PlusInterview

Ajouad El Miloudi: 'Ik ben geen echte mocro of kaaskop'

Voor een nieuwe serie onderzocht tv-maker Ajouad El Miloudi (29) zijn afkomst. Hij ging als kind naar een blanke school, maar hing 's avonds met kinderen van Marokkaanse en Turkse afkomst op pleintjes. 'Het is schizofrenie.'

Bij supermarkt Yakhlaf groet El Miloudi Hamza, de zoon van de eigenaar.Beeld Mats van Soolingen

Eigenlijk ging het veel te snel. Toen tv-maker Ajouad El Miloudi zijn programma-idee pitchte bij de zenderdirecteur van NPO 3, stond hij een paar minuten na binnenkomst alweer op straat. Boodschap: ga maar maken.

Het is het intiemste project waar El Miloudi tot op heden aan heeft gewerkt, zegt hij bij de Coffee Company op het Javaplein. Een wat ongebruikelijke plek om af te spreken, maar de locatie raakt aan de kern van het programma dat Ajouad: kaaskop of mocro? heet.

Vanaf het Javaplein liep de kleine Ajouad altijd met zijn moeder de Javastraat in - boodschappen doen voor de hele familie. Aan het einde belandde hij dan bij Yakhlaf, de Marokkaanse supermarkt die al ruim 25 jaar op dezelfde plek zit, maar eerst voerde de weg hem langs De Snoep­koning, waar nu De Jonge Admiraal zit. "Met dertig cent in het handje snoep kopen. Nu zitten er hipsters aan hun granola. Het is hier wel heel erg veranderd."

Is dat erg?
"Dat vind ik moeilijk. Laten we er niet omheen draaien: de Marokkanen en Turken werden ervan beschuldigd alleen maar bij elkaar te zitten. Dat was ook zo: mijn moeder deed boodschappen bij Yakhlaf, maar sprak daardoor nauwelijks Nederlands, omdat ze ook daar Arabisch kon spreken."

"Nu zijn er veel islamitische zaakjes dichtgetimmerd en gebeurt precies hetzelfde: de hippe blanke ­Nederlanders zitten met zijn allen gezellig bij Walter Woodbury's Bar, Bar Basquiat en De Jonge Admiraal. Het is een mengelmoes in de straat, zonder dat de culturen mengen."

Met de menging van culturen was El Miloudi innerlijk juist erg bezig in zijn jeugd, vertelt hij, terwijl hij richting Meesterschoenmaker Hillie's wandelt.

"Ik ben een stukje verderop opgegroeid, op de Insulindeweg. De multiculturele schizofrenie is bij mij jong ontstaan. Mijn vader koos ervoor mij naar een blanke basisschool te sturen in de Watergraafsmeer, de WSV, omdat hem dat het beste leek voor mijn ontwikkeling."

"Het was een blanke basisschool met klasgenootjes die zeilen en tennissen. Maar eenmaal thuis in de Indische Buurt, stond ik op het Obiplein, waar om de vijf minuten politie voorbijreed en leeftijdsgenoten werden gefouilleerd. Dat zijn twee verschillende werelden."

Wat gebeurt er op die pleintjes?
"Toen? Van alles. Er werd gehandeld, gevochten, geïntimideerd, gevoetbald en gelachen. Jongens daagden elkaar uit. Het was ook een plek waar veel plezier werd gemaakt. Had er tijdens het WK '98 iemand ingebroken bij een sigarenboer. Ik spaarde toen van die voetbalstickers, en die gozer had twee dozen vol stickers weggehaald bij de sigarenwinkel. Ging ie die uitdelen. De volgende ochtend zat ik op school, waar iemand een boomhut van papier-maché had gemaakt."

Over die tweespalt gaat de serie?
"Niet tweespalt. Het is schizofrenie. Als kind van acht jaar: wat is goed en wat is slecht? En wat ben ik? Is het grappig dat iemand voor tien gulden dure sportschoenen verkoopt die hij gejat heeft bij de sportwinkel? Of is het beter in je vrije tijd boeken te lezen en je eigen tuintje bij te houden?"

U bent nu 29. Tot welke leeftijd heeft u daarmee geworsteld?
"Pas de laatste jaren heb ik duidelijk: dit is wat ik ben en dit hoort bij mij. Er is al eerder een fase geweest waarin ik ermee akkoord was dat ik bij beide culturen hoor. Toen ik ging studeren had ik mijn Nederlandse en Marokkaanse vrienden, één grote mengelmoes."

"Het verhaaltje begon echter opnieuw toen ik in Hilversum ging werken, een onwijs blanke omgeving. Ik had dé­jà vu's naar de basisschooltijd. Dat collega's zich dingen afvroegen over mijn cultuur, waarvan ik dacht: hoe kun je dat nou niet weten? Voorbeeld: 'Mag je een glaasje water tijdens de ramadan?' Die vraag had ik al tien jaar niet gehoord."

U werd vaak gevraagd voor talkshows om uitleg te geven over de Marokkaanse cultuur, maar dat weigerde u.
"Daar besteed ik ook aandacht aan in de serie. Met Jeroen Pauw heb ik erover gesproken dat ik in mijn begintijd in Hilversum alleen werd gevraagd te praten over multiculturele vraagstukken en fricties tussen culturen. Daar had ik geen trek in."

"Pauw zegt dan dat ik hen ook moet begrijpen: ze proberen een inkijkje in de islamitische cultuur te krijgen. Daarvoor moeten ze aanspraak doen op mij of Ali B. Ergens snap ik dat wel, maar het is niet leuk dat ik elke keer als IS iemand heeft onthoofd een appje krijg van een redacteur."

El Miloudi stopt met lopen en klopt hard op de deur van schoenmaker Hillie's. "Hé, broer!" Eigenaar Mo Oncul kijkt op. El Miloudi: "Mo zit hier al 26 jaar en is de inspiratie en motivatie voor medewinkeliers."

"Waar hem dat in zit? Mo zegt tegen de Turkse delicatessenzaak dat hij feta ook per honderd gram moet verkopen en niet alleen per kilo. Of dat het slim is om in april asperges in de zaak te hebben liggen. Dan trek je die yuppen en kun je blijven meedoen in de straat. Echt, Mo is bijna hoogstpersoonlijk verantwoordelijk voor het behoud van de identiteit van de Javastraat. Als hij hier verdwijnt, is de straat dood."

'Als kind van acht jaar: wat is goed en wat is slecht?'Beeld Mats van Soolingen
In gesprek met Mo Oncul, eigenaar van Meesterschoenmaker Hillie's.Beeld Mats van Soolingen

U woont sinds een paar jaar in Zuid. Waarom?
"Ik was toe aan een andere omgeving. Het was tijd om mijn vleugels uit te slaan. Ik heb nog een tijdje op de Panamalaan gewoond, maar nu inderdaad in Zuid."

"Telkens als ik hier in de buurt kom, voelt het vertrouwd. Ik heb ook veel gefilmd in de Indische Buurt. Soms is het niet fijn om bekenden meteen een camera in hun gezicht te duwen, maar het hoort bij mijn werk als tv-maker. Bij het Badhuis heb ik mijn vader geïnterviewd voor de serie."

Hoe ging dat?
"Toen ik het programma-idee verkocht aan de NPO besefte ik dat wordt verwacht dat ik het hele verhaal vertel. Met mijn vader heb ik het over opvoeding gehad, over liefde en relaties - dat zijn taboes binnen de Marokkaanse cultuur."

"Mijn vader was eigenlijk veel minder conservatief dan ik dacht. Hij vond het prima als ik met een Nederlandse vrouw zou thuiskomen. Dat had ik niet verwacht. Abdelkader Benali zei tijdens het interview dat ik met hem had dat hij nooit met zijn vader over zulke dingen zou durven spreken."

Wat vindt u daarvan?
"Het zegt veel dat zelfs Abdelkader Benali, die toch bekend staat als een open, intellectuele man, zich stukbijt op zulke taboes of sociale beperkingen. Volgens mij maakt dat het programma belangrijk. Zodat de autochtone kijker kan beseffen: het is niet makkelijk op te groeien binnen twee culturen waarin de normen en waarden zo erg van elkaar verschillen."

Is er een conclusie?
"Ik moet leren beide te accepteren. Ik ben geen uitgesproken mocro of kaaskop, maar zolang je de verschillende culturen de ruimte geeft, komt het wel goed. Hetzelfde geldt eigenlijk voor deze straat - al ben ik bang dat het op de Javastraat te veel doorslaat naar één kant. Dat is jammer."
Hij stapt opgewekt Yakhlaf binnen, waar hij onmiddellijk Hamza, de zoon van de eigenaar, tegen het lijf loopt: "Hé broer!" En weg is El Miloudi.

Opgebiecht
Leermeester: Dat zijn er twee: Ruud Hendriks en Adil Elhajoui Eljaafari.
Beste in het vak: Paul de Leeuw, waarmee ik samenwerkte bij Kun je het al zien?
Slechtste in het vak: Iemand die niet leert van zijn fouten.
Beste advies ooit gekregen: Een olifant eet je in stukjes.
Slechtste advies ooit gekregen: Daar heb ik geen antwoord op, sorry.

CV
Geboren 3 juni 1987, Amsterdam
Opleiding Bedrijfseconomie
Ervaring Begon bij radiozender FunX, waarna hij bij AT5 terechtkwam.
Daarna: Puberruil, Profiel, Keuringsdienst van waarde, Willem Wever en Kun je het al zien? El Miloudi is daarnaast eigenaar van twee lunchrooms (Pasticceria) en een zonnestudio (The Sunflower).

Ajouad: kaaskop of mocro? (KRO-NCRV), vanaf 1 september 21.00 uur op NPO 3.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden