld. Het spreekt voor zich dat de studie niet heeft opgeleverd wat we ­hadden gehoopt. Het is duidelijk geworden dat het voorschrijven van sildenafil voor deze toepassing geen zin heeft, en dat is ook winst.”

“Ik sta nog steeds achter de manier waarop we te werk zijn gegaan. Het was een verstandige keuze om het onderzoek stop te zetten, die goed in het studieprotocol was vastgelegd. Ook sta ik nog steeds achter de manier waarop deelnemers zijn geïnformeerd over de risico’s van sildenafil.” 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden