PlusKlapstoel

Ahmed Marcouch: 'Ik ben meer van de verbinding dan van het polariseren'

Ahmed Marcouch (1966) is politicus. Hij was politieagent in Oost, stadsdeelvoorzitter in Slotervaart en hij zat voor de PvdA in de Tweede Kamer. Sinds vorige maand is hij burgemeester van Arnhem.

Ahmed Marcouch: 'Het begon met Starsky & Hutch'Beeld Harmen de Jong

Beni-Boughafer

"Het is een dorpje aan de kust, zo'n vijftien kilometer van de Spaanse enclave Melilla. Je ziet letterlijk de EU liggen. Dus als je in de Rif woont, met weinig perspectief, onvrijheid, geen rechtstaat, veel corruptie, zie je aan de andere kant van dat hek het enige perspectief op een waardige toekomst."

"Voor mij als klein jongetje was het te ver om te gaan kijken, maar ik wist ervan. Alles wat uit Melilla kwam, van de luxe zeepjes tot aan pasteitjes, het was allemaal mooi en lekker. En wij wisten van Europa door onze ouders."

"Mijn vader kwam als het kon eens per jaar en die zag er altijd goed uit en riekte naar aftershave en bracht mooie dingen mee. Er was dan altijd blijdschap. Omdat hij thuis was, maar ook omdat we door zijn werk in Nederland een redelijk basisleven konden hebben."

Ahmed

"Ik heb dit verhaal wel eens verteld, om aan te geven van hoe ver wij komen. Ik had een broer, voordat ik was geboren, die Ahmed heette. Hij is overleden toen hij een jaar of twee, tweeënhalf was. Ik ben naar hem vernoemd. Voor mijn moeder was het een groot verlies, het was een heel mooie baby en de overtuiging was toen ook in de familie dat het door het boze oog kwam, omdat het zo'n mooi jongetje was."

"Toen mijn vader een jaar of twee later thuiskwam, was er niet de urgentie mij in te schrijven. Wat Napoleon hier deed, de mensen achternamen geven en burgeradministratie opbouwen, dat gebeurde daar pas begin jaren zeventig. Mijn broer stond wel ingeschreven, dus heb ik zijn administratieve identiteit gekregen."

"Natuurlijk, ik ben wie ik ben, maar psychologisch heeft het me in mijn tienerjaren wel bezig gehouden. Ik weet niet op welke dag ik ben geboren, zelfs niet de maand, het is zelfs een beetje gissen naar het jaar. Volgens mijn paspoort ben ik van 2 mei 1966. Op die dag vier ik mijn verjaardag ook."

Afghanistan

"1979, je had de moedjahedien versus de Russen. Kijk, je groeit op, je wordt religieus opgevoed en achteraf kan ik zeggen: het was een identiteitscrisis. Ik ging me identificeren met de islamitische wereld en dan kom je bij waar jongens nu ook vaak uitkomen: bij de pijn en de ellende van landen waar je nog nooit geweest bent, maar waar je je wel mee identificeert, omdat het ook moslims zijn."

"Dat had ik toen ik een jaar of elf, twaalf was. Ik kwam in aanraking met studenten in de moskee, en via het bureau van de moedjahedien kreeg ik een video in handen waar ze weer een tank of helikopter van de Russen neerhalen, terwijl ze 'Allahu akbar' roepen. Die eenvoudige boeren waren blijkbaar in staat een superstaat te weerstaan. En dan krijg je die adrenaline: daar wil je naartoe!"

"Qua emotie was ik wel in staat om af te reizen. Totdat je verstandige mensen ontmoet, die zeggen: 'Wat ga je daar dan doen? Je loopt alleen maar in de weg. Leer liever een vak, dan heb je wat te bieden.' Dat zijn dan net de adviezen die aankomen. En je koopt er tijd mee, zodat je dat idee ontgroeit, en uiteindelijk gelukkig verstandiger wordt. Maar ik herken het dus wel, bij die jongeren nu."

Starsky & Hutch

"We hadden één cafeetje in ons dorp. Daar stond een hele oude televisie. De Marokkaanse televisie was vol met de activiteiten van de koning, maar omdat je zo dicht bij die enclave bent, kon je wel de Spaanse televisie ontvangen en op woensdagavond, dat weet ik nog, draaide Starsky & Hutch."

"Dan stonden wij als jongetjes, die geen geld hadden natuurlijk, te dringen bij de deur. Want er was deurbeleid. Je moest een halve dirham betalen, vijftig cent, om binnen te komen. Wij mochten niet naar binnen, maar we konden de piepende banden horen. Dat geluid, en die stoere Starsky & Hutch, dat is iets wat je altijd bijblijft."

"Daar is wel de kiem gelegd dat ik politieagent wilde worden, maar de echte kiem is natuurlijk gelegd door mijn opvoeding. Het niet accepteren van onrecht en onrechtvaardigheid. Daar komt ook die radicalisering vandaan, als die boeren in Afghanistan onrecht wordt aan­gedaan. Helpen onrecht te bestrijden."

Sheriff van Slotervaart

"Dat is een titel die ik kreeg van Der Spiegel. Je zou kunnen zeggen: de wereldproblemen kwamen in Overtoomse Veld bijeen. Onveiligheid, slecht onderwijs, verloedering, integratie, de buurt van Mohammed B. en Samir A., de onmacht van de instituties, alles kwam bijeen."

"En ik dacht: dit moet ik als stadsdeelvoorzitter in vier jaar counteren. En dat lukte ook, door het mobiliseren van krachten, door het probleem in alle scherpte te agenderen, door letterlijk naast de politie en de onderwijzers te gaan staan, naast de goedwillende bewoners."

"Dat zit er diep in bij mij. Ik kan niet slapen, ik kan niet rustig zijn als ik onrecht zie. Als een wooncorporatie niet opschiet met de bouw van nieuwe huizen, of als de politie om een probleem heenloopt terwijl het in de wijk onveilig is, of dat criminelen de dienst uitmaken op straat. Dat is gewoon verschrikkelijk. Je mag mensen niet laten leven in angst. Bedreigd in je eigen woonomgeving, in je eigen huis door buurtcriminelen, dat tast je waardigheid aan."

Zemel

"Zemel of homo-lover, of weet ik veel wat. Of ze zeggen: hij is van de homo's. Dat is hufterig, het wordt gebruikt om je beschimpen. Toen ik stadsdeelvoorzitter was, heb ik tijdens de Canal Parade de boot van de gemeente laten beginnen in Slotervaart. Ik ben met Cohen op die boot gestapt. Tot vandaag de dag zijn er types die me dat nadragen, op sociale media maar ook op straat wordt ik nageroepen."

"Er waren rapporten waarin stond dat Marokkaanse jongens oververtegenwoordigd waren in geweld tegen homo's. Maar ik zag dat er niks gebeurde. De sfeer was: het heeft tijd nodig. Maar ik ga niet tegen de mensen zeggen: joh, incasseer even, in Nieuw-West niet hand in hand, bij Lelylaan geen afscheidszoen. Dat kan nooit de boodschap zijn."

"Daarom introduceerde ik 'Jezelf kunnen zijn in Slotervaart'. Ik ­veroorzaakte daar een paradigmashift mee: waarom doet die man dat? Ook in de homo­gemeenschap, hoor. Ik kreeg allemaal vriendelijke verzoeken in mijn mailbox van homomannen in Amsterdam: hé, ben je nog vrijgezel? Zij waren ook in de veronderstelling dat je alleen voor homo's opkomt als je zelf homo bent."

Denk

"Ja, Denk. Ze zijn er, en ze hebben drie zetels gehaald. Maar ik ben er oprecht trots op te leven in een land waar mensen zich vrij en in veiligheid kunnen organiseren tot een politieke partij, en ik vind dat je dat ook alleen politiek moet bestrijden. Ik ben alleen meer van de verbinding dan van het polariseren."

Arnhemmistan

"Nooit van gehoord."

Arnhem

"Ja, prachtige stad. Heel warm ook. Ik ben vanaf dag één hartelijk ontvangen, zowel op het stadhuis als in de stad. Echt jongeren die stoppen of je nafietsen om je welkom te heten. 'Mag ik u een hand geven?' Met je op de foto. En dat geldt ook voor ouderen. En de stad is natuurlijk prachtig. Niet plat zoals Amsterdam, en heel veel natuur."

"En de geschiedenis is natuurlijk indrukwekkend. Je ziet de emotie nog tot de dag van vandaag. Ik sprak een man van zeventig die er nog steeds onder lijdt dat hij als kind is geëvacueerd, en dat het tussen hem en zijn ouders door de geweldsstress nooit goed is gekomen. Die geschiedenis is hier echt voelbaar."

Aboutalebeffect

"Nou ja, daar kunnen ze hier niet op hopen, Arnhemmers kunnen alleen het Marcouch­effect krijgen. Bovendien, Aboutaleb werd destijds negatief ontvangen door een heel sterk Leefbaar Rotterdam, en dat is bij ons niet geval."

"Degene die bij ons hebben gepiept kwamen uit zeer specifieke Haagse kringen, en de drie die hier een poginkje deden de boel te verstoren, kwamen uit de buurt van Spijkenisse en Hoofddorp. Ik ben niet bezig met die vergelijking. Ik loop niet rond met rolmodel zijn, maar als je mensen op de een of andere manier inspireert, vind ik dat mooi."

Baantjescarrousel

"Ik herken dat niet. Kijk, je bent politicus en je hebt bestuurlijke ervaring, en dat burgemeesterschap is toch echt een vacature waar iedereen op kan solliciteren. Je hebt meerdere gesprekken en doorloopt meerdere rondes en uiteindelijk wordt een hele lijst kandidaten doorgestuurd naar een vertrouwenscommissie van een man of zestien, waarin alle politieke partijen zitten. Ik zie niet hoe dat geregeld kan worden, zoals gesuggereerd wordt, met een telefoontje: wij claimen die plek. Bovendien, de PvdA is hier een kleine fractie, in de oppositie ook nog."

Marcel Keizer

"Ik was toevallig laatst bij Ajax tegen Vitesse, ik zat in de Ajaxhoek te juichen voor Vitesse. Ja, serieus. Kijk, als jij morgen een kind krijgt, ben jij meteen de vader van dat kind, zo snel gaat dat. Ik ben burgemeester van Arnhem, dus ook van Vitesse."

"Ik moet wel zeggen, ik ben geen voetbalfanaat, ook als kind niet, dus mijn positie is anders dan die van een fanatieke supporter. Ik was alleen professioneel betrokken bij Ajax, toen ik als agent supporters moest begeleiden. Ik volg het ook helemaal niet, dus met Marcel Keizer, daar kan ik je niet mee helpen."

Eberhard van der Laan

"Amsterdam heeft echt een hele daadkrachtige, daar waar het moet ook pragmatische, burgemeester in Eberhard gehad. Soms keihard voor zijn organisatie, maar lief voor de Amsterdammers, en dat herken ik."

"Lieve stad, ik vond het heel mooi dat hij dat zei. Amsterdam was de eerste stad die mij liefdevol omarmde, mij heeft leren lezen, schrijven, mijn weg te vinden. Ik was tien jaar en analfabeet, en juf Herma aarzelde geen moment en geloofde vanaf dag één in dat jongetje dat nog nooit een pen had vastgehouden. Daarna namen andere leraren dat over. Die lieve stad, waar Eberhard over sprak, heb ik aan den lijve ervaren."

Susan Visser

"Actrice van heel succesvolle Nederlandse films. Helaas heb ik maar weinig tijd om televisie te kijken of naar de film te gaan, dus ik ken haar films zelf niet."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden