Plus

'Als het kind denkt dat het wel meeviel, laat dat dan zo'

In het jeugdhonk waar vrijdagavond de schietpartij was, waren ook veel kinderen aanwezig voor een kookles. 'Laat het kind zijn verhaal doen. Ook als het tien keer hetzelfde vertelt.'

Politie-onderzoek na de schietpartij op Wittenburg Beeld anp

Dat zegt Suzanne Smedts, kinder- en jeugdpsycholoog in Amsterdam, die kinderen met acute trauma's behandelt.

Wat voor impact heeft deze gebeurtenis op hen?
"Kinderen kunnen traumatische klachten krijgen. De kinderen die iets hebben gezien, maar ook de kinderen die alleen iets hebben gehoord, of er die avond bij zouden zijn geweest, maar er nu niet waren."

Wat voor klachten ontwikkelen zij?
"Onder andere slaapproblemen, extra angstig zijn, leer- en concentratieproblemen, sneller geïrriteerd zijn en gedragsproblemen. Als die klachten langer dan een maand aanhouden of beperkingen veroorzaken, kan dat wijzen op PTSS, posttraumatische stressstoornis."

"Dat kun je in dit geval goed voorstellen. De nare beelden kunnen steeds terugkomen, in nachtmerries, of ook overdag. Sommige kinderen proberen die dan weg te stoppen."

Welke kinderen overkomt dit?
"Dat is niet te zeggen - het kan iedereen overkomen. Het ene kind stapt er gemakkelijker overheen dan het andere."

"Soms is het zo dat een kind al andere klachten had, en dat dit nu net de druppel is. Maar het ligt er ook aan hoe de omgeving, hun ouders, de school erop reageren."

Wat moeten die doen?
"Veel luisteren. Laat het kind zijn verhaal doen. Ook als hij tien keer hetzelfde vertelt. Maak er ruimte voor in de klas, houd er rekening mee dat een kind opeens kan gaan huilen. Maar ga er niet te veel in mee: blijf erop letten dat het normale leven ook wel door moet gaan. De kooklessen, bijvoorbeeld, moeten wel weer worden gehouden. Juist voor kinderen die zijn ontregeld, is structuur en rust belangrijk. Alleen zo kun je de angst laten zakken."

Wat als een kind niet meer naar die kookles wil?
"Ik zou het niet dwingen - nú hoeft het ook nog niet. Maar stimuleer het wel om over een tijdje weer te gaan."

Suzanne Smedts is psycholoog in Oud-Zuid. Ze behandelt kinderen tussen 4 en 18 jaar. Beeld .

"Wat ouders vooral niet moeten doen, is hun eigen angsten delen met het kind. Als het kind ziet dat zijn ouders enorm onder de indruk zijn, kan het gaan denken: blijkbaar was het heel erg. Als het kind denkt dat het wel meeviel, laat het dan vooral in die waan."

Is dat niet unfair?
"Het gaat om de beleving van het kind, niet om de feiten. Je moet wel naar zo'n kind blijven luisteren, maar bespreek je eigen angsten liever met een andere volwassene. Je bent de basis voor je kind: als je als ouder angstig wordt, wordt het kind alleen maar banger."

Als een kind echt PTSS heeft, los je dat niet op met een paar kopjes thee.
"Nee. Daarvoor zijn verschillende behandelingen mogelijk. Met EMDR, een veelgebruikte traumabehandeling, zoom je in op dat ene moment: de patiënt neemt dat ene nare 'plaatje' zo levendig en intens mogelijk in gedachte, en tegelijkertijd volgt hij of zij de vingers van de behandelaar die snel van links naar rechts gaat."

"Dan moeten de hersenen zo hard werken, dat het 'plaatje' aan lading verliest, waardoor er een andere betekenis aan kan worden gegeven. Ook kun je schrijftherapie doen, of imaginaire exposure: dan vertelt het kind het verhaal steeds opnieuw en wordt het minder angstig."

Komen kinderen hier overheen?
"Absoluut. Zeker met EMDR is dit heel goed te behandelen. Vaak zijn een paar sessies al genoeg om van je klachten af te komen. Je hoeft hier niet de rest van je leven mee rond te lopen."

Lees ook: Bruut onderwereldgeweld: hiervoor bestaat geen draaiboek

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden