Update

AKO-prijs voor Erwin Mortier

De winnaar van de AKO Literatuurprijs 2009 Erwin Mortier (links) wordt gefeliciteerd door zijn uitgever. Foto ANP Beeld
De winnaar van de AKO Literatuurprijs 2009 Erwin Mortier (links) wordt gefeliciteerd door zijn uitgever. Foto ANP

AMSTERDAM - En zo kreeg toch de gedoodverfde favoriet de AKO Literatuurprijs. De Vlaming Erwin Mortier won met zijn roman Godenslaap. Hij kreeg de prijs gisteravond in de Philharmonie in Haarlem.

In de voorbeschouwingen gooide Godenslaap al hoge ogen. De met lof overladen roman, over een vrouw van negentig die terugkijkt op de gruwelen van de Eerste Wereldoorlog, was eerder dit jaar tot verbijstering van velen gepasseerd voor de shortlist van de Libris Literatuur Prijs. In de herkansing won Mortier dan een grote prijs voor Godenslaap.

Tot het laatste moment was in theater de Philharmonie spanning en twijfel. Een Belgische juryvoorzitter, ex-premier en Europarlementariër Guy Verhofstadt, die zijn jury een Belg zou laten uitroepen tot winnaar? Genomineerde Joris van Casteren zei het in een filmpje over de genomineerden dat de winnaar altijd een compromis is. ''Dus acht ik mezelf niet geheel kansloos.''

Erwin Mortier stal de show in dat filmpje, dat vlak voor de bekendmaking vertoond werd. Mortier over de prijs: ''Ach, zo'n prijs stelt niets voor. Ik ben kansloos, want mijn boek is te goed voor deze jury.'' Er werd hard gelachen, maar de uitspraken waren wel wat gratuit, vooral ook omdat het al klonk als het indekkende praatje van een gedoodverfde favoriet die de prijs niet had gewonnen.

De andere genomineerden, eerder die avond duidelijk ongemakkelijk en als slachtvee via een potsierlijke catwalk aan de genodigden voorgesteld, zag je denken of ze dat ook over hun boeken konden zeggen. Joris van Casteren (Lelystad), Joke van Leeuwen (Alles is nieuw), Carolina Trujillo (De terugkeer van Lupe García), Christiaan Weijts (Via Cappello 23) en Tommy Wieringa (Caesarion) leken opeens kanshebbers te zijn.

Guy Verhofstadt hakte uiteindelijk de knoop door. Hij riep Mortier uit tot winnaar. In het juryrapport staat dat de jury koos voor Godenslaap (De Bezige Bij) 'omdat het de eerste grote roman is over de Eerste Wereldoorlog en beschreven is vanuit de optiek van een vrouw in een overweldigende en overrompelende taal. Het biedt een uniek beeld van een tijd die tot nu toe onderbelicht is in de Nederlandstalige literatuur'.

Robbert Ammerlaan, uitgever van De Bezige Bij, was zeer blij. ''Een meer dan verdiende bekroning. Dit boek, het eerste grote Nederlandstalige werk over de Eerste Wereldoorlog, heeft de kracht en de importantie van de heel grote literaire werken uit de wereldliteratuur.

Dit boek wordt over dertig jaar nog gelezen, het is vergelijkbaar met Het verdriet van België van Hugo Claus, met De ontdekking van de hemel van Harry Mulisch. Die schreven hun meesterwerk na hun vijftigste, zestigste. Erwin Mortier is pas begin veertig. Wat? Ja, Claus en Mulisch zijn ook Bezige Bij-auteurs. Daar kan ik ook niets aan doen.''

Guy Verhofstadt wilde niets weten van vriendjespolitiek. Als een waar politicus zei hij: ''De jury bestaat uit zes leden, verder klap ik over het juryberaad niet uit de school.'' Dan de winnaar, Erwin Mortier. Pas de tweede Vlaming die deze prijs won, en de eerste sinds twintig jaar geleden Brigitte Raskin (wie?) won met Het koekoeksjong.

Geconfronteerd met zijn woorden dat 'zo'n prijs niets voorstelt': ''Mijn levensgeluk hangt niet af van het winnen van een literaire prijs. Ook niet een klein beetje. Ik weet wat ik waard ben, en ik weet dat ik een heel goed boek schreef. Mijn moeder is stervende en dan ga je relativeren, toch.'' Dat was dan weer een wat minder gratuite afsluiter. (MAARTEN MOLL)

De Vlaamse schrijver Erwin Mortier. ANP Beeld
De Vlaamse schrijver Erwin Mortier. ANP

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden