Plus Blikvangers

101 Namen, zo klein mogelijk geprint

De stad staat vol met kunst, van wereldvermaarde kunstenaars tot anonieme beeldhouwers. Wat zijn de verhalen achter deze beelden? Vandaag: 101 Namen.

De namen doen recht aan het multiculturele karakter van de buurt Beeld Tammy van Nerum

Ooit zorgde de trein voor flinke opstoppingen in Amsterdam-Oost. Gingen de spoorbomen dicht, dan liep de boel vast. Maar sinds er in de jaren dertig spoorweg­viaducten werden gebouwd, heeft niemand meer last van het treinverkeer. Bij het viaduct waar de Eerste Van Swindenstraat overgaat in de Javastraat creëerde Martine Neddam het kunstwerk 101 Namen.

Je zou er makkelijk aan voorbijlopen, maar een bordje vestigt er de aandacht op. In witte letters op een blauwe ondergrond (de stijl van een ouderwets straatnaambordje) staat er in hoofdletters: 'In juni 1996 hebben 101 buurtbewoners hierboven hun naam achtergelaten.'

Wie omhoog kijkt, ziet aan beide halfronde zijkanten van het viaduct een lichtbak in het plafond met een afbeelding van een blauwe wolkenhemel - plus de namen. Er is nog zo'n bord, weer in hoofdletters: '101 namen in de lucht geschreven. Lees ze met een verrekijker.'

Die verrekijker is niet echt nodig, zo heel klein zijn de letters nou ook weer niet. Met wat turen kun je de namen lezen die recht doen aan het multiculturele karakter van de buurt. Er staan een Mohammed en een Piet tussen.

Billboards
Dat een naam je soms ook op het verkeerde kan been zetten als het gaat om iemands roots, bewijst de naam van de maker van 101 Namen. Martine Neddam mag Nederlands klinken, de kunstenares heeft een heel andere achtergrond.

"Ik ben Noord-Afrikaans Joods. Ik ben geboren in Algerije in de tijd dat het land nog Frans was. Toen het in 1962 onafhankelijk werd, zijn we naar Frankrijk verhuisd. Nu woon ik alweer lang in Amsterdam."

101 Namen

Sinds 1969
Kunstenaar Martine Neddam
Waar Viaduct Pontanusstraat

Oost kende ze niet toen ze begon te werken aan het kunstwerk. "Ik kende West, in Oost moest ik me eerst verdiepen. Voor de muren van het viaduct stonden eerst grote billboards."

Verrekijker
"De gemeente wilde de plek teruggeven aan de buurt. Ik denk dat ze een kunstwerk op de muren in gedachten hadden, maar ik vond het mooi die leeg te houden. Bij mijn verkenningen in de buurt viel het me op hoe divers die was. Dat wilde ik terug laten keren in die namen."

De namen vond ze door mensen aan te spreken op de Dappermarkt. "Ze waren heel enthousiast en wilden graag meedoen. Wat goed werkte, was dat ik een maquette bij me had van hoe het kunstwerk moest worden. Voor de foto van de wolkenhemel schaam ik me nu een beetje, maar digitale fotografie was nog lang niet zo ver in 1996."

"Nu kun je werken met een veel hogere resolutie. Ik had de namen er ook graag zo klein op gehad dat je echt een verrekijker had moeten gebruiken om ze te kunnen lezen, maar de letters kleiner printen dan zoals ze er nu op staan, kon toen ook nog niet."

Dit zijn alle verhalen achter (on)opvallende kunst in de stad

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met Het Parool?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van Het Parool rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@parool.nl.