Plus

Abou Jahjah: 'Staar je niet blind op de Holocaust'

De Belgische activist Dyab Abou Jahjah, wiens boek donderdag verschijnt, houdt zijn hart vast voor onze verkiezingen. 'De onderlinge haat en wantrouwen zijn alleen maar groter geworden.'

'De opkomst van Wilders, Trump, Le Pen is onheilspellend. Een danse macabre tussen moslimextremisten en islamofoben.'Beeld Jan Aelberts

Nee, Dyab Abou Jahjah poseert liever niet op de trappen van het beursgebouw in Brussel. "Die plek is voor altijd verbonden aan de aanslagen in deze stad."

Toch stelde hij zelf een café aan het Beursplein voor als plek voor dit interview. Het plein waar op 22 maart van dit jaar duizenden Brusselaars rouwden om de doden die vielen bij de aanslagen van die dag. Nu zijn de kaarsen en de knuffels weg. De helende woorden op de muren van de Beurs zijn aan het vervagen.

U was in maart diep ontdaan door de aanslagen. Is dit dan niet een wat vreemde plek om te praten over een boek met als titel Pleidooi Voor Radicalisering?
"Misschien klinkt de titel wat provocerend, ja. Maar het is geen boek dat moet aanzetten tot het plegen van aanslagen. Het is een essay waarin ik de tijd waarin we leven beschrijf. Een pleidooi voor een vorm van radicalisering die het kan opnemen tegen de destructieve radicalisering. De opkomst van Wilders, Trump, Le Pen is onheilspellend. Een danse macabre tussen moslimextremisten en islamofoben."

U stelt dat we leven in het tijdperk van het radicalisme, dat de heersende orde niet meer houdbaar is. Waarom niet?
"Mensen hebben het gevoel dat de maatschappij die er was, nu niet meer voldoet. Mensen voelen zich niet meer veilig in hun eigen ruimte. Het is onder meer een gevolg van globalisering. Ieders identiteit staat onder druk en de heersende elite heeft er geen antwoord op.

"Ik maak de vergelijking met de crisisjaren dertig in Duitsland: daar voelden de Duitsers zich zo vernederd door de gevolgen van de Eerste Wereldoorlog dat ze radicaliseerden. Momenteel voelt iedereen zich vernederd. De autochtone westerling omdat hij zijn tradities en privileges ziet verdwijnen. De allochtoon omdat hij zich gediscrimineerd voelt. Dat is een voedings­bodem voor radicalisering aan alle kanten."

Tegelijkertijd houdt u dus een pleidooi voor radi­calisering?
"Constructieve radicalisering. Als we niets doen, gaat het fout. We moeten met zijn allen iets anders gaan doen, zonder dat we de maatschappij vernietigen. We moeten het systeem onder druk zetten en weer claimen wat van ons is. Ik pleit voor minder concentratie van macht op één plek. Geef meer macht aan steden, aan burgers. De democratie hoeft niet aan de kant, maar moet wel anders."

Uw boek riep al controverse op ver voor het af was. Auteurs verlieten uw uitgeverij de Bezige Bij. Columnist Tommy Wieringa verwijt u steeds provocaties te zoeken op het terrein van antisemitisme. U schrijft over de Holocaust en trekt een vergelijking tussen Jodenvervolging en moslimhaat.

"De kritiek van een schrijver als Leon de Winter raakt me niet, je weet dat hij dergelijke dingen gaat zeggen. De verwijten van Tommy Wieringa deden me wel iets. Wat ik vooral zeg: staar je niet blind op de Holocaust, maar analyseer wat daaraan voorafging, het politieke discours."

"De geschiedenis zal zich niet als een kopie herhalen. Maar ik zie wel dat moslims hier nu worden gedemoniseerd. Je hoeft het daarover niet met me eens te zijn, maar ga wel met me in debat."

Dat debat is er toch ook? Het is juist, na de aanslagen in Brussel, alleen maar heviger gewor­den.
"Na maart zijn de onderlinge haat en het wantrouwen alleen maar groter geworden. Ik houd mijn hart vast voor de verkiezingen bij jullie, komend voorjaar. Let wel: het zijn geen aanslagen die een maatschappij kapot kunnen maken, maar wel de angst die daarna komt."

Pleidooi voor Radicalisering verschijnt vandaag (Bezige Bij, €14,99). Zondag gaat Abou Jahjah in De Ba­lie in debat met publicist Paul Scheffer (20.00 uur).

In opspraak

Dyab Abou Jahjah (1971, Libanon) kwam als 19-jarige naar België, op de vlucht voor de oorlog. In België studeerde hij politieke wetenschappen. In 2000 richtte hij daar de Arabisch-Europese Liga (AEL) op, een radicale organisatie die opkomt voor de rechten van migranten. Hij kwam in opspraak toen hij begrip toonde voor de aanslagen van 9/11 in Amerika. Deze zomer werd Abou Jahjah geïnterviewd in het tv-programma Zomergasten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool .nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden